Wyrok Trybunału Konstytucyjnego w sprawie zmian ustawy Apteka dla Aptekarza 2.0. Jakie są jego skutki dla aptek?

18 września 2024 r. Trybunał Konstytucyjny wydał wyrok, w którym stwierdził, że potocznie nazywana ustawa „Apteka dla Aptekarza 2.0″ została wprowadzona niezgodnie z Konstytucją. Wniosek o zbadanie tej sprawy złożył Prezydent RP. Wyrok odnosi się do samego procesu legislacyjnego, Trybunał nie rozpatrywał kwestii merytorycznych ustawy.

Apteka dla Aptekarza 2.0 weszła w życie 28 września 2023 roku i uniemożliwiła przejmowanie kontroli nad podmiotem prowadzącym aptekę ogólnodostępną przez osoby inne niż farmaceuci i spółki z ich udziałem oraz przez podmioty, które już prowadzą co najmniej 4 apteki ogólnodostępne. Niedopuszczalne było to też dla osób, które wchodziły w skład organów spółki posiadającej zezwolenie na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej lub zajmującej się pośrednictwem w obrocie produktami leczniczymi.

Trybunał Konstytucyjny uznał, że wprowadzenie nowelizacji w tej ustawie było niezgodne z Konstytucją, orzeczenie zapadło jednogłośnie, a w konsekwencji nastąpiło uchylenie regulacji. Trybunał zarzucił, że wprowadzone zmiany są niezgodne z pierwotnym zamysłem i z tego względu nie mogą zostać wdrożone na drodze poprawki.

Trybunał orzekł o niezgodności art. 2 i art. 12 ustawy nowelizującej z art. 118 ust. 3 Konstytucji stwierdzając, że zakres poprawek stanowił w rzeczywistości nową inicjatywę ustawodawczą, zaś wnioskodawcy poprawek nie odnieśli się do wydatków związanych z wejściem w życie takiej zmiany w ustawie Prawo Farmaceutyczne.¹

Prezes NRA wydał komentarz do wyroku Trybunału Konstytucyjnego

Do wyroku ustosunkował się Prezes NRA Marek Tomkow, który mówi:

Odbieramy z dużym zaskoczeniem wyrok Trybunału Konstytucyjnego, zwłaszcza w kontekście innych ustaw przyjmowanych w podobnym trybie. Przykładem może być zmiana tego samego przepisu zezwalającego na otwieranie aptek uniwersyteckich, zgłoszona jako poprawka do ustawy o Krajowej Sieci Onkologicznej.

Najbardziej niepokoją nas skutki tego wyroku, które szeroko otwierają wrota do niekontrolowanego przejmowania strategicznego rynku aptek w Polsce, również przez podmioty finansowane z rajów podatkowych, takich jak Kajmany czy Cypr. Z dużym zdziwieniem obserwowaliśmy wypowiedź przedstawiciela wnioskodawcy, który prezentował wyłącznie jednostronne argumenty pochodzące od kilku dużych podmiotów.

Będziemy podejmować działania, aby przekonać ustawodawcę do ponownego wprowadzenia tych norm.²