opieka.farm
Suplement ·Moringa olejodajna
Portal tylko dla farmaceutów i techników farmaceutycznych.Tylko dla farmaceutów i techników Załóż konto Zaloguj się
Reklama
Suplementy / Rośliny i wyciągi roślinne
Suplement·rośliny i wyciągi roślinne

Moringa olejodajna

Redakcja portalu · publikacja 08.10.2026

Moringa olejodajna (Moringa oleifera) – co mówią badania? Glikemia, ciśnienie, laktacja, HIV, bezpieczeństwo, interakcje i EFSA. Krytyczny przegląd EBM.

Zapisz

Moringa olejodajna to drzewo Moringa oleifera Lam. z rodziny Moringaceae, tradycyjnie stosowane w medycynie ludowej Azji Południowej i Afryki1. Jako żywność albo suplement stosuje się głównie liście, nasiona i strąki2, a liście i niedojrzałe strąki są jadane jako warzywo3. Liście zawierają dużo kwasów fenolowych, flawonoidów i glukozynolanów2 oraz karotenoidów będących prowitaminą A4. W suplementach diety moringa jest dostępna przede wszystkim jako sproszkowany liść w kapsułkach albo tabletkach i jako proszek dodawany do posiłków5. Badań klinicznych jest niewiele1, są małe i prowadzone na preparatach o różnym składzie, a przeglądy systematyczne mają przeważnie niską jakość metodologiczną5.

Synonimy i nazewnictwo moringi olejodajnej

  • Nazwa łacińska: Moringa oleifera Lam., synonim Guilandina moringa L.6
  • Nazwa angielska: drumstick tree6, nazywana też miracle tree7
  • Nazwa używana na Sri Lance: murunga8.
  • Części surowca w żywności: liście, owoce (strąki z nasionami), nasiona i olej z nasion6.
  • Główne grupy związków: flawonoidy, kwasy fenolowe i izotiocyjaniany5, a także karbaminiany i glukozynolany, łącznie 163 opisane składniki1.

Działanie moringi olejodajnej

Mechanizmy działania opisano niemal wyłącznie w badaniach przedklinicznych. Wyciągi z liści działają antyoksydacyjnie i przeciwzapalnie oraz wpływają na metabolizm glukozy i lipidów, a wśród szlaków wymienia się hamowanie translokacji NF-κB, pobudzenie szlaku Nrf2/Keap1 i hamowanie ekspresji Nox49. Przegląd parasolowy łączy działanie przeciwzapalne ze szlakiem NF-κB, a antyoksydacyjne ze szlakiem Nrf25.

W metaanalizie 44 badań na gryzoniach z cukrzycą (349 zwierząt otrzymujących wyciągi i 350 kontrolnych) wyciągi z moringi silnie obniżały glikemię oraz stężenie triglicerydów i cholesterolu, a wielkość efektu zależała od modelu cukrzycy10. U gryzoni z wywołanymi wrzodami trawiennymi 11 badań (268 zwierząt) wykazało mniejszy indeks wrzodowy niż w grupach kontrolnych, przy czym duże dawki moringi nie różniły się od leków standardowych11. Większość prac nad pojedynczymi składnikami, takimi jak karbaminiany i glukozynolany, wykonano in vitro, a danych klinicznych jest mało1.

Skuteczność kliniczna moringi olejodajnej

Czy stosowanie moringi poprawia glikemię, lipidy i ciśnienie tętnicze?

Metaanaliza RCT z oceną GRADE nie potwierdza spójnych korzyści kardiometabolicznych. Objęła 9 RCT (12 ramion, 341 osób w grupach moringi i 308 w grupach kontrolnych) i nie wykazała wpływu na większość punktów końcowych: masę ciała i wskaźniki antropometryczne, lipidy, glikemię. Ciśnienie rozkurczowe było umiarkowanie niższe (standaryzowana różnica średnich −0,41), ale wynik nie utrzymał się w analizach wrażliwości. Heterogeniczność przy antropometrii i lipidach często przekraczała 80%, a pewność dowodów w skali GRADE oceniono jako bardzo niską dla wszystkich punktów końcowych12.

Druga metaanaliza objęła 20 badań u chorych z chorobami metabolicznymi, w tym badania bez randomizacji. HbA1c (hemoglobina glikowana) była niższa średnio o 0,6 punktu procentowego, ciśnienie skurczowe o 7,5 mmHg, a rozkurczowe o 6,8 mmHg. Wielkość efektu zależała od schorzenia i kontynentu, na którym prowadzono badanie, a sami autorzy uznali wyniki za wstępne, służące stawianiu hipotez13.

Pojedyncze RCT są małe. U 65 osób ze stanem przedcukrzycowym, które przez 12 tygodni przyjmowały 2400 mg sproszkowanego liścia na dobę albo placebo, glikemia na czczo i HbA1c zmieniały się w przeciwnych kierunkach: w grupie moringi spadały, w grupie placebo rosły14. W tej samej próbie nie było różnic we wskaźnikach stanu zapalnego, lipidach ani ciśnieniu tętniczym15. U 40 chorych na cukrzycę typu 2, którzy przez 14 dni jedli 20, 40 albo 60 g liści dziennie, po uwzględnieniu wartości wyjściowych żaden parametr nie różnił się od grupy kontrolnej16. Po jednorazowym posiłku z 20 g sproszkowanego liścia poposiłkowy przyrost glikemii był mniejszy u 17 chorych na cukrzycę, ale nie u 10 osób zdrowych, a smak posiłku z taką dawką był słabo akceptowany17.

Metaanaliza ograniczona do RCT, z oceną GRADE, nie wykazała wpływu moringi na glikemię i lipidy u dorosłych, a pewność dowodów była bardzo niska dla wszystkich ocenianych wyników12.

Czy stosowanie moringi zwiększa ilość mleka u kobiet karmiących?

Dowody są niskiej jakości i pochodzą z krótkich badań. Przegląd systematyczny 8 RCT u położnic z niedostateczną laktacją, z interwencją trwającą 3–10 dni, opisuje większą objętość mleka niż w grupach kontrolnych (nawet o 400 ml na dobę) i wyższe stężenie prolaktyny. Jedno z badań miało wysokie ryzyko błędu z powodu braku zaślepienia i subiektywnego pomiaru18. Przegląd 10 RCT u matek wcześniaków ocenił pewność dowodów dla kapsułek z liści moringi jako niską19.

Wyniki poszczególnych badań się różnią. W podwójnie zaślepionym RCT u 88 położnic przyjmowanie kapsułek z liści w dawce 900 mg na dobę nie zwiększyło istotnie objętości mleka w 3. dobie połogu20. W pilotażowym badaniu z randomizacją klastrową 50 kenijskich matek przez 3 miesiące jadło 20 g proszku z liści dziennie w owsiance kukurydzianej. Po tym czasie odciągały w ciągu doby o około połowę więcej mleka niż kobiety z grupy kontrolnej (947 wobec 618 ml), bez wpływu na zawartość tłuszczu i białka w mleku i bez wpływu na wzrastanie niemowląt21. Zawartość witaminy A w mleku się nie zmieniła4. Randomizacja według miejsca zamieszkania i pojedyncze zaślepienie osłabiają wnioski z tego badania.

Czy stosowanie moringi poprawia stan odporności u osób z HIV?

Dane pochodzą z krajów o ograniczonych zasobach i nie pozwalają zalecać moringi jako uzupełnienia leczenia przeciwretrowirusowego. Metaanaliza 7 publikacji (8 zbiorów danych, RCT i badania bez randomizacji) opisuje wyraźnie wyższą liczbę limfocytów CD4 (standaryzowana różnica średnich 1,4) oraz poprawę BMI, liczby leukocytów i płytek krwi, a wielkość efektu zależała od dawki22. Inny przegląd systematyczny 9 RCT zaleca moringę obok leczenia przeciwretrowirusowego23, choć przeszukano w nim tylko trzy bazy, a abstrakt nie podaje oceny ryzyka błędu.

W największym RCT z samą moringą 200 dorosłych z HIV leczonych przeciwretrowirusowo otrzymywało przez 6 miesięcy proszek z liści albo placebo. Liczba CD4 rosła szybciej w grupie moringi, ale wiremia, masa ciała i BMI się nie różniły24. W RCT z 282 uczestnikami moringę podawano wyłącznie razem z bylicą roczną (Artemisia annua), a badanie nie miało ramienia z samą moringą, więc nie da się z niego wydzielić jej działania25.

Czy stosowanie moringi zmniejsza niedokrwistość?

Dane są sprzeczne i zależą od dawki. Przegląd systematyczny 7 badań u ludzi opisuje poprawę stężenia hemoglobiny u dzieci z niedokrwistością z niedoboru żelaza oraz hemoglobiny i witaminy A u kobiet po menopauzie przy dawkach 14–30 g na dobę, bez takiego efektu przy dawkach poniżej 10 g na dobę26. W RCT u 237 niemowląt w wieku 8–12 miesięcy dodawanie do posiłków 5 g proszku z liści dziennie przez 4 miesiące nie zmieniło stężenia hemoglobiny ani wskaźników wzrastania27.

Czy stosowanie moringi pomaga w innych wskazaniach, takich jak otyłość albo wypadanie włosów?

Pozostałe wskazania opierają się na pojedynczych małych badaniach albo wyłącznie na danych przedklinicznych.

  • Otyłość: w RCT u 35 osób z otyłością prostą przyjmowanie wyciągu z liści przez 90 dni, razem z poradnictwem dietetycznym, zmniejszało BMI bardziej niż placebo, przy lepiej zachowanej masie mięśniowej28. Metaanaliza RCT nie wykazała wpływu na wskaźniki antropometryczne12.
  • Wydolność fizyczna: w pilotażowym RCT u 44 młodych mężczyzn przyjmowanie wodnego wyciągu z liści przez 30 dni poprawiało wyniki w pompkach i teście wysiłkowym na bieżni29.
  • Ciśnienie po posiłku: u 41 zdrowych osób 2 godziny po posiłku ze 120 g gotowanych liści ciśnienie rozkurczowe było niższe niż przed posiłkiem30. To badanie dotyczy liści jako warzywa, nie suplementu.
  • Wypadanie włosów: przegląd systematyczny znalazł 4 badania na zwierzętach i 1 serię przypadków u ludzi, bez żadnego RCT31.
  • Choroba wrzodowa: dane pochodzą wyłącznie z badań na gryzoniach11.

Oświadczenia zdrowotne EFSA dla moringi olejodajnej

Moringa nie ma w Unii Europejskiej dopuszczonego oświadczenia zdrowotnego. W rejestrze UE nie ma dla Moringa oleifera żadnego wpisu, ani dopuszczonego, ani odmownego32.

Moringa nie ma też statusu tradycyjnego roślinnego produktu leczniczego. W zestawieniu Europejskiej Agencji Leków nie ma dla niej monografii Komitetu do spraw Roślinnych Produktów Leczniczych (HMPC) ani wpisu na żadnym etapie oceny (stan na 08.10.2026)33.

W unijnym katalogu nowej żywności (rozporządzenie (UE) 2015/2283) liście, strąki i nasiona moringi mają status żywności, która nie jest nową żywnością, a olej z nasion nie jest nową żywnością w suplementach diety. Wpis nie obejmuje korzenia ani kory6.

Bezpieczeństwo stosowania moringi olejodajnej

Dane o bezpieczeństwie u ludzi pochodzą z małych i krótkich badań. Przegląd narracyjny, według którego w badaniach u ludzi nie zgłoszono działań niepożądanych, a wodne wyciągi z liści są w badaniach na zwierzętach bardzo bezpieczne, napisali autorzy związani z producentem suplementów3. Przegląd systematyczny fitochemii i toksyczności zwraca uwagę, że moringa jest toksyczna w niektórych dawkach, a nadmierne stosowanie może działać genotoksycznie1. U szczurów wodny wyciąg z liści działał genotoksycznie w dawce 3000 mg/kg m.c., bez uszkodzenia wątroby i nerek, a autorzy uznali za bezpieczne dawki do 1000 mg/kg m.c.34. U osoby ważącej 70 kg dawka 1000 mg/kg m.c. odpowiada 70 g wyciągu, a w badaniach klinicznych z kapsułkami stosowano od 0,9 do 2,4 g liścia na dobę.

Opisano reakcje nadwrażliwości po spożyciu liści moringi: anafilaksję z obrzękiem naczynioruchowym i niewydolnością oddechową, potwierdzoną testem punktowym35, zespół Stevensa-Johnsona8 oraz rumień trwały po pokarmie, także po suplemencie z proszku z liści36,37. Przy wysypce, obrzęku albo duszności po przyjęciu moringi trzeba ją odstawić i pilnie zgłosić się do lekarza.

Opisano też przypadek astmy zawodowej wywołanej nasionami moringi7.

Interakcje moringi olejodajnej

Substraty CYP3A4 + moringa

W ludzkich mikrosomach wątrobowych wyciągi z liści moringi hamowały CYP3A4. Wyciąg metanolowy działał przy niższym stężeniu niż wodny, a wyciągi z korzenia były słabsze38. To badanie in vitro, a stężenia potrzebne do zahamowania enzymu (0,5–2,5 mg/ml) nie przekładają się wprost na dawki doustne.

Newirapina i inne leki przeciwretrowirusowe + moringa

W ankiecie w Zimbabwe 68% dorosłych z HIV przyjmowało moringę, w większości razem z lekami przeciwretrowirusowymi i najczęściej z polecenia znajomych albo krewnych39. U 11 dorosłych z HIV przyjmowanie proszku z liści w dawce 1,85 g na dobę przez 14 dni nie zmieniło istotnie farmakokinetyki newirapiny w stanie stacjonarnym: pole pod krzywą stężenia wzrosło średnio o 7%40. W 12-miesięcznym RCT, w którym moringę podawano razem z bylicą roczną, stężenia leków przeciwretrowirusowych w osoczu nie różniły się od grupy kontrolnej25.

Dawkowanie moringi olejodajnej

Nie ma ustalonej dawki. Badano proszek z liści, wyciągi wodne i liście jako warzywo, w dawkach od kilkuset miligramów do kilkudziesięciu gramów na dobę, więc wyników nie da się przenosić między preparatami.

DawkaPostać i czasPopulacja i wynik
900 mg/dkapsułki z liści, wczesny połóg88 położnic, RCT, bez istotnego wzrostu objętości mleka20
1,85 g/dproszek z liści, 14 dni11 osób z HIV, bez wpływu na farmakokinetykę newirapiny40
2400 mg/d6 kapsułek z suszonym liściem, 12 tygodni65 osób ze stanem przedcukrzycowym, RCT, korzystniejsze zmiany glikemii i HbA1c niż w grupie placebo14
5 g/dproszek z liści w posiłku, 4 miesiące237 niemowląt, RCT, bez wpływu na hemoglobinę27
20 g/dproszek z liści w owsiance, 3 miesiące50 matek karmiących, pilotażowe RCT klastrowe, więcej odciąganego mleka21
20 g jednorazowoproszek z liści w posiłku17 chorych na cukrzycę i 10 zdrowych, mniejszy przyrost glikemii u chorych17
20–60 g/dliście w diecie, 14 dni40 chorych na cukrzycę typu 2, RCT, bez różnic po korekcie o wartości wyjściowe16
14–30 g/dliściedzieci z niedokrwistością i kobiety po menopauzie, poprawa hemoglobiny, bez efektu poniżej 10 g/d26

Postacie moringi olejodajnej

Moringa jest dostępna jako sproszkowany liść w kapsułkach i tabletkach, jako proszek do dodawania do posiłków oraz jako wyciągi z liści5. W żywności stosuje się też strąki, nasiona i olej z nasion6. Preparaty różnią się częścią rośliny, rozpuszczalnikiem użytym do ekstrakcji i zawartością składników. W badaniach brakowało standaryzacji dawki i postaci oraz oznaczania składników, co utrudnia porównywanie wyników5. Pozytywne wyniki w niedokrwistości i laktacji uzyskano przy dawkach od 14 do 30 g liścia na dobę26 i przy 20 g proszku dziennie21, a przy kapsułkach w dawce 900 mg na dobę objętość mleka nie wzrosła istotnie20.

Źródła

  1. Liu R i wsp. Moringa oleifera: a systematic review of its botany, traditional uses, phytochemistry, pharmacology and toxicity. J Pharm Pharmacol. 2022. [typ: przegląd systematyczny] PMID: 34718669 ↩↩↩↩↩
  2. Nova E i wsp. Potential of Moringa oleifera to Improve Glucose Control for the Prevention of Diabetes and Related Metabolic Alterations: A Systematic Review of Animal and Human Studies. Nutrients. 2020. [typ: przegląd systematyczny] PMID: 32664295 ↩↩
  3. Stohs SJ i wsp. Review of the Safety and Efficacy of Moringa oleifera. Phytother Res. 2015. [typ: przegląd narracyjny] PMID: 25808883 ↩↩
  4. Attia SL i wsp. Impact of Maternal Moringa oleifera Leaf Supplementation on Milk and Serum Vitamin A and Carotenoid Concentrations in a Cohort of Breastfeeding Kenyan Women and Their Infants. Nutrients. 2024. [typ: RCT pilotażowe, randomizacja klastrowa] PMID: 39408390 ↩↩
  5. da Silva Parente TSJ i wsp. Effect of Moringa oleifera on inflammatory diseases: an umbrella review of 26 systematic reviews. Front Pharmacol. 2025. [typ: przegląd parasolowy] PMID: 40458803 ↩↩↩↩↩↩
  6. Komisja Europejska. EU Novel Food Catalogue, wpis POL-NF-00519 Moringa oleifera Lam. – liście, owoce (strąki) i nasiona: NOT_NOVEL_IN_FOOD (nie są nową żywnością), olej z nasion: NOT_NOVEL_IN_FOOD_SUPPLEMENTS (nie jest nową żywnością w suplementach diety), rozp. (UE) 2015/2283. European Commission. https://ec.europa.eu/food/food-feed-portal/screen/novel-food-catalogue/search ↩↩↩↩↩
  7. Poussel M i wsp. Occupational asthma to „the miracle tree” (Moringa oleifera): first description. J Allergy Clin Immunol Pract. 2015. [typ: opis przypadku] PMID: 26116950 ↩↩
  8. Witharana EWRA i wsp. Stevens – Johnson syndrome (SJS) following Murunga leaf (Moringa oleifera) consumption. Ceylon Med J. 2018. [typ: opis przypadku] PMID: 30669215 ↩↩
  9. Louisa M i wsp. Moringa Oleifera Lam. in Cardiometabolic Disorders: A Systematic Review of Recent Studies and Possible Mechanism of Actions. Front Pharmacol. 2022. [typ: przegląd systematyczny] PMID: 35431967 ↩
  10. Watanabe S i wsp. Moringa oleifera Lam. in Diabetes Mellitus: A Systematic Review and Meta-Analysis. Molecules. 2021. [typ: metaanaliza badań na zwierzętach] PMID: 34207664 ↩
  11. Akiode SO i wsp. Preclinical evidence of the therapeutic effect of Moringa oleifera in peptic ulcer disease: a systematic review and meta-analysis. Front Pharmacol. 2026. [typ: metaanaliza badań na zwierzętach] PMID: 41939826 ↩↩
  12. Crișan D i wsp. Effects of Moringa oleifera Lam. Supplementation on Cardiometabolic Outcomes: A Meta-Analysis of Randomized Controlled Trials with GRADE Assessment. Nutrients. 2025. [typ: metaanaliza RCT] PMID: 41305552 ↩↩↩
  13. Mokgalaboni K i wsp. Moringa oleifera on hyperglycemia and hypertension in metabolic diseases: Systematic review, exploratory meta-analysis and meta-regression. Metabol Open. 2026. [typ: przegląd systematyczny z eksploracyjną metaanalizą] PMID: 41816507 ↩
  14. Gómez-Martínez S i wsp. Moringa oleifera Leaf Supplementation as a Glycemic Control Strategy in Subjects with Prediabetes. Nutrients. 2021. [typ: RCT] PMID: 35010932 ↩↩
  15. Díaz-Prieto LE i wsp. Effects of Moringa oleifera Lam. Supplementation on Inflammatory and Cardiometabolic Markers in Subjects with Prediabetes. Nutrients. 2022. [typ: RCT, analiza dodatkowa] PMID: 35565903 ↩
  16. C Afiaenyi I i wsp. Effects of Moringa oleifera leaves on the blood glucose, blood pressure, and lipid profile of type 2 diabetic subjects: A parallel group randomized clinical trial of efficacy. Nutr Health. 2023. [typ: RCT] PMID: 37229639 ↩↩
  17. Leone A i wsp. Effect of Moringa oleifera Leaf Powder on Postprandial Blood Glucose Response: In Vivo Study on Saharawi People Living in Refugee Camps. Nutrients. 2018. [typ: RCT, układ naprzemienny] PMID: 30322091 ↩↩
  18. Ammar M i wsp. Moringa oleifera Supplementation as a Natural Galactagogue: A Systematic Review on Its Role in Supporting Milk Volume and Prolactin Levels. Foods. 2025. [typ: przegląd systematyczny] PMID: 40724308 ↩
  19. Cragg A i wsp. Herbal galactagogues to improve breastmilk production and lactation in mothers of preterm babies: a systematic review of clinical trials. Eur J Clin Nutr. 2025. [typ: przegląd systematyczny] PMID: 41350450 ↩
  20. Fungtammasan S i wsp. The effect of Moringa oleifera capsule in increasing breast milk volume in early postpartum patients: A double-blind, randomized controlled trial. Eur J Obstet Gynecol Reprod Biol X. 2022. [typ: RCT] PMID: 36440058 ↩↩↩
  21. Attia SL i wsp. Effect of Maternal Moringa oleifera Leaf Supplementation on Maternal and Infant Nutritional Status and Human Milk Output: A Pilot Single-Blinded Cluster-Randomized Trial. Curr Dev Nutr. 2025. [typ: RCT pilotażowe, randomizacja klastrowa] PMID: 41282517 ↩↩↩
  22. Jin D i wsp. Effects of Moringa oleifera supplementation on immune and nutritional biomarkers in adults living with HIV: a systematic review and meta-analysis. Front Nutr. 2025. [typ: metaanaliza] PMID: 40989801 ↩
  23. Waruguru P i wsp. Moringa oleifera regulates the health of people living with HIV in developing countries: a systematic review. Afr J AIDS Res. 2023. [typ: przegląd systematyczny] PMID: 38015892 ↩
  24. Gambo A i wsp. A double-blind, randomized controlled trial to examine the effect of Moringa oleifera leaf powder supplementation on the immune status and anthropometric parameters of adult HIV patients on antiretroviral therapy in a resource-limited setting. PLoS One. 2021. [typ: RCT] PMID: 34972169 ↩
  25. Twinomujuni SS i wsp. Evaluation of the effects of Artemisia Annua L. and Moringa Oleifera Lam. on CD4 count and viral load among PLWH on ART at Mbarara Regional Referral Hospital: a double-blind randomized controlled clinical trial. AIDS Res Ther. 2024. [typ: RCT] PMID: 38627722 ↩↩
  26. Brar S i wsp. The impact of Moringa oleifera leaf supplementation on human and animal nutrition, growth, and milk production: A systematic review. Phytother Res. 2022. [typ: przegląd systematyczny] PMID: 35302264 ↩↩↩
  27. Boateng L i wsp. Effect of complementary foods fortified with Moringa oleifera leaf powder on hemoglobin concentration and growth of infants in the Eastern Region of Ghana. Food Sci Nutr. 2018. [typ: RCT] PMID: 30680185 ↩↩
  28. Zhou X i wsp. Impacts of M. oleifera Leaf Extract on Weight Loss, the Metabolomic Profile, and the Intestinal Microbiota in Individuals With Simple Obesity. Food Sci Nutr. 2026. [typ: RCT] PMID: 42666703 ↩
  29. Dong W i wsp. Moringa oleifera leaf extracts improve exercise performance in young male adults: A pilot study. Phytomedicine. 2024. [typ: RCT pilotażowe] PMID: 38852476 ↩
  30. Chan Sun M i wsp. Consumption of Moringa oleifera Lam Leaves Lowers Postprandial Blood Pressure. J Am Coll Nutr. 2019. [typ: RCT, pojedynczy posiłek] PMID: 31063434 ↩
  31. Stolyar J i wsp. Moringa-Derived Formulations for Hair Growth, Hair Preservation, and Hair Loss: A Systematic Review. J Drugs Dermatol. 2026. [typ: przegląd systematyczny] PMID: 42406358 ↩
  32. Oświadczenie zdrowotne EFSA: moringa olejodajna (Moringa oleifera) nie ma w rejestrze UE żadnego wpisu, ani dopuszczonego, ani odmownego oświadczenia zdrowotnego w trybie rozp. (WE) 1924/2006 (odczyt backendu rejestru 08.10.2026, 2337 rekordów, kontrola pozytywna: Rhodiola 2 wpisy, Momordica 1 wpis). EU Register of nutrition and health claims. https://ec.europa.eu/food/food-feed-portal/screen/health-claims/eu-register ↩
  33. Europejska Agencja Leków. Zestawienie roślinnych produktów leczniczych EMA (HMPC) – brak monografii i wpisu dla Moringa oleifera (moringa olejodajna), wyszukanie negatywne z kontrolą pozytywną (Ginseng radix), stan na 08.10.2026, dyr. 2001/83/WE. European Medicines Agency. https://www.ema.europa.eu/en/documents/report/medicines-output-herbal_medicines-report-output-json_en.json ↩
  34. Asare GA i wsp. Toxicity potentials of the nutraceutical Moringa oleifera at supra-supplementation levels. J Ethnopharmacol. 2011. [typ: badanie na zwierzętach] PMID: 22101359 ↩
  35. Ichrak B Anaphylaxis to Moringa oleifera in North Africa: A case report and review of the literature. Clin Case Rep. 2022. [typ: opis przypadku] PMID: 35937025 ↩
  36. Amsler E i wsp. Fixed food eruption to Moringa oleifera. Contact Dermatitis. 2023. [typ: opis przypadku] PMID: 37455586 ↩
  37. Ayeb S i wsp. A New Case of Fixed Food Eruption due to Moringa oleifera Ingestion. Contact Dermatitis. 2026. [typ: opis przypadku] PMID: 41566886 ↩
  38. Monera TG i wsp. Moringa oleifera leaf extracts inhibit 6beta-hydroxylation of testosterone by CYP3A4. J Infect Dev Ctries. 2008. [typ: badanie in vitro] PMID: 19745507 ↩
  39. Monera TG i wsp. Prevalence and patterns of Moringa oleifera use among HIV positive patients in Zimbabwe: a cross-sectional survey. J Public Health Afr. 2012. [typ: badanie przekrojowe] PMID: 28239440 ↩
  40. Monera-Penduka TG i wsp. Effect of Moringa oleifera Lam. leaf powder on the pharmacokinetics of nevirapine in HIV-infected adults: a one sequence cross-over study. AIDS Res Ther. 2017. [typ: badanie farmakokinetyczne] PMID: 28293270 ↩↩

Treść specjalistyczna

Tylko dla farmaceutów i techników farmaceutycznych. Zaloguj się kontem zawodowym, żeby czytać dalej.

Autor
Redakcja portalu
Opracowanie zespołu
Publikacja: 08.10.2026 Ostatnia aktualizacja: 08.10.2026