Alligacja – metoda krzyżowa
Z dwóch dostępnych stężeń (w tym podłoża 0% albo czystego surowca 100%) kalkulator wyliczy, ile gramów każdego składnika odważyć, by uzyskać założoną masę leku o stężeniu docelowym.
Do czego służy kalkulator alligacji metodą krzyżową?
Kalkulator wylicza proporcje dwóch preparatów o różnym stężeniu tej samej substancji, gdy trzeba sporządzić recepturę o stężeniu pośrednim – typowa sytuacja przy pierwszym stole to rozcieńczenie gotowej maści podłożem, połączenie dwóch dostępnych stężeń tego samego składnika (np. mocznika) w jedną formę, albo dobór proporcji etanolu o dwóch różnych mocach do recepturowego roztworu. Wylicza to metodą krzyżową (regułą krzyża, alligacją alternatywną)1, czyli klasycznym arytmetycznym sposobem przeliczania proporcji składników w recepturze, stosowanym wyłącznie do interpolacji – gdy stężenie docelowe mieści się między stężeniem niższym a wyższym. Jeśli masz do dyspozycji tylko preparat słabszy niż cel i samo podłoże, do wyliczenia metodą krzyżową potrzebny jest dodatkowo składnik mocniejszy od stężenia docelowego.
Jak używać?
Wpisz dwa stężenia wyjściowe (wyższe i niższe – niższe może wynosić 0%, jeśli rozcieńczasz podłożem, albo 100%, jeśli dodajesz czysty surowiec), stężenie docelowe oraz masę całkowitą gotowego leku. Kalkulator sprawdza, czy stężenie docelowe mieści się między wartościami wyjściowymi, a następnie – metodą krzyżową – przelicza proporcje na gramy każdego składnika.
Źródła
- McPherson PAC, Jack IG. Alligation Alternate: Borrowing a Useful Concept from the Pharmacy Curriculum. Journal of Chemical Education. 2024;101(10):4472–4476. https://doi.org/10.1021/acs.jchemed.4c00559 ↩
Czy ten kalkulator uważasz za przydatny?
Dziękujemy za głos.