Wykaz P substancji psychotropowych (I-P, II-P, III-P i IV-P)

Substancje psychotropowe dzieli się na grupy w zależności od stopnia ryzyka powstania uzależnienia w przypadku używania ich w celach pozamedycznych (część z nich to tak zwane dopalacze) oraz zakresu ich stosowania w celach medycznych. Oczywiście antydepresanty i neuroleptyki, których nie ma w tym opracowaniu, również są lekami psychotropowymi, jednak w praktyce aptecznej “psychotropami” nazwa się tylko leki z wykazu P, tj. silne leki uspokajające, nasenne i psychostymulujące.

Podział substancji psychotropowych na grupy I-P, II-P, III-P i IV-P określa załącznik nr 2 do ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz.U. 2005 Nr 179 poz. 1485) [1]Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz.U. 2005 nr 179 poz. 1485)

  • Substancje grupy I-P  mogą być używane wyłącznie w celu prowadzenia badań i są całkowicie wyłączone z obrotu,
  • Substancje grupy II-P mogą być używane wyłącznie w celach medycznych, przemysłowych lub prowadzenia badań, recepta wystawiona na substancje psychotropowe grupy II-P (i środki narkotyczne grupy I-N) musi zawierać dawkowanie, a wynikająca z niego ilość leku nie może przekraczać 90 dni czasu leczenia (druk recepty Rpw),
  • Substancje grupy III-P mogą być używane wyłącznie w celach medycznych, przemysłowych lub prowadzenia badań, mogą być wydawane z apteki na podstawie recept innych niż Rpw,
  • Substancje grupy IV-P mogą być używane wyłącznie w celach medycznych, przemysłowych lub prowadzenia badań, mogą być wydawane z apteki na podstawie recept innych niż Rpw[2]Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, (Dz.U. 2005 nr 179 poz. 1485).
Przechowywanie i ewidencja

Substancje psychotropowe grupy II-P (oraz środki odurzające grup I-N i II-N) i preparaty zawierające te środki lub substancje należy przechowywać w odpowiednio zabezpieczonych pomieszczeniach, w zamkniętych metalowych szafach lub kasetach przymocowanych w sposób trwały do ścian lub podłóg pomieszczenia, w miejscu niedostępnym dla pacjentów.

Apteka jest obowiązana do prowadzenia ewidencji przychodu i rozchodu środków odurzających, substancji psychotropowych, preparatów zawierającymi te środki lub substancje oraz prekursorami kategorii.

  • Ewidencja przychodu i  rozchodu substancji psychotropowych grupy II-P (i środków odurzających grupy I-N) oraz preparatów zawierających te środki i substancje jest prowadzona w formie książki kontroli.
  • Ewidencja przychodu i rozchodu  substancji psychotropowych grup III-P i IV-P (i środków odurzających grupy II-N) oraz prekursorów kategorii 1 jest prowadzona w postaci comiesięcznych zestawień[3]Obwieszczenie Ministra Zdrowia z dnia 28 października 2015 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie środków odurzających, substancji psychotropowych, prekursorów kategorii 1 i preparatów zawierających te środki lub substancje, (Dz.U. 2015 poz. 1889).
Recepty

Pamiętaj, że recepta wystawiona na preparaty zawierające substancje psychotropowe (lub środki odurzające):

  • umożliwia zapisanie tylko jednego środka narkotycznego bądź leku psychotropowego na jednej recepcie.
  • musi zawierać dodatkowo sumaryczną ilość środka odurzającego lub substancji psychotropowej wyrażoną słownie albo ilość środka odurzającego lub substancji psychotropowej wyrażoną słownie za pomocą ilości jednostek dawkowania oraz wielkości dawki[4]Obwieszczenie Ministra Zdrowia z dnia 28 października 2015 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie środków odurzających, substancji psychotropowych, prekursorów kategorii 1 i preparatów zawierających te środki lub substancje, (Dz.U. 2015 poz. 1889).
  • nie daje możliwości wypisania na leki tej grupy odpisu.
Czytaj też:
Antyhistaminiki H1 dostępne w Polsce: I i II generacja
Kto może wydać?

Zgodnie z art. 91 ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne substancje psychotropowe grupy I-P  i II-P, tak samo jak substancje bardzo silnie działające (wykaz A) i środki odurzające, nie mogą być wydawane przez technika farmaceutycznego[5](Ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne., Dz.U. 2001 nr 126 poz. 1381). W praktyce oznacza to po prostu tyle, że tylko farmaceuta może wydać pentazocynę i metylofenidat (Concerta, Medikinet, patrz też: ADHD). Aptekom zalecamy jednak, aby pacjent mimo wszystko miał zawsze realną możliwość konsultacji na temat leku z wykazu P z doświadczonym farmaceutą.


Sprawdź też: Wykaz A: substancje bardzo silnie działające (FP X) – kto może wydać i dlaczego?

Sprawdź też: Wykaz N: środki odurzające + Przykłady


W polu Szukaj zacznij wpisywać nazwę leku.

Możesz też filtrować tabelę po: grupach (I-P, II-P, III-P i IV-P), dostępności w Polsce i po tym czy technik farmaceutyczny może wydać lek (zaznacz TAK/NIE).

Usuń filtr klikając na wybraną opcję.

Wyświetl grupę:nazwa polskanazwa handlowazastosowaniedostępne na rynku:technik może wydać:
I-PBUFEDRON
I-PBREFEDRON--
I-PPSYLOCYBINA--
I-PROLICYKLIDYNA--
I-PTENAMFETAMINA--
I-PTENOCYKLIDYNA--
I-PPENTYLON
I-PPENTEDRON
I-PNAFYRON
I-PMETYLON
I-PMETEDRON
I-PMETAMFEPRAMON
I-PMEFEDRON
I-PHEKSEDRON
I-PFLUOROAMFETAMINA
I-PETYCYKLIDYNA
I-PETKATYNON
I-P3-MMC
I-P4-MEC
I-P4-FMC
I-P3-FMC
I-P4-EMC
I-PETYLON
I-PDIBUTYLON
I-PD2PM
I-P3,4-DMMC
I-PBUTYLON
I-PETYCYKLIDYNA--
I-PBUFEDRON
I-PETRYPTAMINA--
I-P(+)-LIZERGID--
I-PKATYNON--
I-PBROLAMFETAMINA--
II-PLEWOMETAMFETAMINA--
II-P4-metyloamfetamina
II-PZIPEPROL
II-PTFMPP
II-PpFPP
II-PMETOKSETAMINA
II-PMETIOPROPAMINA
II-PMeOPP
II-PSEKOBARBITAL--
II-PPENTAZOCYNAPentazocinum WZF- Zwalczanie bólu o dużym lub umiarkowanym nasileniu.
- Premedykacja przed zabiegiem operacyjnym.
TAKNIE
II-PMETYLOFENIDATConcerta, Medikinet, - Element kompleksowego programu leczenia zespołu nadpobudliwości ruchowej z deficytem uwagi (ADHD) u dzieci po 6. rż. i młodzieży, w przypadku, gdy inne sposoby postępowania terapeutycznego nie są wystarczająco skuteczne.TAKNIE
II-PMETAMFETAMINA--
II-PMETAKWALON--
II-Pkwas
gamma-hydroksymasłowy
II-PFENCYKLIDYNA--
II-PLEWAMFETAMINA--
II-PKETAMINAKetanest*- Środek znieczulający do krótkich zabiegów diagnostycznych i chirurgicznych niewymagających zwiotczenia mięśni szkieletowych.
- Wprowadzenie do znieczulenia ogólnego przed zastosowaniem innych środków znieczulających. Lek można stosować w skojarzeniu z innymi lekami znieczulającymi.
TAKNIE
II-PFENMETRAZYNA--
II-PSALWINORYNA A
II-PFENETYLINA--
II-PDEKSAMFETAMINA--
II-PAMINEPTYNA--
II-PAMFETAMINA--
II-PBENZYLOPIPERAZYNA
II-PDBZP
II-PETYLOFENIDAT
II-PMBZP
II-PMEKLOKWALON--
III-PFLUNITRAZEPAM--
III-PPENTOBARBITAL--
III-PGLUTETIMID--
III-PKATYNA--
III-PAMOBARBITAL--
III-PBUPRENORFINABunodol, Bunorfin, Melodyn, Transtec, Suboxone- Zwalczanie silnego bólu ostrego i przewlekłego w okresie okołooperacyjnym, bólu w przebiegu zawału serca, silnego lub umiarkowanego bólu nowotworowego; bóle pourazowe, ból w chorobach układu nerwowego (np. rwa kulszowa).
- W postaci preparatów złożonych z naloksonem (Suboxone) w leczeniu substytucyjnym uzależnienia od narkotyków opioidowych u osób po 15. rż.
TAKTAK
III-PBUTALBITAL--
III-PCYKLOBARBITAL--
IV-PCHLORDIAZEPOKSYDElenium- Doraźne, krótkotrwałe leczenie objawowe (2–4 tyg.): zespołów lękowych różnego pochodzenia (towarzyszących zespołom psychoorganicznym, objawom psychotycznym), zespołów lękowych z towarzyszącą bezsennością, ostrego zespołu odstawienia alkoholu, stanów zwiększonego napięcia mięśniowego o różnej etiologii.TAKTAK
IV-PMAZINDOL--
IV-PMEDAZEPAMMedazepam TZF, Rudotel- Krótkotrwałe leczenie objawowe stanów lękowych o różnej etiologii, napięcia emocjonalnego i pobudzenia.TAKTAK
IV-PMEFENOREKS--
IV-PMEPROBAMAT--
IV-PMETYLOFENOBARBITAL--
IV-PMETYPRYLON--
IV-PMEZOKARB--
IV-PMIDAZOLAMDormicum, Midanium*, Midazolam*, Sopodorm*- Krótkotrwałe leczenie bezsenności w przypadku ciężkich dolegliwości uniemożliwiających normalne funkcjonowanie lub powodujących znaczne wyczerpanie pacjenta.
- Sedacja w premedykacji przed zabiegami chirurgicznymi lub diagnostycznymi.
- Premedykacja przed wprowadzeniem do znieczulenia (i.m. lub, zwłaszcza u dzieci, p.r.).
- Sedacja do zabiegu diagnostycznego lub chirurgicznego prowadzonego w znieczuleniu miejscowym.
- Długotrwała sedacja na oddziałach intensywnej opieki medycznej (wstrzyknięcie i.v. lub wlew ciągły i.v.).
- Wprowadzenie i podtrzymanie znieczulenia ogólnego.
- Jako lek wprowadzający do znieczulenia wziewnego lub jako lek nasenny w znieczuleniu złożonym, także TIA (całkowite znieczulenie dożylne).
- Ataralgezja w skojarzeniu z ketaminą u dzieci (i.m.).
TAKTAK
IV-PNIMETAZEPAM--
IV-PNITRAZEPAMNitrazepam GSK- Krótkotrwałe (do 4 tyg.) leczenie ciężkiej bezsenności: trudności w zasypianiu, częste nocne przebudzenia.TAKTAK
IV-PNORDAZEPAM--
IV-POKSAZEPAMOxazepam Espefa, Oxazepam GSK, Oksazepam TZF- Krótkotrwałe (do 4 tyg.) leczenie stanów lękowych.
- Wspomagające leczenie niepokoju w przebiegu zaburzeń depresyjnych.
- Leczenie objawów alkoholowego zespołu abstynencyjnego.
TAKTAK
IV-POKSAZOLAM--
IV-PPEMOLINA--
IV-PPINAZEPAM--
IV-PPIPRADROL--
IV-PPIROWALERON--
IV-PPRAZEPAM--
IV-PSEKBUTABARBITAL--
IV-PTEMAZEPAMSignopam- Krótkotrwałe (do 4 tyg.) leczenie zaburzeń snu.
- Jako lek wspomagający w nadczynności tarczycy.
- Zaburzenia występujące pod postacią somatyczną i neurastenia.
- Stany dysforyczne w padaczkach.
- W premedykacji przed drobnymi zabiegami chirurgicznymi i porodem, w stanach pobudzenia po operacji.
TAKTAK
IV-PTETRAZEPAM--
IV-PTRIAZOLAM--
IV-PWINYLBITAL--
IV-PZOLPIDEMZolpic, Apo-Zolpin, Hypnogen, Nasen, Zolpidem, Zolsana, Noxizol- Krótkotrwałe leczenie bezsennościTAKTAK
IV-PALLOBARBITAL--
IV-PALPRAZOLAMAfobam, Alpragen, Alprox, Neurol, Xanax, Zomiren- Krótkotrwałe leczenie: zespołu lęku napadowego z agorafobią lub bez niej, zespołu lęku uogólnionego, zespołu lękowego z wtórnym obniżeniem nastroju. TAKTAK
IV-PAMFEPRAMON--
IV-PAMINOREKS--
IV-PBROMAZEPAMLexotan- Zaburzenia lękowe uogólnione wymagające leczenia farmakologicznego.
- Zaburzenia występujące pod postacią somatyczną.
- Stany lękowe występujące w przebiegu przewlekłych chorób organicznych OUN.
- Zaburzenia stresowe pourazowe z objawami lęku.
- Zaburzenia adaptacyjne.
TAKTAK
IV-PBROTIZOLAM--
IV-PBARBITAL--
IV-PBENZFETAMINA--
IV-PBUTOBARBITAL--
IV-PZOPIKLONDobroson, Imovane, Senzop, Zoptin- Krótkotrwałe leczenie bezsenności (przejściowej, krótkotrwałej lub przewlekłej) u dorosłych (trudności w zasypianiu, spłycony sen, wczesne poranne budzenie się)TAKTAK
IV-PZALEPLONMorfeo- Krótkotrwałe (do 2 tyg.) leczenie bezsenności objawiającej się trudnością w zasypianiu. TAKTAK
IV-PDIAZEPAMRelaniu, Relsed, Neorelium- Doraźne i krótkotrwałe (do 4 tyg.) leczenie stanów lękowych, które mogą być również związane z bezsennością, leczenie objawów nagłego odstawienia alkoholu, leczenie stanów zwiększonego napięcia mięśniowego, łagodzenie stanów pobudzenia nerwowego, premedykacja.
- Pomocniczo jako lek przeciwdrgawkowy w leczeniu niektórych typów padaczki.
- Drgawki gorączkowe, stan padaczkowy, rzucawka ciężarnych, napady lęku, stany zwiększonego napięcia mięśniowego, tężec, premedykacja przed zabiegami diagnostycznymi i chirurgicznymi oraz sedacja w okresie pooperacyjnym.
- Ostre stany lękowe lub pobudzenie; delirium tremens, ostre stany spastyczne mięśni, tężec, ostre stany drgawkowe, w tym stan padaczkowy, stany drgawkowe w przebiegu zatruć, drgawki gorączkowe, premedykacja przedoperacyjna lub przed zabiegami diagnostycznymi.
TAKTAK
IV-PESTAZOLAMEstazolam TZF- Krótkotrwałe i doraźne leczenie zaburzeń snu: trudności z zasypianiem, częste wybudzenia, wczesne ranne budzenie.TAKTAK
IV-PETCHLORWYNOL--
IV-PETYLAMFETAMINA--
IV-PETYNAMAT--
IV-PFENDIMETRAZYNA--
IV-PFENKAMFAMINA--
IV-PFENOBARBITALLuminalum, Luminalum Unia, Bellergot, Milocardin, - Napady padaczkowe częściowe i uogólnione.
- Jako środek uspokajający.
- Stosowany również w innych niezarejestrowanych w Polsce wskazaniach.
TAKTAK
IV-PFENPROPOREKS--
IV-PFENTERMINA--
IV-PFLUDIAZEPAM--
IV-PFLURAZEPAM--
IV-PHALAZEPAM--
IV-PHALOKSAZOLAM--
IV-PKAMAZEPAM--
IV-PKETAZOLAM--
IV-PKLOBAZAMFrisium- Ostre i przewlekłe stany lękowe, zwłaszcza wyrażające się wzmożonym lękiem, napięciem, wewnętrznym niepokojem, podnieceniem, rozdrażnieniem, zaburzeniami snu pochodzenia emocjonalnego oraz zaburzeniami psychowegetatywnymi i psychosomatycznymi.
- Lek wspomagający w leczeniu napadów padaczkowych, w przypadku których dotychczasowe leczenie przeciwdrgawkowe nie dało zadowalających wyników.
TAKTAK
IV-PKLONAZEPAMClonazepamum TZF- Przerywanie wszystkich postaci stanu padaczkowego
- Padaczka u dorosłych i dzieci – napady uogólnione: akinetyczne, miokloniczne, toniczno-kloniczne, nieświadomości oraz napady częściowe (ogniskowe).
TAKTAK
IV-PKLORAZEPATCloranxen, Tranxene- Krótkotrwałe (do 4 tyg.) leczenie w stanach lęku i niepokoju.
- Łagodzenie ostrych objawów alkoholowego zespołu abstynencyjnego.
- Pomocniczo w padaczce, zwłaszcza z napadami częściowymi złożonymi.
- Ostre napady lęku i stany pobudzenia psychoruchowego lub agresji, objawy zespołu abstynencji w uzależnieniu alkoholowym, w tym profilaktyka i/lub leczenie delirium tremens.
- Jako lek wspomagający w skurczach tonicznych w tężcu.
TAKTAK
IV-PKLOKSAZOLAM--
IV-PKLOTIAZEPAM--
IV-PLEFETAMINA--
IV-PLOFLAZEPINIAN ETYLOWY--
IV-PLOPRAZOLAM--
IV-PLORAZEPAMLorafen- Krótkoterminowe (do 4 tyg.) leczenie objawów lęku towarzyszących zaburzeniom somatycznym.
- Zaburzenia snu: bezsenność, trudności w zasypianiu, krótki sen.
- W premedykacji, w celu zniesienia stanu napięcia i wywołania niepamięci wstecznej. W rehabilitacji w celu zmniejszenia napięcia mięśni.
- Stosowany jako lek dodatkowy w lęku i niepokoju w psychozach, do opanowywania akatyzji i innych ostrych działań pozapiramidowych poneuroleptycznych, w leczeniu katatonii.
TAKTAK
IV-PLORMETAZEPAMNoctofer- Doraźne i krótkotrwałe leczenie zaburzeń snu (trudności w zasypianiu, częste przebudzenia, płytki sen).
- Premedykacja przed zabiegami chirurgicznymi i badaniami diagnostycznymi.
TAKTAK
IV-PAMFEPRAMON
IV-P2C-E
IV-PMDPEA
IV-PMDPV
IV-PMMDPEA
IV-PTAPENTADOLPalexia retard- TAKTAK
IV-PDELORAZEPAM--
Czytaj też:
Schizofrenia

Data ostatniej aktualizacji: 18.10.2018.

mgr farm. Alicja Cieślar

Absolwentka Wydziału Farmaceutycznego UJ CM. W czasie studiów członkini Koła Opieki Farmaceutycznej. Odbywała staż w Aptece u Farmaceutów (AuF) w roku 2016/17 pracując m.in. przy cyklu Notatki stażysty.

[artykuły]

Cytuj ten artykuł jako:
opieka.farm, i in.: Wykaz P substancji psychotropowych (I-P, II-P, III-P i IV-P), Portal opieka.farm (https://opieka.farm/opracowania/wykaz-p/) [dostęp: 18 listopada 2018]



Źródła:   [ + ]

Ten temat zawiera 6 odpowiedzi, ma 5 głosów, i został ostatnio zaktualizowany przez  Paweł Adamiak 1 rok, 3 miesiące temu.

  • Autor
    Wpisy
  • #15908 Punkty: 0

    Katarzyna Wojciul mgr farm.
    0 pkt.

    Bardzo przydatna tabela…przydałoby się to samo z wykazem N

    • #15926 Punkty: 0

      Alicja Cieślar mgr farm.
      66 pkt.

      Tabela z opracowaniem wykazu N jest już przygotowana, czeka na publikacje 🙂

  • #16584 Punkty: 1

    Anna Gołębiowska mgr farm.
    26 pkt.

    Tapentadol jest już stosowany w lecznictwie- lek Palexia. Jest IV-P ale recepta to druk RpW.

    1 użytkownik uznał wypowiedź za pomocną.
  • #22391 Punkty: 2

    Paweł Adamiak student
    8 pkt.

    Mam pytanie, czy nie znalazłem błędu – mianowicie w artykule znajduje się informacja
    “Substancje grupy III-P mogą być używane wyłącznie w celach medycznych, przemysłowych lub prowadzenia badań, mogą być wydawane z apteki na podstawie recept innych niż Rpw ”

    a zgodnie z Urzędowym Wykazem, Buprenorfina  należy do grupy III-P, ale na receptę Rpw ( tak samo, jak wspomniany wyżej Tapentadol (Palexia).

    2 użytkowników uznało wypowiedź za pomocną.
  • #22396 Punkty: 2

    opieka.farm mgr farm.
    97 pkt.

    Paweł, w źródłach artykułu znajdziesz, że:

    ust.2. Preparaty zawierające środki odurzające lub substancje psychotropowe są wydawane z apteki wyłącznie na podstawie specjalnie oznakowanej recepty albo zapotrzebowania, z zastrzeżeniem ust. 4.
    ust.4. Preparaty zawierające środki odurzające grupy II-N lub substancje psychotropowe grup III-P i IV-P mogą być wydawane z apteki na podstawie recept innych niż określone w ust. 2, a preparaty zawierające środki odurzające grupy III-N mogą być wydawane z apteki bez recepty.

    ALE trzeba pamiętać, że kategoria dostępności to szersze pojecie i może się zdarzyć, że dany preparat otrzyma taką kategorię, gdy:

    1. zawiera, w ilości niepodlegającej wyłączeniu, substancję zaklasyfikowaną jako środek odurzający lub substancję psychotropową, lub
    2. stosowany niewłaściwie może stwarzać znaczne ryzyko wystąpienia jego nadużywania, prowadzące do uzależnienia, albo niewłaściwego stosowania do nielegalnych celów, lub
    3. zawiera substancje czynne, które z powodu swej innowacyjności lub właściwości, mogą być zaliczane do grupy, o której mowa w pkt 2.

    Dobrym przykładem jest właśnie buprenorfina. Bunondol to kategoria Rp, ale już Bunorfin o 10-krotnie wyższej dawce to kat. Rpw, mimo, że to grupa IV-P.

    O tapentadol (Palexia) mieliśmy pytania użytkowników, ale innym kontekście – jak to możliwe, że technik wg naszej tabeli może wydać lek o kat. Rpw? Może, bo Pf nic nie mówi o ograniczonych uprawnieniach techników względem kategorii dostępności, tylko w odniesieniu do wykazów A, N i P.

    2 użytkowników uznało wypowiedź za pomocną.
  • #22457 Punkty: 0

    Paweł Adamiak student
    8 pkt.

    Dzięki bardzo za wyjaśnienie.

Musisz być zalogowany aby odpowiedzieć na ten temat.

66 Udostępnień
Udostępnij66
+1
Udostępnij
Email
Pocket
WhatsApp