Indometacyna
Niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ) będący pochodną kwasu indolooctowego (pochodną indolu), o silnym działaniu przeciwzapalnym oraz działaniu przeciwbólowym i słabszym przeciwgorączkowym. Występuje w trzech odrębnych postaciach o różnym zastosowaniu: jako aerozol (roztwór) na skórę do stosowania miejscowego, dostępny bez recepty, jako tabletki o przedłużonym uwalnianiu stosowane ogólnoustrojowo, wydawane na receptę, oraz jako krople do oczu stosowane w okulistyce, także wydawane na receptę.
Niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ) będący pochodną kwasu indolooctowego (pochodną indolu), o silnym działaniu przeciwzapalnym oraz działaniu przeciwbólowym i słabszym przeciwgorączkowym. Występuje w trzech odrębnych postaciach o różnym zastosowaniu: jako aerozol (roztwór) na skórę do stosowania miejscowego, dostępny bez recepty, jako tabletki o przedłużonym uwalnianiu stosowane ogólnoustrojowo, wydawane na receptę, oraz jako krople do oczu stosowane w okulistyce, także wydawane na receptę. Wszystkie preparaty są jednoskładnikowe.
Działanie indometacyny
Indometacyna należy do niesteroidowych leków przeciwzapalnych z grupy pochodnych kwasu octowego (pochodnych indolu) i wyróżnia się bardzo silnym działaniem przeciwzapalnym oraz przeciwbólowym, przy słabszym działaniu przeciwgorączkowym. Hamuje aktywność cyklooksygenazy, zmniejszając syntezę prostaglandyn i tromboksanów uczestniczących w rozwoju stanu zapalnego, odczuwaniu bólu i termoregulacji.
Postać doustna o przedłużonym uwalnianiu działa ogólnoustrojowo i znajduje zastosowanie głównie w chorobach reumatycznych i zwyrodnieniowych stawów. Postać na skórę działa miejscowo w bólach mięśniowo-stawowych, a krople do oczu wykorzystuje się w okresie okołooperacyjnym w okulistyce.
Farmakologia
Indometacyna jest niesteroidowym lekiem przeciwzapalnym i przeciwbólowym. Poza bardzo silnym działaniem przeciwzapalnym wywiera również działanie przeciwbólowe i słabsze przeciwgorączkowe, a mechanizm jej działania nie jest do końca wyjaśniony, polega jednak głównie na hamowaniu aktywności cyklooksygenazy, co prowadzi do zahamowania syntezy tromboksanów oraz prostaglandyn biorących udział w rozwoju stanu zapalnego, percepcji bólu i w procesie termoregulacji. U pacjentów z reumatoidalnym zapaleniem stawów zmniejsza liczbę zajętych stawów oraz sztywność poranną i zwiększa ruchomość stawów1.
Indometacyna wykazuje też odwracalne działanie hamujące agregację płytek krwi zależną od ADP i kolagenu2. W postaci kropli do oczu działa jako inhibitor syntetazy prostaglandyny należący do grupy pochodnych indolu3.
Farmakokinetyka
Po podaniu doustnym indometacyna jest szybko wchłaniana z przewodu pokarmowego, a jej biodostępność wynosi blisko 100%. Z białkami osocza wiąże się w ponad 90%. Podlega metabolizmowi w wątrobie, gdzie powstają głównie produkty demetylacji i debenzylacji. Około 60% dawki podanej doustnie wydala się w moczu w postaci niezmienionej oraz metabolitów, a w kale wykrywa się 33% przyjętej dawki1.
Metabolity indometacyny są nieczynne farmakologicznie i eliminowane głównie przez nerki oraz z żółcią, a okres półtrwania w fazie eliminacji wynosi 2 godziny (wiązanie z białkami osocza wynosi od 90 do 93%). Po podaniu miejscowym indometacyna może być gromadzona w postaci depot w skórze, skąd jest powoli uwalniana, a jej wchłanianie przez skórę wynosi pod opatrunkiem okluzyjnym około 20% w porównaniu z podaniem doustnym2.
Dla kropli do oczu z indometacyną charakterystyka produktu leczniczego nie podaje danych farmakokinetycznych3.
Wskazania leków z indometacyną
Wskazania różnią się zasadniczo w zależności od postaci i kategorii dostępności.
Aerozol na skórę bez recepty stosuje się objawowo i miejscowo w leczeniu bólu spowodowanego stanami zapalnymi po ostrych kontuzjach i urazach (skręcenia, zwichnięcia, stłuczenia), stanem zapalnym tkanek miękkich (zapalenie ścięgien i pochewek ścięgnistych, torebek stawowych, zesztywnienie stawu barkowego) oraz zaostrzeniami choroby zwyrodnieniowej stawów. Jeśli objawy trwają dłużej niż 3 dni, pacjent powinien skontaktować się z lekarzem2.
Tabletki o przedłużonym uwalnianiu na receptę stosuje się ogólnoustrojowo w ostrym reumatoidalnym zapaleniu stawów, zesztywniającym zapaleniu kręgosłupa, chorobie zwyrodnieniowej stawów, zapaleniu stawu biodrowego, ostrych stanach zapalnych mięśni szkieletowych, bólu krzyżowo-lędźwiowego odcinka kręgosłupa, stanach zapalnych tkanek okołostawowych (zapalenie kaletki maziowej, ścięgna, błony maziowej, pochewki ścięgna, torebki stawowej), w stanach zapalnych, bólach i obrzękach związanych z zabiegami ortopedycznymi oraz w pierwotnym bolesnym miesiączkowaniu1.
Krople do oczu na receptę przeznaczone są do stosowania w czasie zabiegów chirurgicznych i pooperacyjnie w celu przeciwdziałania zwężeniu źrenicy, jako środek przeciwzapalny po zabiegach usunięcia zaćmy i po operacjach na przednim odcinku oka oraz w leczeniu bólu po keratektomii fotorefrakcyjnej w pierwszych dniach po operacji3.
Dawkowanie indometacyny
| Postać i wskazanie | Dawka | Maksymalnie na dobę |
|---|---|---|
| Aerozol na skórę, dorośli | 0,5–1,5 ml (5–15 naciśnięć pompki, 4–12 mg indometacyny) 3 do 5 razy na dobę | 7,5 ml (60 mg indometacyny) |
| Tabletki 75 mg, choroby kostno-mięśniowo-stawowe | 1 tabletka 1 lub 2 razy na dobę, zależnie od skuteczności i tolerancji | według skuteczności i tolerancji |
| Tabletki 75 mg, bolesne miesiączkowanie | 1 tabletka 1 raz na dobę od wystąpienia bólu lub krwawienia | 1 tabletka |
| Krople do oczu, zapobieganie zwężeniu źrenicy | 4 krople w dniu poprzedzającym zabieg oraz 4 krople w ciągu 3 godzin przed zabiegiem | według schematu okołozabiegowego |
| Krople do oczu, zapobieganie zapaleniu po operacji zaćmy i przedniego odcinka oka | 1 kropla 4 do 6 razy na dobę, od 24 godzin przed zabiegiem do ustąpienia objawów | 6 kropli |
| Krople do oczu, ból po keratektomii fotorefrakcyjnej | 1 kropla 4 razy na dobę w pierwszych dniach po operacji | 4 krople |
| Dzieci i młodzież (wszystkie postacie) | nie stosować | – |
Aerozol na skórę nakłada się tak, aby całkowicie pokryć miejsce zmienione chorobowo, wyłącznie zewnętrznie, i nie stosuje pod opatrunkami okluzyjnymi. Leczenie trwa zwykle około 1 do 2 tygodni2.
Tabletki o przedłużonym uwalnianiu przyjmuje się zawsze razem z posiłkiem lub mlekiem, aby ograniczyć podrażnienie przewodu pokarmowego, rozpoczynając leczenie od małych dawek i zwiększając je w razie potrzeby, w najmniejszej dawce skutecznej przez najkrótszy czas konieczny do złagodzenia objawów1.
Przy zakraplaniu kropli do oczu nie należy dotykać końcówką zakraplacza do oka ani innej powierzchni, a między podaniem różnych leków okulistycznych trzeba zachować 15-minutowy odstęp3.
Istotne przeciwwskazania do stosowania indometacyny
Reakcje po innych NLPZ i kwasie acetylosalicylowym
W postaci doustnej i ocznej indometacyna jest przeciwwskazana u pacjentów, u których po niesteroidowych lekach przeciwzapalnych lub kwasie acetylosalicylowym wystąpiły w wywiadzie napady astmy, pokrzywka lub zapalenie błony śluzowej nosa1. W przypadku kropli do oczu przeciwwskazaniem jest stwierdzona nadwrażliwość na NLPZ lub kwas acetylosalicylowy oraz wystąpienie w przeszłości napadu astmy wywołanego przyjęciem tych leków3.
Czynna choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy
Postać doustna jest przeciwwskazana w chorobie wrzodowej żołądka i (lub) dwunastnicy, czynnej lub w wywiadzie1. Krople do oczu są przeciwwskazane w czynnej chorobie wrzodowej żołądka lub dwunastnicy3.
Ciężka niewydolność serca, nerek lub wątroby
Postać doustna jest przeciwwskazana u pacjentów z ciężką niewydolnością serca, nerek lub wątroby1. Krople do oczu są przeciwwskazane w ciężkiej niewydolności wątroby lub nerek3.
Obrzęk naczynioruchowy i polipy nosa
Postać doustna jest przeciwwskazana u pacjentów z obrzękiem naczynioruchowym oraz z polipami nosa1.
Jednoczesne stosowanie innych NLPZ i leków zwiększających ryzyko krwawień
Postać doustna jest przeciwwskazana przy jednoczesnym przyjmowaniu innych niesteroidowych leków przeciwzapalnych, w tym wybiórczych inhibitorów COX-2, ze względu na zwiększone ryzyko działań niepożądanych1. Kropli do oczu nie należy stosować jednocześnie z doustnymi lekami przeciwzakrzepowymi, innymi NLPZ (w tym salicylanami w dawce 3 g na dobę lub większej u dorosłych), diflunisalem, heparyną, litem, metotreksatem w dużych dawkach ani tyklopidyną3.
Stosowanie na uszkodzoną skórę, błony śluzowe i oczy
Aerozolu na skórę nie należy stosować na otwarte rany, skórę zmienioną zapalnie lub zakażoną, wyprysk, błony śluzowe ani gałki oczne2.
Trzeci trymestr ciąży
Postać doustna jest przeciwwskazana w trzecim trymestrze ciąży1. Aerozolu na skórę nie wolno stosować w ostatnim trymestrze ciąży2, a kropli do oczu nie należy stosować od szóstego miesiąca ciąży3.
Dzieci i młodzież
Aerozolu na skórę nie należy stosować u dzieci i młodzieży ze względu na brak wystarczających badań w tej grupie wiekowej2.
Środki ostrożności przy wydawaniu indometacyny
Krwawienia z przewodu pokarmowego
U pacjentów przyjmujących postać doustną na każdym etapie leczenia mogą wystąpić krwawienia, owrzodzenia i perforacja przewodu pokarmowego, których skutki mogą być śmiertelne, także bez objawów zwiastujących. Ryzyko dotyczy zwłaszcza osób w podeszłym wieku, u których wskazane jest monitorowanie objawów krwawienia, a w razie jego wystąpienia lek należy odstawić1.
Ryzyko sercowo-naczyniowe
Przyjmowanie niektórych NLPZ, zwłaszcza długotrwale i w dużych dawkach, wiąże się z niewielkim zwiększeniem ryzyka zatorów tętnic, w tym zawału serca i udaru, a w związku z leczeniem NLPZ zgłaszano zatrzymanie płynów, obrzęki, nadciśnienie i niewydolność serca. Pacjentów z nadciśnieniem, chorobą niedokrwienną serca, chorobą tętnic obwodowych lub naczyń mózgu należy leczyć postacią doustną bardzo rozważnie1.
Czynność nerek
Postać doustna, jak inne NLPZ, może powodować pogorszenie czynności nerek i retencję płynów, dlatego u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, wątroby lub serca, z nadciśnieniem i w podeszłym wieku należy stosować możliwie najmniejsze dawki i okresowo monitorować czynność nerek1.
Choroby psychiczne, padaczka i choroba Parkinsona
Postać doustną należy stosować ostrożnie u pacjentów z zaburzeniami krwawienia, chorobami psychicznymi, padaczką oraz chorobą Parkinsona, ponieważ indometacyna może je nasilać1.
Badania okulistyczne przy długotrwałym stosowaniu doustnym
U pacjentów przyjmujących długotrwale postać doustną mogą wystąpić złogi w obrębie rogówki oraz zmiany w obrębie siatkówki, dlatego należy u nich okresowo wykonywać badania okulistyczne, a przy stwierdzeniu zmian, za które może odpowiadać indometacyna, lek odstawić1.
Maskowanie objawów zakażeń
Indometacyna w postaci doustnej może maskować objawy zakażeń i opóźniać rozpoczęcie ich leczenia, dlatego u pacjentów ze współistniejącą chorobą infekcyjną należy zachować ostrożność, ostrożnie stosować też szczepionki z żywymi mikroorganizmami1.
Ryzyko wystąpienia napadu astmy przy stosowaniu miejscowym
U pacjentów z astmą, katarem siennym, polipami nosa, przewlekłą obturacyjną chorobą płuc, przewlekłymi zakażeniami układu oddechowego lub nadwrażliwością na NLPZ zastosowanie aerozolu na skórę zwiększa ryzyko napadu astmy, obrzęku miejscowego lub obrzęku Quinckego oraz pokrzywki, dlatego lek można u nich stosować tylko pod kontrolą lekarza. Należy przy tym chronić oczy przed dostępem produktu i pilnować, aby dzieci nie dotykały miejsca nałożenia leku2.
Opóźnione gojenie rogówki i uszkodzenie rogówki przy stosowaniu do oka
Krople do oczu mogą spowalniać gojenie rogówki, a jednoczesne stosowanie z kortykosteroidami do oka dodatkowo zwiększa to ryzyko, zwłaszcza u pacjentów po skomplikowanych zabiegach na oku, z odnerwieniem rogówki, cukrzycą, zespołem suchego oka lub reumatoidalnym zapaleniem stawów. U osób wrażliwych dalsze stosowanie może prowadzić do uszkodzenia nabłonka, ścieńczenia, nadżerek, owrzodzeń lub perforacji rogówki zagrażających wzrokowi, dlatego przy oznakach uszkodzenia nabłonka należy natychmiast przerwać leczenie3.
Maskowanie zakażenia oka i stosowanie soczewek kontaktowych
Krople do oczu z NLPZ mogą maskować objawy ostrego zakażenia oka, a same nie działają przeciwbakteryjnie, dlatego przy ryzyku zakażenia bakteryjnego należy zastosować odpowiednie leczenie przeciwbakteryjne. W czasie leczenia kroplami nie zaleca się używania soczewek kontaktowych, a zawarty w preparacie tiomersal (związek organiczny rtęci) może powodować reakcje alergiczne3.
Wpływ na prowadzenie pojazdów
Postać doustna wywiera znaczny wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn, ponieważ w trakcie leczenia mogą wystąpić zawroty głowy, senność, zmęczenie i zaburzenia widzenia, dlatego pacjenci przyjmujący tabletki powinni unikać prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn1. Dla aerozolu na skórę brak jest danych dotyczących wpływu na prowadzenie pojazdów podczas krótkotrwałego stosowania2. Po zakropleniu kropli do oczu przejściowe niewyraźne widzenie może wpływać na prowadzenie pojazdów, dlatego przed jazdą należy odczekać do ustąpienia zaburzeń widzenia3.
Interakcje indometacyny
Po miejscowym zastosowaniu aerozolu na skórę w zalecanej dawce nie są znane interakcje z innymi lekami2. Poniższe interakcje dotyczą postaci ogólnoustrojowej, a ze względu na przenikanie niewielkich ilości leku do krążenia mogą mieć znaczenie również przy stosowaniu kropli do oczu.
Inne NLPZ i kwas acetylosalicylowy + indometacyna
Należy unikać jednoczesnego stosowania dwóch lub więcej NLPZ, a jednoczesne przyjmowanie kwasu acetylosalicylowego nie zwiększa skuteczności, natomiast nasila ryzyko działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego i może zmniejszać stężenie indometacyny we krwi1.
Leki przeciwzakrzepowe + indometacyna
NLPZ mogą nasilać działanie leków przeciwzakrzepowych, takich jak warfaryna, a indometacyna dodatkowo hamuje agregację płytek krwi i wydłuża czas krwawienia, co zwiększa ryzyko krwawień1.
Leki przeciwpłytkowe + indometacyna
U pacjentów przyjmujących klopidogrel ryzyko krwawienia jest zwiększone, ponieważ indometacyna hamuje agregację płytek krwi (działanie przemija w ciągu 24 godzin od jej odstawienia)1.
Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny + indometacyna
Jednoczesne stosowanie leków przeciwdepresyjnych z grupy SSRI z indometacyną zwiększa ryzyko występowania krwawień1.
Metotreksat + indometacyna
Indometacyna może zmniejszać wydzielanie kanalikowe metotreksatu, zwiększając jego działanie toksyczne, dlatego przy jednoczesnym stosowaniu konieczna jest ostrożność, a leczenia skojarzonego z dużymi dawkami metotreksatu należy unikać1.
Lit + indometacyna
Indometacyna, jako inhibitor syntezy prostaglandyn, może zwiększać stężenie litu w osoczu i zmniejszać jego klirens nerkowy, dlatego przy jednoczesnym stosowaniu niezbędne jest częstsze monitorowanie stężenia litu we krwi1.
Leki moczopędne, inhibitory ACE i sartany + indometacyna
Indometacyna może zmniejszać skuteczność leków moczopędnych oraz działanie przeciwnadciśnieniowe leków blokujących receptory beta-adrenergiczne, inhibitorów konwertazy i antagonistów receptora angiotensyny II, a u pacjentów przyjmujących inhibitory konwertazy może dojść do hiperkaliemii. Leki moczopędne zwiększają przy tym ryzyko nefrotoksycznego działania NLPZ1.
Glikozydy nasercowe + indometacyna
NLPZ mogą zwiększać stężenie glikozydów nasercowych w surowicy, zmniejszać przesączanie kłębuszkowe oraz nasilać niewydolność serca1.
Cyklosporyna i takrolimus + indometacyna
NLPZ mogą zwiększać toksyczność cyklosporyny, a jednoczesne stosowanie z takrolimusem zwiększa ryzyko działania nefrotoksycznego, dlatego podczas leczenia skojarzonego należy monitorować czynność nerek1.
Kortykosteroidy + indometacyna
Kortykosteroidy zwiększają ryzyko owrzodzeń oraz krwawień z przewodu pokarmowego, dlatego jednoczesne ich stosowanie z indometacyną wymaga ostrożności1.
Doustne leki przeciwcukrzycowe + indometacyna
NLPZ mogą nasilać działanie pochodnych sulfonylomocznika, a w pojedynczych przypadkach jednoczesne stosowanie indometacyny i metforminy może spowodować kwasicę metaboliczną1.
Probenecyd + indometacyna
Probenecyd zmniejsza wydalanie indometacyny, zwiększając jej stężenie w osoczu, dlatego u pacjentów go przyjmujących dawki indometacyny należy zwiększać stopniowo i ostrożnie1.
Diflunisal + indometacyna
Jednoczesne stosowanie diflunisalu zwiększa stężenie indometacyny w osoczu o około jedną trzecią i może prowadzić do krwawienia z przewodu pokarmowego, niekiedy śmiertelnego, dlatego należy unikać takiego połączenia1.
Chinolony + indometacyna
NLPZ mogą zwiększać ryzyko drgawek u pacjentów przyjmujących leki z grupy chinolonów, a u leczonych cyprofloksacyną mogą wywołać reakcje skórne i objawy neurotoksyczności1.
Diazepam + indometacyna
Jednoczesne stosowanie diazepamu i indometacyny zwiększa ryzyko wystąpienia zawrotów głowy1.
Leki zobojętniające sok żołądkowy + indometacyna
Leki zobojętniające zawierające sole, tlenki lub wodorotlenki magnezu, glinu i wapnia zmniejszają wchłanianie indometacyny podawanej doustnie, dlatego należy je przyjmować co najmniej 2 godziny po indometacynie3.
Pentoksyfilina + indometacyna
Jednoczesne stosowanie pentoksyfiliny z indometacyną zwiększa ryzyko krwawienia, dlatego zaleca się kontrolę kliniczną i częstszą kontrolę czasu krwawienia3.
Działania niepożądane indometacyny
⚠ Krwawienia, owrzodzenia i perforacja przewodu pokarmowego
Przy stosowaniu doustnym o nieznanej częstości () występują nudności, brak łaknienia, wymioty, bóle brzucha, zaparcie, biegunka, zapalenie błony śluzowej żołądka oraz owrzodzenia, krwawienie i perforacja przewodu pokarmowego (niekiedy prowadzące do zgonu, szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku)1. Po zastosowaniu aerozolu na skórę zaburzenia żołądka i jelit występują rzadko ()2.
⚠ Ciężkie reakcje skórne i nadwrażliwość
Przy stosowaniu doustnym o nieznanej częstości () występują niespecyficzne reakcje alergiczne i anafilaksja, świąd, pokrzywka, plamica, obrzęk naczynioruchowy, nadwrażliwość na światło, rumień guzowaty i wielopostaciowy, złuszczające zapalenie skóry, zespół Stevensa-Johnsona oraz toksyczna nekroliza naskórka1. Po zastosowaniu aerozolu na skórę miejscowe reakcje skórne, takie jak zaczerwienienie, świąd, pieczenie, wysypka lub bąble, są częste (), a reakcje nadwrażliwości i miejscowe reakcje alergiczne (kontaktowe zapalenie skóry) występują rzadko ()2. Przy stosowaniu kropli do oczu reakcje nadwrażliwości występują rzadko (), a zaczerwienienie i świąd skóry mają nieznaną częstość ()3.
⚠ Zaburzenia serca i naczyń
Przy stosowaniu doustnym o nieznanej częstości () występują tachykardia, zaburzenia rytmu serca, kołatanie serca i niewydolność serca oraz nadciśnienie krwi, niedociśnienie, uderzenia gorąca i zapalenie naczyń, a w związku z leczeniem NLPZ zgłaszano nadciśnienie i niewydolność serca oraz niewielkie zwiększenie ryzyka zatorów tętnic1.
⚠ Zaburzenia nerek
Przy stosowaniu doustnym o nieznanej częstości () występują krwiomocz, białkomocz, śródmiąższowe zapalenie nerek, zespół nerczycowy i niewydolność nerek oraz pogorszenie czynności nerek u pacjentów z zaburzoną czynnością nerek lub wątroby1.
Zaburzenia wątroby
Przy stosowaniu doustnym o nieznanej częstości () występują zastój żółci, żółtaczka i zapalenie wątroby (niekiedy prowadzące do śmierci) oraz zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych1.
Bóle i zawroty głowy oraz zaburzenia układu nerwowego
Przy stosowaniu doustnym o nieznanej częstości () występują ból i zawroty głowy, uczucie pustki w głowie, omdlenia, senność, drgawki, parestezje, neuropatia obwodowa, nasilenie napadów padaczki i parkinsonizm, a u pacjentów ze schorzeniami autoimmunologicznymi także aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych1. Po zastosowaniu aerozolu na skórę bóle i zawroty głowy występują rzadko ()2.
Zaburzenia psychiczne
Przy stosowaniu doustnym o nieznanej częstości () występują dezorientacja, bezsenność, depersonalizacja, omamy, depresja, uczucie niepokoju i pobudzenie, zwykle przemijające w trakcie leczenia1.
⚠ Zaburzenia krwi i agranulocytoza
Przy stosowaniu doustnym o nieznanej częstości () występują małopłytkowość, leukopenia, neutropenia, niedokrwistość aplastyczna i hemolityczna, agranulocytoza oraz zahamowanie czynności szpiku kostnego, a także niedokrwistość spowodowana krwawieniem z przewodu pokarmowego1. Przy stosowaniu kropli do oczu małopłytkowość ma nieznaną częstość ()3.
⚠ Skurcz oskrzeli i astma
Przy stosowaniu doustnym o nieznanej częstości () występują zwiększona reaktywność układu oddechowego, astma i jej nasilenie, skurcz oskrzeli oraz duszność, a także eozynofilia płucna i krwawienie z nosa1. Po zastosowaniu aerozolu na skórę skurcz oskrzeli u predysponowanych pacjentów występuje bardzo rzadko ()2. Przy stosowaniu kropli do oczu astma ma nieznaną częstość ()3.
Zaburzenia oka
Przy stosowaniu doustnym o nieznanej częstości () występują nieostre widzenie, zapalenie nerwu wzrokowego, podwójne widzenie oraz ból oczodołu, a u pacjentów długotrwale leczonych złogi w obrębie rogówki i zmiany w siatkówce1. Przy stosowaniu kropli do oczu o nieznanej częstości () występują zapalenie, owrzodzenie i perforacja rogówki, uszkodzenie nabłonka rogówki, przemijające pieczenie i kłucie, zaburzenia widzenia, zwiększone ciśnienie wewnątrzgałkowe, obrzęk powiek, rogówki i oka, ból, podrażnienie i przekrwienie oka oraz zwiększone łzawienie3.
Zaburzenia ucha
Przy stosowaniu doustnym o nieznanej częstości () występują szumy uszne, zaburzenia słuchu i głuchota1.
Działania ogólnoustrojowe po zastosowaniu miejscowym na skórę
Jeśli aerozol na skórę jest stosowany na dużą powierzchnię skóry i długotrwale, niezbyt często () mogą wystąpić działania niepożądane specyficzne dla narządów lub całego organizmu, podobne do występujących po ogólnym zastosowaniu indometacyny2.
Pogorszenie zmian łuszczycowych
Po miejscowym zastosowaniu aerozolu na skórę bardzo rzadko () dochodzi do pogorszenia zmian łuszczycowych, a wziewne zastosowanie produktu może powodować podrażnienie układu oddechowego2.
Pełną listę działań niepożądanych zawiera ChPL każdego preparatu, punkt 4.8.
Ciąża a indometacyna
Zgodnie z charakterystykami produktów leczniczych indometacyny nie należy podawać w pierwszym i drugim trymestrze ciąży, chyba że jest to bezwzględnie konieczne, a od 20. tygodnia ciąży postać doustna może powodować małowodzie oraz zwężenie przewodu tętniczego płodu, dlatego po ekspozycji trwającej kilka dni należy rozważyć monitorowanie przedporodowe. W trzecim trymestrze stosowanie postaci doustnej jest przeciwwskazane1.
Aerozol na skórę w pierwszym i drugim trymestrze można stosować tylko po uważnej ocenie korzyści i ryzyka, na możliwie najmniejszą powierzchnię i przez najkrótszy czas, a w ostatnim trymestrze jest przeciwwskazany2. Krople do oczu można stosować w pierwszych pięciu miesiącach ciąży jedynie wtedy, gdy jest to bezwzględnie konieczne, a od szóstego miesiąca ciąży są całkowicie przeciwwskazane3.
Karmienie piersią a indometacyna
Zgodnie z charakterystykami produktów leczniczych postaci doustnej nie należy stosować w okresie karmienia piersią, ponieważ indometacyna przenika do mleka kobiecego i może być szkodliwa dla niemowląt1.
Indometacyna z aerozolu na skórę przenika do mleka w niewielkich ilościach, dlatego podczas laktacji należy unikać nakładania produktu na dużą powierzchnię i stosowania długotrwałego oraz nie nakładać aerozolu na piersi2. Dla kropli do oczu brak jest danych dotyczących przenikania indometacyny do mleka po podaniu do oka, a ponieważ podana ogólnoustrojowo przenika do mleka, należy rozważyć przerwanie karmienia lub odstawienie leku3.
Produkty handlowe z indometacyną
| Preparat | Postać | Kategoria dostępności |
|---|---|---|
| Elmetacin | aerozol na skórę, roztwór 10 mg/g | OTC |
| Indocollyre | krople do oczu, roztwór 1 mg/ml | Rp |
| Metindol Retard | tabletki o przedłużonym uwalnianiu 75 mg | Rp |
Źródła
- ChPL Metindol Retard (indometacyna), 75 mg, tabletki o przedłużonym uwalnianiu. Bausch Health ↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩
- ChPL Elmetacin (indometacyna), 10 mg/g, aerozol na skórę, roztwór. STADA ↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩
- ChPL Indocollyre (indometacyna), 1 mg/ml, krople do oczu, roztwór. Bausch+Lomb ↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩↩
Zaloguj się, aby czytać dalej
Pełne opracowania opieka.farm – w tym materiały Rx – są dostępne dla zalogowanych. Załóż bezpłatne konto zawodowe: zajmuje minutę i odblokowuje całą bazę wiedzy.