Leki stosowane w leczeniu trądziku młodzieńczego

Główne cele leczenia trądziku to likwidacja lub złagodzenie objawów oraz zapobieganie ich następstwom (bliznowacenie). Wyjaśnij pacjentowi, że poprawa stanu skóry może nie mieć charakteru trwałego, a po zaprzestaniu terapii można się spodziewać nawrotu zmian chorobowych, stąd tak istotne jest stosowanie leczenia podtrzymującego.

Zmiany chorobowe pojawiające się na skórze w przebiegu trądziku pospolitego są wynikiem zwiększonej produkcji łoju wywo­ływanej przez androgeny, zaburzeń złuszczania naskórka, które wraz z nadprodukcją łoju prowadzą do zaczopowania ujścia mieszków włosowych, kolonizacji przez bakterie rodzaju Propionibacterium acnes oraz rozwoju stanu zapalnego. Często podkreśla się też istotną rolę czynników genetycznych w rozwoju choroby.[1]Williams HC, Dellavalle RP, Garner S. Acne vulgaris. Lancet (London, England). 2012;379(9813):361–372 abstrakt

Chociaż choroba sama w sobie nie stanowi zagrożenia dla życia, zmiany w wyglądzie często pro­wadzą do drastycznego obniżenia samo­oceny, zaburzeń lękowych, a w skrajnych przypadkach do depresji i występowania myśli samobójczych.[2]Goodman, G (July 2006).“Acne and acne scarring–the case for active and early intervention”. Australian family physician (Review). 35 (7): 503–4 abstrakt

Ze względu na to dobór odpowiedniej terapii jest niezwykle istotny. Wśród dostępnych na polskim rynku substancji znajdują się dostępne bez recepty preparaty do stosowania miejscowego zawierające:

  • nadtlenek benzoilu – wykazuje łagodne działanie przeciwzaskórnikowe oraz przeciwzapalne, dodatkowo hamuje roz­wój bakterii Propionibacterium acnes, stosowany również w leczeniu skojarzonym z miejscowymi retinoidami lub antybiotykami,[3]ChPL Benzacne[4]ChPL Akneroxid
  • kwas azelainowy o działaniu keratolitycznym, przeciwbakteryjnym, przeciwzapalnym, przeciwłojotokowym i odbarwiającym – działa na przebarwienia związane z nadmierną aktywnością melanocytów (nie tylko potrądzikowe),[5]ChPL Skinoren
  • kwas salicylowy wykazujący działanie ke­ratolityczne, przeciwzaskórnikowe i  prze­ciwłojotokowe, mniej skuteczny niż nadtlenek benzoilu czy tretynoina, ale lepiej tolerowany,[6]Szepietowski J, Kapińska-Mrowiecka M, Kaszuba A, et al. Trądzik zwyczajny: Patogeneza i leczenie. Konsensus Polskiego Towarzystwa Dermatologicznego. Przegl Dermatol. 2012;99(6):649–673
  • mentol, rezorcynę, kwas borowy i tymol (Afronis płyn) o działaniu przeciwbakteryjnym, połączenie przeznaczone do miejscowego przemywania zmian trą­dzikowych,
  • wyciąg z kłącza pięciornika o działaniu przeciwzapalnym i ściągającym, do stosowania miejscowego na zmiany skórne,
  • ichtiol o działaniu ściągającym i przeciwbakteryjnym.

Preparaty dostępne na receptę do stosowania miejscowego zawierają w składzie:

  • retinoidy i analogi retinoidów (adapalen, tazaroten,tretynoina, izotretynoina) – stosowane zewnętrznie zapobiegają powstawaniu mikozaskórników, poprzez normalizację keratynizacji i działanie keratolityczne powodują opróżnianie ujść mieszków włosowych z mas rogowo-łojowych, co prowadzi do ułatwienia odprowadzania łoju,wykazują też bezpośrednie właściwości przeciwzapalne,[7]Szepietowski J, Kapińska-Mrowiecka M, Kaszuba A, et al. Trądzik zwyczajny: Patogeneza i leczenie. Konsensus Polskiego Towarzystwa Dermatologicznego. Przegl Dermatol. 2012;99(6):649–673
  • antybiotyki (klindamycyna występująca również w połączeniu z nadtlenkiem benzoilu, erytromycyna występująca też w połączeniu z tretynoiną i octanem cynku, cykliczny węglan erytromycyny) – antybiotyki powodują ograniczenie miejsco­wego stanu zapalnego, jak i zmniejszenie liczebności bakterii Propionibacterium acnes w obrębie gruczołów łojowych. Wywierają również działanie na zmiany niezapalne, jednak nie jest ono znaczące. Cynk nasila działa­nie erytromycyny w leczeniu trądziku, co może być korzystne w obliczu wzrastającej oporności na makrolidy.[8]ChPL Skinoren[9]Eichenfield LF, Krakowski AC, Piggott C, et al. Evidence-based recommendations for the diagnosis  and treatment of pediatric acne. Pediatrics 2013;131 (Suppl 3):S163–86

Czytaj też:   Czy żele i kremy z retinoidami mogą być stosowane w trakcie ciąży? [Case #31]

Preparaty dostępne na receptę do stosowania ogólnego zawierają w składzie:

  • retinoidy – izotretynoina działająca jednocześnie na wszystkie cztery czynniki odpowiedzialne za powstawanie trądziku:  zmniejsza wydzielanie łoju,  ogranicza formowanie zaskórników, hamuje rozwój stanu zapalnego i ogranicza kolonizację jednostki włosowo-łojowej przez Propionibacterium acnes,[10]ChPL Skinoren
  • antybiotyki (limecyklina, doksycyklina, tetracyklina, erytromycyna)  – lekami z wyboru są tetracykliny, erytromycyna stosowana jest w przypadku nietolerancji tetracyklin, a także u kobiet w ciąży, ma­tek karmiących oraz dzieci w wieku do 12 lat,
  • leki hormonalne (antykoncepcja hormonalna, octan cyproteronu w połączeniu z etynyloestradiolem, spironolakton) – zalecane u kobiet powyżej 20 roku życia, szczególnie w przypadku zwiększonego wydzielania łoju, bądź cech androgenizacji, takich jak nadmierne owłosienie lub łysienie typu męskiego. Ze względu na działanie antyan­drogenowe i antymineralokortykoidowe spironolakton znalazł zastosowanie w terapii trądziku, chociaż nie ma oficjalnej rejestracji w tym wskazaniu i jest sto­sowany off-label.

Dalsza część dostępna jedynie dla osób związanych zawodowo z ochroną zdrowia. Zaloguj się.

zamknij

Źródła:   [ + ]

Podziel się:
Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on whatsapp
Share on email

Powiązane opracowania:

Dyskusja

Ten temat zawiera 0 odpowiedzi, ma 1 głos, i został ostatnio zaktualizowany przez  Martyna Sojka 1 rok temu.

  • Autor
    Wpisy
  • #48267 Punkty: 0

    Martyna Sojka mgr farm.

    Główne cele leczenia trądziku to likwidacja lub złagodzenie objawów oraz zapobieganie ich następstwom (bliznowacenie). Wyjaśnij pacjentowi, że poprawa stanu skóry może nie mieć charakteru trwałego, a po zaprzestaniu terapii można się spodziewać nawrotu zmian chorobowych, stąd tak istotne jest stosowanie leczenia podtrzymującego.

    (…)

    [Czytaj cały artykuł tu: Trądzik]

    Zapraszam do dyskusji.

Musisz być zalogowany aby odpowiedzieć na ten temat.