Pacjent mdlejący po tyzanidynie [Case #7]

Pacjent zgłasza się do apteki dzień po wykupieniu leków z recepty i skarży się, że po jednym z nich (Sirdalud 4mg) mdleje w przeciągu 15 min, a że nie stosuje żadnych innych preparatów poza NLPZ, objaw musi być związany z nowym lekiem. Bał się że upadnie i straci przytomność, co się nie stało. Przez godzinę po zastosowaniu miał wrażenie braku pełnej kontroli nad swoim ciałem i opóźnienie ruchów.

Pyta, czy:

  • Takie objawy są czymś normalnym?
  • Czy może odstawić lek?
  • Czy może bez konsultacji z lekarzem obniżyć dawkę?
Metryczka pacjenta
płeć: Mężczyzna
wiek: 60
choroby przewlekłe:
  • Poranne zesztywnienie mięśni (brak dokładnej diagnozy)
inne dolegliwości: bóle dolnego odcinka kręgosłupa w trakcie dnia
stosowane leki i dawkowanie:
  • nimesulid (Nimesil) | 1-0-1
  • tyzanidyna 4mg (Sirdalud) | 0-0-1
alergie/ nadwrażliwość/ przeciwwskazania
Inne uwagi: Pacjent nie stosuje przewlekle żadnych innych leków

Wyjaśniono, że:

Żaden z wykupionych leków nie leczy kręgosłupa jako tako, a raczej pomaga opanować ból i zaktywizować pacjenta do ruchu, którego brak sam w sobie może być przyczyną dalszych problemów z kręgosłupem. Nimesulid, mimo że jest lekiem przeciwzapalnym, nie leczy przyczyny problemu, więc nie trzeba konsultować z lekarzem czasowego odstawienia, jeśli dolegliwości ustąpią. Sirdalud (tyzanidyna) faktycznie może powodować nadmierną sedację (nawet u 20% pacjentów [1]Berry H1, Hutchinson DR. A multicentre placebo-controlled study in general practice to evaluate the efficacy and safety of tizanidine in acute low-back pain. J Int Med Res. 1988 Mar-Apr;16(2):75-82.), często tez spadki ciśnienia. Jednak to też nie jest lek, który jest konieczny i nie działa inaczej niż objawowo, więc jeśli występują tak nasilone działania niepożądane i ryzyko upadków, również może odstawić preparat.

Pacjent spytał czy nie może brać rano leku, bo się boi wieczorem, bo mieszka sam i nie miałby kto zadzwonić po pomoc jakby upadł.

Zalecono stosować lek na noc albo w ogóle, by początkowe objawy rozluźnienia mięśni były w nocy i rano nie było uczucia zesztywnienia. Zaproponowano zmniejszyć dawkę do 2mg (pół tabletki) na co pacjent przystał. Zalecono też sprawdzenie ciśnienia krwi i telefon do apteki, jeśli pacjent zauważy jego spadek lub inne efekty uboczne.

Wydano ulotkę edukacyjną na temat bólu krzyża.

Komentarz:

Sedacja jest czasem pożądana, jeśli zesztywnienie mięśni daje problemy z zaśnięciem. Jednak dotyczy to raczej pacjentów ze spastycznością poudarową i w innych przypadkach, którym zaleca się odpoczynek w łóżku. W przypadku większości bóli kręgosłupa, maksymalny czas pobytu w łóżku to 1 dzień, a w kolejnych pacjent powinien powrócić już do normalnej codziennej aktywności czy też zgłosić się do fizjoterapeuty.

Skuteczność miorelaksantów w tego typu wskazaniach jest sprawą kontrowersyjną, choć w wielu badaniach wykazano szybsze złagodzenie bólu przy połączeniu z lekiem przeciwzapalnym[2]http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/19421791[3]http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/18671474[4]http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/2967780[5]http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/2967781, późniejsze metaanalizy oceniały nisko ich metodologię.

Objawy alarmowe

W większości przypadków u pacjentów zgłaszających się do apteki z bólem krzyża niepotrzebna jest diagnostyka obrazowa, chyba że w wywiadzie pacjent zgłosi choć jeden objaw alarmowy (tzw. red flag [6]ROBERT L. BRATTON, M.D. Assessment and Management of Acute Low Back Pain. Am Fam Physician. 1999 Nov 15;60(8):2299-2306. pełny tekst), który może wskazywać (choć nie musi, ale należy zarekomendować wizytę u lekarza!) na poważny stan pacjenta, a dla lekarza jest to zwykle wskazówka do zlecenia np. rezonansu.

Jeśli

  • wystąpiło zatrzymanie/nietrzymanie moczu lub stolca, osłabienie czucia w okolicy krocza,
  • ból wystąpił po upadku lub urazie i nie ustępuje.

Pacjenta natychmiast wyślij na SOR! Choć prawdopodobnie w takim stanie nie zjawi się w aptece, ale bywa różnie…

Zaleć wizytę u lekarza jeśli wystąpi choć jedno z poniższych:[7]http://reumatologia.mp.pl/objawy/63737,bol-krzyza

  • osłabienie, ból lub drętwienie jednej nogi albo obu nóg
  • nasilenie bólu w trakcie kaszlu lub kichania
  • nasilenie bólu i sztywności szczególnie w godzinach nocnych
  • gorączka i chudnięcie bez ewidentnej przyczyny
  • były niedawno stosowanie glikokortykosteroidy
  • podawane były leki dożylne
  • u pacjenta zdiagnozowano osteoporozę
  • przebyto w ostatnim czasie zabieg operacyjny, zwłaszcza urologiczny lub ginekologiczny
  • pacjent choruje lub chorował na chorobę nowotworową lub inną ciężką chorobę współistniejącą
  • ból jest bardzo silny i nie ustępuje w pozycji leżącej.

Objawy tego typu mogą wskazywać na złamanie lub pęknięcie kręgu, chorobę nowotworową, zespół ogona końskiego (przy uszkodzeniu dolnego odcinka rdzenia zanika czucie w pośladkach), czy infekcję. Naucz się prowadzić wywiad biorąc pod uwagę powyższe, bo pacjent zgłaszający problemy z kręgosłupem to chleb powszedni w aptece.

Data publikacji: 05.06.2016
Data ostatniej aktualizacji: 23.06.2016

mgr farm. Effiom Uman-Ntuk

Członek Okręgowej Rady Aptekarskiej w Krakowie, założyciel i redaktor portalu opieka.farm, założyciel AuF oraz AnP.

[artykuły] [wyślij wiadomość]

mgr farm. Konrad Tuszyński

Doktorant Wydziału Farmaceutycznego UJ CM. Twórca i redaktor naczelny portalu opieka.farm, założyciel AuF oraz AnP.

[artykuły] [wyślij wiadomość]

Źródła:   [ + ]

Forum dyskusyjne - brak dostępu. Zawartość serwisu kierowana jest tylko do osób wykonujących zawód medyczny, m.in. farmaceutów, lekarzy, techników farmaceutycznych i pielęgniarek. Jeśli posiadasz już konto zaloguj się ↗

Jeśli nie posiadasz konta, a jesteś związany z medycyną lub farmacją - zarejestruj się.