Pytanie
Według rekomendacji Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników, kobiety planujące poczęcie powinny suplementować 0,4 mg/dobę kwasu foliowego w celu zapobiegania wadom cewy nerwowej u płodu.[1] W obrocie, poza lekami i suplementami diety zawierającymi kwas foliowy, dostępne są także suplementy diety z metylofolianem. Czym różnią się obie formy chemiczne tej samej witaminy?
Krótka odpowiedź
Metylofolian (5-MTHF) to aktywny biologicznie metabolit kwasu foliowego, który nie wymaga dalszych przemian w organizmie. Kwas foliowy, w odróżnieniu od 5-MTHF, nie posiada aktywności biologicznej. Uzyskuje ją dopiero w przebiegu dwuetapowej, enzymatycznej redukcji kwasu foliowego do tetrahydrofolianu (THF), a następnie metylacji do 5-MTHF.
Wyjaśnienie
Chociaż kwas foliowy ostatecznie ulega przemianie w aktywną formę – metylofolian, to istnieją czynniki, które mogą zaburzać ten proces. Jednym z nich jest polimorfizm genu kodującego MTHFR, czyli kluczowy enzym w procesie przemiany kwasu foliowego. Mutacje tego genu korelują ze skutkami niedoborów folianów, m. in. częstością występowania wad cewy nerwowej oraz chorób układu krążenia.[2] Aktywność MTHFR może być obniżona w przypadku powszechnie występujących wariantów polimorficznych wśród rasy kaukaskiej. W Polsce odsetek populacji z obniżoną aktywnością enzymu MTHFR sięga 50%. Z powodu braku wiarygodnych badań, które wskazywałyby na istotny wpływ dominujących wariantów polimorficznych na częstość występowania wad cewy nerwowej lub podwyższonych stężeń homocysteiny, PTGiP nie rekomenduje stosowania podwyższonej dawki kwasu foliowego lub jego aktywnej formy – metylofolianu.[1]
Piśmiennictwo
- Zimmer, M., Sieroszewski, P., Oszukowski, P., Huras, H., Fuchs, T., Pawłosek, A. (2020). Rekomendacje Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników dotyczące suplementacji u kobiet ciężarnych. Ginekologia i Perinatologia Praktyczna, 5(4), 170-181.⬏⬏
- Scaglione, F., & Panzavolta, G. (2014). Folate, folic acid and 5-methyltetrahydrofolate are not the same thing. Xenobiotica; The fate of foreign compounds in biological systems, 44(5), 480–488. https://doi.org/10.3109/00498254.2013.845705⬏
Myślę, że warto też przekazać pacjentce informację, że zgodnie z zaleceniami Polskiego Towarzystwa Ginekologów i Położników w okresie planowania ciąży nie tylko ona, ale również partner powinien suplementować aktywne foliany.