Recepta farmaceutyczna, pro auctore i pro familiae – Kompendium

Doczekaliśmy się ogromnej zmiany przepisów nadających farmaceutom nowe uprawnienia. W skrócie, możemy od 1 kwietnia 2020 r. wystawiać:

• recepty farmaceutyczne pacjentom bez warunku, że zagrożenie jego zdrowia musi wystąpić nagle, i bez wymogu wydania najmniejszego opakowania w aptece,
• recepty refundowane na siebie (pro auctore) i rodzinę (pro familiae), bez podania przyczyny.

Poniżej wyjaśniamy szczegóły.

Recepty refundowane i recepty farmaceutyczne

Nowe uprawnienia nadano w związku z epidemią COVID-19, w ramach Ustawy z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie systemu ochrony zdrowia związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19. Czytamy w niej:

4. Farmaceuta posiadający prawo wykonywania zawodu może wystawić receptę dla osoby, o której mowa w art. 95b ust. 3, albo receptę farmaceutyczną – w przypadku zagrożenia zdrowia pacjenta, do których stosuje się następujące zasady: (..)

Zatem możemy wystawiać:

• recepty zwykłe refundowane dla siebie i rodziny (to te opisane właśnie w art. 95b ust. 3 ustawy Pf) , ORAZ
• recepty farmaceutyczne w przypadku zagrożenia zdrowia pacjenta,
  • bez wymogu zaistnienia nagłego zagrożenia zdrowia, który istniał wcześniej.¹

Jakie leki może zapisać farmaceuta?

W dalszej części czytamy:

2) może być wystawiona na produkty lecznicze o kategorii dostępności Rp, z zastrzeżeniem produktów leczniczych zawierających środki odurzające, substancje psychotropowe, o których mowa w ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii;

Tu znikł wcześniejszy zapis: „lub Rpz w ilości jednego najmniejszego dostępnego w aptece opakowania produktu leczniczego dopuszczonego do obrotu…”, zatem rozumie się, że:

• nie musimy już wydawać najmniejszego opakowania w aptece (ile więc można wydać? – o tym niżej),
• jak wcześniej, nie możemy wydawać na receptę farmaceutyczną leków zawierających substancje z wykazu N, a także z wykazu P (ale już nie prekursory I kategorii),
• nadal możemy wydać lek zawierający substancję z wykazu A (o czym chyba nie każdy wiedział…),
• nadal wydajemy lek w takiej dawce, jaką pacjent potrzebuje (a nie najmniejszej zarejestrowanej!),
• nie możemy już wydać leku o kat. Rpz (na receptę do zastrzeżonego stosowania) – czyli których i tak raczej nie wydawaliśmy.

Dalej czytamy, że recepta:

3) zawiera dane, o których mowa w art. 96a ust. 1 z wyłączeniem pkt 5 lit. b, oraz przyczynę wydania – w przypadku recepty farmaceutycznej;

Z wyłączeniem pkt 5 lit. b, czyli bez możliwości określenia daty realizacji recepty „od dnia”.

Recepta pro auctore i pro familiae refundowana

Następnie czytamy, że:

4) recepta jest realizowana z odpłatnością 100%, z wyjątkiem recept wystawionych dla osób określonych w art. 95b ust. 3;

Recepta farmaceutyczna jest nadal receptą pełnopłatną (na 100%), natomiast recepty na siebie i na rodzinę są refundowane (to te opisane w art. 95b ust. 3 Prawo farmaceutyczne).

• Przez rodzinę rozumie się tu:
  • małżonka,
  • osobę pozostającą we wspólnym pożyciu (czyli partnera/partnerkę),
  • krewnych lub powinowatych w linii prostej (czyli to rodzic, dziecko, babcia, dziadek, pradziadek, wnuk, teść itd.)
  • krewnych w linii bocznej do stopnia pokrewieństwa między dziećmi rodzeństwa osoby wystawiającej (będzie to brat, siostra, bratanek, siostrzeniec itd).

W jakiej ilości można wydać preparat?

Specustawa odsyła nas tu do ustawy Prawo farmaceutyczne:

6) przepisy art. 96a ust. 4–5 stosuje się odpowiednio.

Czyli odsyła tu nas do uprawnień pielęgniarek i położnych, ust 4 i 5 Prawa farmaceutycznego. Możemy więc wypisać receptę:

• w formie papierowej na lek na 120 dni (wyliczone z dawkowania),
• w formie elektronicznej na 180 dni kuracji według zapisanego sposobu dawkowania,
• na środek antykoncepcyjny w ramach kontynuacji zlecenia lekarskiego (na 60 dni w przypadku recepty papierowej i 180 w przypadku elektronicznej).

Ewidencja recept pro auctore i pro familiae

Wypisując recepty pro auctore i pro familae, tworzymy dokumentację w formie wykazu.

• Wykaz wystawionych recept pro auctore i pro familiae musi zawierać:
  • numer kolejny wpisu i datę wystawienia recepty;
  • numer PESEL pacjenta, jeżeli został nadany, w przypadku noworodka – numer PESEL matki, a w razie braku numeru PESEL – rodzaj, serię i numer dokumentu potwierdzającego tożsamość;
  • rozpoznanie choroby, problemu zdrowotnego lub urazu;
  • międzynarodową lub własną nazwę preparatu oraz postać (jeśli występuje w więcej niż jednej) i dawkę (jeśli jest więcej niż jedna na rynku)
  • ilość leku,
  • dawkowanie.