REKLAMA

Inhibitory pompy protonowej mogą zwiększać ryzyko demencji przez blokowanie acetylotransferazy cholinowej

Nowe badania sugerują, że długotrwałe stosowanie inhibitorów pompy protonowej może zwiększać ryzyko demencji przez blokowanie acetylotransferazy cholinowej.

Pisaliśmy już o ryzyku stosowania inhibitorów pompy protonowej (PPI, ang. proton-pomp inhibitors) u osób starszych. Jednym z nich może być rozwój otępienia poprzez stymulacje odkładania beta-amyloidu w mózgu. (Patrz: Ryzyko związane ze stosowaniem inhibitorów pompy protonowej u osób starszych”.) Nowe badania, opublikowane 8 maja 2020 r. w Alzheimer’s & Dementia, przedstawiają mechanizmy tłumaczące ryzyko rozwoju choroby Alzheimera u osób stosujących leki z tej grupy.[1]

PPI działają poprzez blokowanie pomp transportujących jony H+ z komórek okładzinowych. Kiedy pompy zostają zablokowane, następuje zmniejszenie wydzielania kwasu solnego, a w konsekwencji zmniejszenie uszkodzenia błony śluzowej żołądka. 

REKLAMA

Wcześniejsze badania kohortowe, przeprowadzone na dużej populacji, wykazały związek pomiędzy stosowaniem PPI a rozwojem demencji.[2] Inne badania, w których przeprowadzano testy psychologiczne na grupie badanych, wskazują na istotne klinicznie zaburzenia funkcji poznawczych – pamięci wzrokowej, uwagi, organizowania i planowania. W badaniu wzięły udział młode, zdrowe osoby, które poproszono o zażywanie w czasie badania PPI.[3]

W nowym badaniu wykorzystano komputerowe symulacje 3D. Sprawdzono, w jaki sposób 6 różnych substancji należących do grupy PPI wchodziło w interakcję z acetylotransferazą cholinową. Funkcją tego enzymu jest synteza neuroprzekaźnika – acetylocholiny, potrzebnego do przekazywania sygnałów pomiędzy neuronami. Jednak warunkiem tego jest wytwarzanie wystarczającej ilości substancji. Symulacje wykazały zdolność wszystkich testowanych leków do wiązania się z enzymem. 

Następnie przeanalizowano wpływ tego wiązania. Okazało się, że wszystkie badane leki powodują zmniejszenie produkcji acetylocholiny. Im silniejsze wiązanie, tym większe było działanie hamujące. Substancje, takie jak omeprazol, esomeprazol, tenatoprazol i rabeprazol miały największe powinowactwo i były najsilniejszymi inhibitorami enzymu. Pantoprazol i lazoprazol wykazywały najsłabsze zdolności do blokowania enzymu. 

Badacze zwracają uwagę na potrzebę sprawdzenia odkryć w warunkach in vivo. Jednak już teraz odradzają nadmierne stosowanie PPI. 

Szczególną ostrożność należy zachować w przypadku pacjentów starszych i tych, u których zdiagnozowano demencję. To samo dotyczy również pacjentów z chorobami osłabienia mięśni, takimi jak stwardnienie zanikowe boczne (ALS, ang. amyotrophic lateral sclerosis), ponieważ acetylocholina jest neuroprzekaźnikiem przekazującym impulsy nerwowe z neuronów do włókien nerwowych. Utrzymanie jej na właściwym poziomie warunkuje prawidłową czynność skurczową mięśni.  

Badacze dodają też, że stosowanie leków przez ograniczony czas i w naprawdę potrzebnych przypadkach jest bezpieczne u osób starszych.[4]

Powiązane opracowania:

Ulotki do wydruku dla pacjenta:

mgr farm. Anna Świder

Absolwentka Wydziału Farmaceutycznego UJ CM. Obecnie realizuje studia podyplomowe z zakresu badań klinicznych, farmakoekonomiki oraz prawa farmaceutycznego w Szkole Biznesu Politechniki Warszawskiej. Na co dzień pracuje jako analityk w obszarze Market Access. Szczególnie interesuje się farmakoterapią schorzeń OUN oraz zagadnieniami związanymi z ekonomiką zdrowia. W 3PG pełni funkcję dziennikarza medycznego.

[artykuły]

Zapraszamy też do sprawdzenia innych naszych publikacji:

Pacjent geriatryczny w aptece

Źródła
  1. Kumar R., Kumar A., Nordber A., Lanstrom B., Darreh-Shori T. Proton pump inhibitors act with unprecedented potencies as inhibitors of the acetylcholine biosynthesizing enzyme – A plausible missing link for their association with incidence of dementia. Alzheimer’s & Dementia, 2020. pełny tekst
  2. Gomm W., von Holt K., Thome F., Broich K., Meier W., Fink A., Doblhammer G., Haenisch B. Association of Proton Pump Inhibitors With Risk of Dementia: A Pharmacoepidemiological Claims Data Analysis. JAMA Neurol, 2016. abstrakt
  3. Akter S., Hassan M.R., Shahriar M., Akter N., Abbas M.G., Bhuiyan M.A. Cognitive Impact After Short-Term Exposure to Different Proton Pump Inhibitors: Assessment Using CANTAB Software. Alzheimers Res Ther, 2015. abstrakt
  4. Karolinska Institutet: Newly discovered mechanism can explain increased risk of dementia. 9.05.2020 pełny tekst
Podziel się:
Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on whatsapp
Share on email
Subskrybuj
Powiadom o
2 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments
Konrad Tuszyński

Należy zaznaczyć, że nadal dla wielu pacjentów większym zagrożeniem będzie krwawienie z przewodu pokarmowego teraz, niż demencja za 10 lat. 🙂 Powyższy artykuł to informacja o najnowszych doniesieniach naukowych – nie należy na podstawie tych informacji straszyć pacjentów chorobą Alzheimera.:)

Krzysztof Ziemba

Pytało mnie o to kilku pacjentów, podobno w telewizji był o tym program

Pogadanki Farmaceutyczne

Ostatnie komentarze

Najnowsze na portalu

Czytaj też:

Demencja a choroba Alzheimera [edukacja pacjenta]

Choroba Alzheimera stanowi około połowy wszystkich przypadków otępienia i stosunkowo częściej występuje u kobiet. Choroba ta rozwija się powoli, powodując stopniowe uszkodzenia w różnych częściach mózgu. Otępienie wywołane udarem lub miażdżycą (tzw. otępienie naczyniopochodne) jest skutkiem niedokrwienia mózgu i wynika z uszkodzeń naczyń krwionośnych mózgu.

2
0
Wyraź swoje zdanie i dodaj komentarz :)x
()
x