ADHD

Rozmawiaj z pacjentem!

Baza porad to minimum informacji, jakie powinien otrzymać pacjent przy pierwszym stole.
Baza jest w trakcie rozbudowy.

Prawidłowe leczenie zespołu nadpobudliwości ruchowej (ADHD, z ang. attention deficit hyperactivity disorder) obejmuje psychoterapię, psychoedukację oraz farmakoterapię. Ostatnia jest stosowana w ciężkich przypadkach, opornych na inne metody leczenia, w podejrzeniu o zagrożenie życia (próby samobójcze) lub w sytuacjach gdzie rodzina i otoczenie nie gwarantuje prawidłowego wsparcia. Leki nie likwidują przyczyny schorzenia, działają jedynie objawowo. W Polsce jako terapię pierwszego rzutu stosuje się lek z grupy psychostymulujących:

  • metylofenidat (Concerta, Medikinet),
  • atomoksetyna (Strattera).
Jakich informacji udzielić o dawkowaniu?
  • Metylofenidat w postaci OROS (Concerta) podaje się rano, nawet w przypadku zwiększania dawek. Postaci OROS nie należy dzielić ani rozgryzać – skutkowałoby to uwolnieniem w jednej chwili całej dawki leku. Lek należy popić niewielką ilością wody.
  • Metylofenidat w postaci kapsułek o zmodyfikowanym uwalnianiu, które zawierają peletki o przedłużonym uwalnianiu i natychmiastowym uwalnianiu w stosunku 1/1 (Medikinet CR) należy podawać raz lub dwa razy dziennie, tylko w czasie lub tuż po śniadaniu i obiedzie. Podanie na czczo znacznie przyspiesza uwalnianie substancji leczniczej, co nie jest wskazane.
  • Atomoksetynę przyjmuje się raz dziennie.
Na czym się skupić edukując pacjenta o leku lub chorobie?
  • Metylofenidat pomaga zwiększyć koncentrację i zmniejszyć częstotliwość występowania zachowań impulsywnych.
  • Atomoksetyna (Strattera) pomaga zwiększyć koncentrację oraz samoocenę.
Czy leczenie przynosi efekty?

Leczenie rozpoczyna się od małych dawek, w przypadku braku działania, stopniowo, w odstępach tygodniowych, zwiększa się dawki. Taki proces trwa, aż do uzyskania widocznych efektów.

Efekt działania metylofenidatu może zmniejszać się pod wieczór i powodować w efekcie odbicia zwiększenie nadpobudliwości. W takiej sytuacji lek powinno się stosować wieczorem.

Jakich działań niepożądanych (ADR) można się spodziewać?

Metylofenidat i atomoksetyna często mogą powodować nerwowość, bezsenność, bóle głowy, zmniejszenie apetytu i objawy ze strony przewodu pokarmowego.

Jak możesz pomóc monitorować leczenie?

Atomoksetyna może powodować uszkodzenia wątroby. Pacjenci i ich opiekunowie powinni być poinformowani, aby natychmiast skonsultować się z lekarzem, gdy pojawi się: żółtaczka, ból brzucha, zaciemnione moczu, niewyjaśnione nudności, zbyt częste złe samopoczucie.

W czasie stosowania metylofenidatu konieczne są regularne badania morfologii krwi.

Atomoksetyna oraz metylofenidat mogą również powodować, depresje lub nawet myśli samobójcze. Kiedy u pacjenta pojawia się zmiana nastroju, inne zachowanie, przygnębienie, warto skonsultować się z lekarzem.

Podczas zażywania obu leków ważna jest systematyczna kontrola ciśnienia krwi oraz wzrostu i rozwoju młodego pacjenta.

Zaproponuj zmiany w stylu życia

Leczenie farmakologiczne jest tylko jednym z elementów terapii ADHD i nie wolno zapominać o prowadzeniu młodego pacjenta pod kątem psychologicznym, społecznym oraz edukacyjnym.

Należy poinformować rodzica, że powinien zachęcić dziecko do ćwiczeń, co pomoże w pozytywny sposób spożytkować nadmiar energii.

Warto również zwrócić uwagę rodzica na dietę młodego pacjenta, należy unikać przetworzonej żywności, zawierającej dodatki i barwniki oraz napojów gazowanych.

Niektóre doniesienia sugerują, że suplementy zawierające kwasy: dokozaheksaenowy (DHA), eikozapentaenowy (EPA) i gamma-linolenowy (GLA) mogą pomóc zmniejszyć nadpobudliwość oraz poprawić koncentrację.

Artykuły są stale aktualizowane: przeglądasz wersję nr 5 z dnia 15.02.2017, pierwotnie opublikowaną 14.02.2017.

mgr farm. Justyna Żarczyńska

Absolwentka Wydziału Farmaceutycznego Uniwersytetu Jagiellońskiego Collegium Medicum. Na portalu odpowiada za moderowanie Bazy Porad oraz przekład i analizę zagranicznych doniesień i wytycznych.

[artykuły] [wyślij wiadomość]

Portal opieka.farm to niezależna i bezpłatna baza wiedzy. Pomóż ją współtworzyć komentując artykuły:
→ Widzisz błąd? Zaproponuj zmianę.
→ W opracowaniu zabrakło ważnego preparatu? Skomentuj i napisz jakiego.
→ Dysponujesz dobrym źródłem? Wklej link lub dodaj plik PDF.
Komentarz innego użytkownika był pomocny? Kliknij: PRZYDATNE!

Cytuj ten artykuł jako:
Justyna Żarczynska, i in.: ADHD, Portal opieka.farm (http://opieka.farm/baza-porad/adhd/) [dostęp: 24 września 2017]

Forum dyskusyjne - brak dostępu. Zawartość serwisu kierowana jest tylko do osób wykonujących zawód medyczny, m.in. farmaceutów, lekarzy, techników farmaceutycznych i pielęgniarek. Jeśli posiadasz już konto zaloguj się ↗

Jeśli nie posiadasz konta, a jesteś związany z medycyną lub farmacją - zarejestruj się.