Pytanie
W praktyce aptecznej coraz częściej pojawiają się recepty na leki recepturowe w postaci kropli do oczu zawierających insulinę. Jaki jest cel stosowania takich leków? W jakich sytuacjach insulina może być skuteczna w kroplach do oczu?
Krótka odpowiedź
Krople do oczu z insuliną mogą być skuteczne w leczeniu owrzodzeń rogówki o różnym pochodzeniu, a także w leczeniu jaskry z otwartym kątem przesączania.
Wyjaśnienie
Miejscowe działanie insuliny wiąże się z jej korzystnym wielokierunkowym działaniem protekcyjnym. Aktywność hormonu nie ogranicza się wyłącznie do obwodowej regulacji homeostazy glukozy, ale także poprzez receptory zlokalizowane w OUN i w siatkówce oka.[1] W badaniu przedklinicznym z wykorzystaniem myszy podawanie insuliny miejscowo w postaci kropli do oczu wpływało korzystnie na procesy regeneracyjne uszkodzonych dendrytów i synaps, wskazując na potencjalne działanie proneuroregeneracyjne hormonu.[2] Zastosowanie kropli do oczu z insuliną może być skuteczne w leczeniu takich schorzeń jak:
- owrzodzenia rogówki – w opisie przypadku z udziałem 6 pacjentów podanie kropli zawierających insulinę w stężeniu 1 IU/ml pozwoliło na całkowite zagojenie rogówki w ciągu nawet 7 dni.[3] Dotychczas nie przeprowadzono jednak badań klinicznych dotyczących skuteczności i bezpieczeństwa takiego postępowania.
- jaskra z otwartym kątem przesączania – aktualnie trwa badanie kliniczne dotyczące poprawy widzenia u pacjentów chorujących na jaskrę z otwartym kątem przesączania stosujących krople do oczu zawierające insulinę w dwóch stężeniach – 500 IU/ ml i 100 IU/ml. Przesłanką do przeprowadzenia takiego badania był fakt, że ekspresja receptora insuliny jest widoczna także w siatkówce, a egzogenne podanie insuliny na powierzchnię oka może ułatwić odpływ cieczy wodnistej. Dodatkowo zwraca się także uwagę na fakt, że insulinooporność jest czynnikiem ryzyka w rozwoju jaskry.[4]
Czytaj też: Jakie krople nawilżające do oczu po zbiegu zaćmy? – Pytanie do redakcji
-
dr n. med. Elżbieta ŻmudzkaRedaktor w 3PG, współautor licznych podręczników dla farmaceutów wydawanych nakładem Wydawnictwa Farmaceutycznego.
-
mgr farm. Konrad TuszyńskiDyrektor ds. naukowych grupy 3PG. Redaktor naukowy i założyciel Wydawnictwa Farmaceutycznego. Współautor ponad 50 podręczników dla farmaceutów, a także publikacji naukowych z zakresu biofarmacji [publikacje naukowe]. Na co dzień tworzy treści edukacyjne i narzędzia dla pracowników aptek w całej Polsce. Kierownik pilotażu wdrożenia opieki farmaceutycznej w latach 2018-2019 pod patronatem Naczelnej Izby Aptekarskiej. Pasjonat i propagator evidence-based medicine. Wykładowca na studiach podyplomowych Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego (WUM), Uniwersytetu Medycznego w Lublinie i Akademii Ekonomiczno-Humanistycznej. Członek Komisji ds. Opieki Farmaceutycznej OIA Kraków. [LinkedIn]
Piśmiennictwo
- Al Hussein Al Awamlh, S., Wareham, L. K., Risner, M. L., & Calkins, D. J. (2021). Insulin Signaling as a Therapeutic Target in Glaucomatous Neurodegeneration. International journal of molecular sciences, 22(9), 4672. https://doi.org/10.3390/ijms22094672 ⬏
- Agostinone, J., Alarcon-Martinez, L., Gamlin, C., Yu, W. Q., Wong, R. O. L., & Di Polo, A. (2018). Insulin signalling promotes dendrite and synapse regeneration and restores circuit function after axonal injury. Brain : a journal of neurology, 141(7), 1963–1980. https://doi.org/10.1093/brain/awy142 ⬏
- Wang, A. L., Weinlander, E., Metcalf, B. M., Barney, N. P., Gamm, D. M., Nehls, S. M., & Struck, M. C. (2017). Use of Topical Insulin to Treat Refractory Neurotrophic Corneal Ulcers. Cornea, 36(11), 1426–1428. https://doi.org/10.1097/ICO.0000000000001297 ⬏
- {{Al Hussein Al Awamlh, S., Wareham, L. K., Risner, M. L., & Calkins, D. J. (2021). Insulin Signaling as a Therapeutic Target in Glaucomatous Neurodegeneration. International journal of molecular sciences, 22(9), 4672. https://doi.org/10.3390/ijms22094672 ⬏




