Czy wapń wchodzi w interakcje z digoksyną?

Podstawowy mechanizm działania digoksyny opiera się na hamowaniu aktywności adenozynotrifosfatazy sodowo-potasowej. Enzym ten przenosi na zewnątrz komórek jony sodu wymieniając je na jony potasu. Zmniejszenie wydajności tego procesu powoduje zatrzymanie jonów sodowych w komórkach. W konsekwencji następuje wymiana jonów sodowych na zewnątrzkomórkowe jony wapnia, których stężenie wewnątrz komórek znacznie wzrasta w wyniku tej wymiany. W efekcie obserwuje się wzrost siły i szybkości skurczu mięśnia sercowego, czyli dodatnie działanie inotropowe. Zwiększenie stężenia wapnia w surowicy nasila działanie inotropowe, a w wiekszych dawkach również toksyczne digoksyny. Przy jednoczesnym przyjmowaniu digoksyny i wapnia mogą wystąpić zaburzenia rytmu. Ryzyko jest szczególnie duże przy szybkim podawaniu wapnia dożylnie. Niektórzy producenci zakazują takiego podawania soli wapnia pacjentom przyjmującym digoksynę.¹ Inne źródła dopuszczają dożylne podawanie wapnia powoli i w małych ilościach.^2,3 Z drugiej strony wapń jest niezbędny do działania digoksyny. Digoksyna może być nieskuteczna u pacjentów z hipokalcemią do czasu przywrócenia prawidłowego stężenia wapnia w surowicy.^2,4 Nie znalazłem informacji jakie dawki wapnia są bezpieczne u pacjentów stosujących digoksynę. Na pewno należy zalecić ostrożność i uważne obserwowanie czy nie występują objawy zatrucia digoksyną. Są to:

• osłabienie,
• brak łaknienia,
• nudności,
• wymioty,
• biegunka,
• widzenie w żółtych barwach,
• podwójne widzenie,
• zawroty i bóle głowy,
• pobudzenie psychiczne i ruchowe,
• splątanie, dezorientacja,
• lęk,
• omamy wzrokowe,
• niedociśnienie tętnicze,
• arytmia komorowa,
• bradykardia,
• nadkomorowe tachyarytmie.

Hiperkalcemia zwiększa wrażliwość mięśnia sercowego na glikozydy nasercowe. Stan ten niezależnie od przyczyny zwiększa ryzyko zatrucia digoksyną. Przypomnę, że jedną z przyczyn występowania hiperkalcemii jest stosowanie diuretyków tiazydowych. Pisaliśmy o tym w pytaniu: Czy wapń wchodzi w interakcje z tiazydami?- Pytanie do redakcji – Portal opieka.farm