Pytanie
Występowanie alergii na antybiotyki, zwłaszcza na penicyliny, często wywołuje lęk pacjenta przed potencjalną antybiotykoterapią, Czy stwierdzona nadwrażliwość na penicyliny jest przeciwwskazaniem do stosowania innych antybiotyków β-laktamowych u uczulonego pacjenta?
Krótka odpowiedź
U pacjenta uczulonego na penicyliny można stosować inne antybiotyki β-laktamowe.
Wyjaśnienie
Wspólną cechą wszystkich antybiotyków β-laktamowych jest występowanie pierścienia β-laktamowego, który warunkuje ich aktywność. Antybiotyki tej grupy, a zwłaszcza penicyliny mogą dawać reakcje nadwrażliwości, których częstość występowania (w przypadku penicylin) oceniana jest na 0,7-4,0%, a reakcją najbardziej niebezpieczną jest wstrząs anafilaktyczny występujący u 0,004-0,015% chorych leczonych penicyliną.[1] W badaniach klinicznych wykazano jednak, że krzyżowe reakcje nadwrażliwości na inne antybiotyki z pierścieniem β-laktamowym są bardzo rzadkie.[2] U pacjentów uczulonych na penicylinę możliwe jest podanie innego antybiotyku β-laktamowego po wykonaniu odpowiednich testów diagnostycznych (testy skórne, próby prowokacyjne). Lekami które mogą znaleźć zastosowanie w takim przypadku mogą być cefalosporyny 3 i 4 generacji albo aztreonam, gdzie częstość występowania reakcji krzyżowych z penicylinami kształtuje się na poziomie 1%.[3]
Piśmiennictwo
- Dzierżanowska, D., Bucki, R., Durnaś, B., Grzybowski, J. K., Semczuk, K., Kasztelewicz, B., & Żak-Puławska, Z. (2018). Antybiotykoterapia praktyczna. &-medica Press.⬏
- Romano, A., Gaeta, F., Arribas Poves, M. F., & Valluzzi, R. L. (2016). Cross-Reactivity among Beta-Lactams. Current allergy and asthma reports, 16(3), 24. https://doi.org/10.1007/s11882-016-0594-9⬏
- Frachowicz, K., Wardzyńska, A & Kowalski, M. L. (2020). Na czym polega deetykietyzacja alergii na penicyliny? Nowe koncepcje w diagnostyce nadwrażliwości na antybiotyki beta-laktamowe. Alergia Astma Immunologia, 25(4)⬏