Dlaczego klonidyna bywa stosowana doraźnie zamiast kaptoprylu przy skokach ciśnienia?

Klonidyna oraz kaptopryl wykorzystywane są w stanach pilnych doraźnie do „zbijania” wysokiego ciśnienia tętniczego ze względu na krótki czas działania tych leków. Co ciekawe w wytycznych ESC/ESH (czyli wytycznych towarzystw europejskich) z 2018 roku w ogóle nie znajdziemy zaleceń związanych z doraźnym podawaniem kaptoprylu, zaś klonidyna zalecana jest do podawania dożylnego. Wytyczne te nie przewidują zapisywania pacjentom leku do doraźnego stosowania w warunkach domowych.¹

Co zalecają wytyczne PTNT w stanach pilnych?

Zarówno kaptoptyl jak i klonidyna ujęte zostały natomiast w wytycznych PTNT z 2019, które zresztą według ich autorów opierają się w pewnej mierze na wytycznych europejskich „z uwzględnieniem realiów polskich w zakresie diagnostyki i farmakoterapii nadciśnienia tętniczego”. Poniża tabela zestawia leki, które PTNT rekomenduje do stosowania w stanach pilnych.²

Źródło: Wytyczne PTNT.

Kiedy wybrać klonidynę zamiast kaptoprylu?

Nie udało mi się dotrzeć do jednoznacznych zaleceń w zakresie doboru leku w przypadku skoku ciśnienia tętniczego, który nie jest związany ze stanem nagłym, zagrażającym życiu i stanowiącym podstawę do hospitalizacji.

Jedną z przyczyn wyboru klonidyny może być na przykład przeciwwskazanie do stosowania kaptoprylu u danego pacjenta. Ponadto klonidyna powoduje sedację, może być zatem dobrym wyborem dla pacjentów, u których przyczyną skoków ciśnienia są stany lękowe lub silny stres.