Wśród pochodnych chloru najpopularniejszym środkiem antyseptycznym jest chlorheksydyna. Stosowana w jest w roztworach wodnych i alkoholowych o stężeniu od 0,1% do 1%, w postaci glukonianu lub octanu. Chlorheksydyna znalazła zastosowanie głównie w odkażaniu ran w urologii, ginekologii i stomatologii. Wchodzi w skład niektórych past do zębów, zalecanych przy stanach zapalnych dziąseł i nieprzyjemnej woni z ust (Elgydium). Jest również składnikiem tabletek do ssania (w: Gardimax medica). Ma działanie bakteriobójcze głównie na bakterie Gram-dodatnie.
Najważniejsze wskazana jest do stosowania chlorheksydyny to m.in.:
- antyseptyka skóry przed zabiegami (rąk personelu medycznego, skóry pacjentów oraz pola operacyjnego),
- hamowanie tworzenia się płytki nazębnej,
- wspomaganie w leczeniu i zapobieganiu zapalenia dziąseł,
- przyspieszenie gojenia się dziąseł po zabiegach chirurgicznych na przyzębiu,
- wspomaganie leczenia aft (czytaj tu: Przegląd preparatów na Afty) oraz zakażeń jamy ustnej drożdżakami (np. odprotezowe zapalenie jamy ustnej oraz pleśniawki).
Chlorheksydyna nie może być jednak stosowana w każdej sytuacji. Nie należy jej stosować na otwarte rany lub uszkodzoną skórę, u wcześniaków lub noworodków o niskiej masie urodzeniowej oraz niemowląt w wieku poniżej 2 miesięcy czy też u osób poddawanych fototerapii (może powodować fotodermatozy).
Chlorheksydyna nie nadaje się do stosowania przed inwazyjnymi technikami, takimi jak nakłuwanie żył, punkcja lędźwiowa lub zabiegi chirurgiczne. Według badań stosowanie chlorheksydyny jest bezpieczne i nie wpływa na proces gojenia się ran, jednak wiąże się ze wzrostem oporności mikroorganizmów.[1]
Piśmiennictwo
- Kramer A. et al: Consensus on Wound Antisepsis: Update 2018. Skin Pharmacol Physiol. 2018 pełny tekst .pdf⬏
