Równoważne dawki glikokortykosteroidów

Do czego służy kalkulator równoważnych dawek glikokortykosteroidów?

Kalkulator przelicza ekwiwalentne dawki glikokortykosteroidów podawanych ogólnoustrojowo (doustnie lub pozajelitowo) – przydaje się przy pierwszym stole w dwóch sytuacjach: gdy brakuje przepisanego preparatu i trzeba zaproponować odpowiednik o zbliżonej sile przeciwzapalnej (np. brak Encortonu, dostępny Medrol), oraz przy weryfikacji zamiany po wypisie ze szpitala, gdy dożylny metyloprednizolon trzeba przeliczyć na doustny prednizon. Narzędzie stosuje metodę ekwiwalentów przeciwzapalnych glikokortykosteroidów, wyliczaną względem punktu odniesienia 5 mg prednizonu¹, i dotyczy wyłącznie preparatów działających ogólnoustrojowo – nie wziewnych, donosowych ani miejscowych na skórę, które mają własne przeliczniki uwzględniające biodostępność i siłę miejscową.

Wynik jest orientacyjny i obejmuje tylko siłę przeciwzapalną – nie uwzględnia różnic w profilu mineralokortykoidowym ani w czasie hamowania osi podwzgórze–przysadka–nadnercza, które przy zamianie leku bywają klinicznie ważniejsze niż sama dawka równoważna, dlatego różnice w czasie działania i zatrzymywaniu sodu i wody warto sygnalizować pacjentowi lub lekarzowi prowadzącemu. Dlatego przeliczenia nie stosuje się do odstawiania terapii przewlekłej – nagłe przerwanie leczenia po dłuższym stosowaniu grozi przełomem nadnerczowym² – a decyzję o zamianie leku, dawce i schemacie odstawiania zawsze podejmuje lekarz, wynik kalkulatora nie służy do samodzielnej modyfikacji terapii.

Jak używać?

Wybierz w kalkulatorze lek wyjściowy oraz jego dawkę – narzędzie automatycznie przeliczy dawkę równoważną dla każdego pozostałego glikokortykosteroidu z tabeli, wskazując dodatkowo profil zatrzymywania sodu i wody oraz orientacyjny czas działania.