Czy kaptopril powinien być stosowany podjęzykowo, skoro ulotka nic o tym nie mówi? – Wyjaśniamy!

Pytanie 

Pacjenci stosujący kaptopril mogą pytać o to, czy konieczne jest jego stosowanie podjęzykowo. W niektórych źródłach pojawia się informacja, że taka droga podania jest preferowana, jednak ani w ulotce, ani w ChPL nie pojawia się takie zalecenie. Czy w takim razie jest sens stosowania kaptoprilu podjęzykowo?    

Krótka odpowiedź 

W razie konieczności doraźnego przyjęcia kaptoprilu, należy zalecić pacjentowi jego stosowanie podjęzykowe. Taka droga podania znacznie skraca czas potrzebny do osiągnięcia maksymalnego stężenia leku we krwi.   

Wyjaśnienie 

Zalecenia co do stosowania kaptoprilu podjęzykowo nie znajdują się ani w ulotkach ani w ChPL leku, jednak niektóre źródła podają, że taki sposób przyjmowania leku może zwiększyć jego skuteczność w obniżaniu ciśnienia.  

Wyższość podania podjęzykowego kaptoprilu w razie konieczności szybkiego obniżenia ciśnienia wykazano w małym badaniu klinicznym z 1991 roku, obejmującym 8 zdrowych ochotników, przeprowadzonym w celu określenia parametrów farmakokinetycznych i farmakodynamicznych leku. Wyznaczone parametry farmakokinetyczne nie różniły się znacząco między podaniami, oprócz czasu potrzebnego do osiągnięcia maksymalnego stężenia leku (t_max), który w przypadku podania podjęzykowego był znacząco krótszy i wynosił 45 min, a po podaniu doustnym wynosił 75 min. Autorzy wskazywali również, że po podaniu podjęzykowym efekt działania leku wystąpił szybciej.^[1]

Czas potrzebny do osiągnięcia maksymalnego stężenia leku (t_max), po podjęzykowym podaniu kaptoprilu wynosi 45 min, natomiast po podaniu doustnym jest znacząco dłuższy i wynosi 75 min.^[1]

Jednak w przypadku pacjentów z przełomem nadciśnieniowym dostępne dane nie są tak jednoznaczne. W badaniu klinicznym z 2016 roku autorzy wskazują, że u pacjentów z przełomem nadciśnieniowym, ciśnienie krwi w ciągu pierwszych 10 i 30 minut statystycznie istotnie bardziej obniża się po podjęzykowym niż po doustnym podaniu kaptoprilu, różnica ta jednak wyrównuje się po 60 minutach od podania leku.^[2] 

Natomiast w retrospektywnym badaniu obserwacyjnym z 2012 roku obejmującym 71 pacjentów nie wykazano różnic w skuteczności obniżania ciśnienia między podaniem doustnym i podjęzykowym kaptoprilu.^[3]  

Można jednak przyjąć, że w razie konieczności doraźnego przyjęcia kaptoprilu, należy zalecić pacjentowi jego stosowanie podjęzykowe z uwagi na znacząco krótszy czas potrzebny do osiągniecia maksymalnego stężenia leku w przypadku tej drogi podania. 

Czytaj też: Które tabletki można bezpiecznie dzielić? – Kompendium

Piśmiennictwo

1. al-Furaih, T. A., McElnay, J. C., Elborn, J. S., Rusk, R., Scott, M. G., McMahon, J., & Nicholls, D. P. (1991). Sublingual captopril–a pharmacokinetic and pharmacodynamic evaluation. European journal of clinical pharmacology, 40(4), 393–398. https://doi.org/10.1007/BF00265850. ⬏⬏
2. Kaya, A., Tatlisu, M. A., Kaplan Kaya, T., Yildirimturk, O., Gungor, B., Karatas, B., Yazici, S., Keskin, M., Avsar, S., & Murat, A. (2016). Sublingual vs. Oral Captopril in Hypertensive Crisis. The Journal of emergency medicine, 50(1), 108–115. https://doi.org/10.1016/j.jemermed.2015.07.017 ⬏
3. Karakiliç, E., Büyükcam, F., Kocalar, G., Gedik, S., & Atalar, E. (2012). Same effect of sublingual and oral captopril in hypertensive crisis. European review for medical and pharmacological sciences, 16(12), 1642–1645. ⬏