opieka.farm
Materiał edukacyjny ·Dzielenie i kruszenie tabletek – co wolno, a czego nie
Portal tylko dla farmaceutów i techników farmaceutycznych.Tylko dla farmaceutów i techników Załóż konto Zaloguj się
Edukacja pacjenta / Bezpieczne stosowanie leków
Wszystkie materiały

Dzielenie i kruszenie tabletek – co wolno, a czego nie

Rowek na tabletce nie zawsze znaczy, że wolno ją podzielić na dwie dawki. Ta kartka mówi, jak to sprawdzić i czego nie robić.

Format do druku: A4 Ostatnia aktualizacja: 10.10.2026 Materiał edukacyjny – nie zastępuje porady farmaceuty
Podgląd arkusza
Co pisze ulotka przy opisie tabletkiCo to znaczy dla ciebie
„Tabletkę można podzielić na równe dawki”Wolno dzielić na połówki i brać połówkę jako dawkę.
„Linia podziału … tylko w celu ułatwienia połknięcia, a nie podział na równe dawki”Możesz przełamać, żeby łatwiej połknąć, ale połknij obie połówki od razu.
„Linia podziału nie jest przeznaczona do przełamywania tabletki”Rowek jest ozdobny. Nie dziel.
Brak takiego zdaniaNie dziel, dopóki nie zapytasz farmaceuty.
Nigdy nie dziel i nie kruszysz bez pytania
  • Tabletek dojelitowych (napis „dojelitowe” na opakowaniu). Otoczka chroni lek przed kwasem w żołądku albo żołądek przed lekiem.
  • Tabletek o przedłużonym lub zmodyfikowanym uwalnianiu – w nazwie bywa SR, XR, XL, CR, MR, „retard”. Rozkruszone oddają całą dawkę z wielu godzin naraz.
  • Kapsułek nie otwieraj, chyba że ulotka na to pozwala.
  • Leków przeciwnowotworowych i hormonalnych – pył z kruszenia wdychają domownicy.
  • Wyjątek: kilka tabletek o przedłużonym uwalnianiu wolno przełamać, ale tylko wtedy, gdy ulotka mówi to wprost.

Połówki rzadko są równe. W badaniu tabletek dzielonych ręcznie różnica w ilości leku między połówkami sięgała 21%, z dzielnikiem spadała do 7%. Przy ćwiartkach dzieci dostawały od 52% do 133% zaplanowanej dawki. Zwykłym osobom ponad co czwarta mała tabletka z rowkiem w ogóle nie dała się przełamać w palcach.

Jeśli wolno dzielić
  1. Kup w aptece dzielnik z ostrzem. Nie łam w palcach i nie tnij nożem kuchennym.
  2. Ułóż tabletkę rowkiem pod ostrzem i dociśnij jednym ruchem.
  3. Obejrzyj połówki. Wyraźnie nierówne albo pokruszone – nie zgaduj, zapytaj farmaceutę.
  4. Dziel w dniu przyjęcia. Drugą połówkę trzymaj w zamkniętym dzielniku albo w opakowaniu i weź przy najbliższej dawce.
  5. Nie dziel całego opakowania na zapas – po przecięciu tabletka traci ochronę otoczki przed wilgocią i światłem.
  6. Na ćwiartki dziel tylko wtedy, gdy zaleci to lekarz i nie ma mniejszej dawki.
Wskazówka

Trudno ci połykać tabletki? Zanim zaczniesz kruszyć, zapytaj farmaceutę o inną postać tego samego leku: syrop, krople, tabletkę rozpuszczającą się w ustach, plaster albo mniejszą tabletkę. Często taka istnieje, a farmaceuta sprawdzi to od ręki. Kruszonej tabletki nie mieszaj z gorącym jedzeniem.

Źródła
  • Habib WA, Alanizi AS, Abdelhamid MM i wsp. Accuracy of tablet splitting: Comparison study between hand splitting and tablet cutter. Saudi Pharm J. 2013;22(5):454-9. doi:10.1016/j.jsps.2013.12.014
  • Abu-Geras D, Hadziomerovic D, Leau A i wsp. Accuracy of tablet splitting and liquid measurements: an examination of who, what and how. J Pharm Pharmacol. 2016;69(5):603-612. doi:10.1111/jphp.12671
  • Hodkinson C, Edge M, Kelly G i wsp. Accuracy of tablet splitting for paediatric dosing: mass and content uniformity. Int J Pharm Pract. 2026. doi:10.1093/ijpp/riag055

Czy ten materiał był pomocny?