Groźne działanie niepożądane przy okienku. W badaniu z pacjentem pozorowanym bezpiecznie pokierowano 42% wizyt

W 384 miejskich aptekach ogólnodostępnych w środkowej Jordanii pacjent pozorowany z objawami ciężkiego działania niepożądanego został bezpiecznie pokierowany w 41,7% wizyt. Za bezpieczne autorzy uznali pilne skierowanie na szpitalny oddział ratunkowy albo wezwanie zespołu ratownictwa, jasne przekazanie, że sprawa jest pilna, i brak postępowania, które mogłoby opóźnić pomoc¹.

Apteki losowo dostawały jeden z trzech scenariuszy, a odsetek bezpiecznego pokierowania wyraźnie się między nimi różnił:

• krwawienie z przewodu pokarmowego u pacjenta przyjmującego apiksaban: 60,9%,
• ostre zapalenie trzustki u pacjenta przyjmującego semaglutyd: 42,2%,
• kwasica ketonowa z prawidłowym stężeniem glukozy (euglikemiczna) u pacjenta przyjmującego empagliflozynę: 21,9%.

Związek objawów z lekiem farmaceuci dostrzegli w 72,9% wizyt, ale konkretny zespół albo szkodę nazwali w 39,6%. W 26,3% wizyt zaproponowali postępowanie, które mogło opóźnić ocenę lekarską. Zgłoszenie podejrzenia działania niepożądanego farmaceuci poruszyli z własnej inicjatywy w 8,3% wizyt, a ocenę gotowości do zgłoszenia autorzy prowadzili dopiero po zakończeniu konsultacji.

W analizie skorygowanej bezpieczne pokierowanie było rzadsze, gdy na farmaceutę czekało więcej klientów, a częstsze w aptekach z widocznym miejscem do rozmowy z pacjentem i u farmaceutów po niedawnym szkoleniu z nadzoru nad bezpieczeństwem farmakoterapii. To związki, a nie dowód przyczyny. Autorzy zalecają, by działania poprawiające sytuację obejmowały przede wszystkim rozpoznawanie objawów alarmowych typowych dla konkretnych leków, jednoznaczny przekaz o potrzebie pilnej pomocy i organizację pracy pozwalającą na skupioną ocenę pacjenta. Zgłoszenie działania niepożądanego ma według nich następować po zadbaniu o bezpieczeństwo pacjenta. Zastrzegają też, że wyników nie należy przenosić na apteki wiejskie ani inne regiony Jordanii. Ryzyko zapalenia trzustki przy agonistach GLP-1 omawiamy w opracowaniu Czy należy obawiać się zapalenia trzustki u pacjentów stosujących semaglutyd.