Czego się nauczysz z tego przypadku?
Po zapoznaniu się z tym przypadkiem:
- rozpoznasz objawy ostrego zapalenia zatok przynosowych
- wyjaśnisz różnicę pomiędzy lekiem a suplementem diety
- dobierzesz odpowiedni preparat oraz wytłumaczysz dawkowanie.
Opis przypadku
Do apteki zgłasza się mężczyzna w wieku 35 lat, który prosi o preparat na zapalenie zatok, który okazuje się być suplementem diety.
Wywiad i rozpoznanie
Dolegliwości ze strony zatok mogą mieć różne podłoże i przebieg – od zwykłego kataru i infekcji wirusowej, po bakteryjne zapalenie zatok wymagające interwencji lekarskiej. Suplementy diety nie służą do leczenia, dlatego prawidłowym postępowaniem jest polecenie produktu, który jest lekiem.
Czy ma pan zapalenie zatok przynosowych? Jeśli tak, to od jak dawna?
Należy ustalić jakie jest rozpoznanie.
Tak, od około 3 dni.
Skoro ma ostre zapalenie zatok przynosowych, powinien stosować leczenie, a nie wspomaganie diety.
Pytam, ponieważ preparat, o który pan poprosił, to suplement diety, który
stanowi uzupełnienie diety, w leczeniu Pana przypadłości powinno się stosować lek o potwierdzonej skuteczności terapeutycznej.
Pacjent może nie wiedzieć, że preparat, o który pyta nie jest produktem leczniczym.
Zawsze stosowałem ten preparat.
Należy zapytać, z jakim skutkiem. To, że ktoś coś brał nie oznacza, że to najlepszy wybór.
Czy panu pomagał? Pytam, bo nie jest to produkt przeznaczony do leczenia.
Wielu pacjentów prosi o preparat z przyzwyczajenia, a nie dlatego, że preparat im pomagał.
Trudno powiedzieć.
Pacjent może być otwarty na inne opcje.
A no właśnie, lepiej zastosować coś, co ma dowiedzioną skuteczność oraz jest wskazane w leczeniu ostrego zapalenia zatok przynosowych. Chciałam tylko ustalić jakie są objawy. A czy występuje gorączka lub jednostronne objawy?
Pytanie o objawy jest konieczne w doborze preparatu.
Dobrze. Boli mnie cała twarz i mam zatkany nos.
Są to charakterystyczne objawy zapalenia zatok przynosowych.
A czy występuje gorączka lub jednostronne objawy?
Należy wykluczyć ostre bakteryjne zapalenie zatok przynosowych.
Nie, nic z tych rzeczy.
Pacjent w tym momencie nie wymaga konsultacji lekarskiej.
Polecam więc panu preparat, który działa nie tylko objawowo, ale też przyczynowo, i jest produktem leczniczym.
Rekomendacja preparatu zawsze powinna być uzasadniona.
Dobór preparatu
W leczeniu dolegliwości ze strony zatok istotne jest nie tylko łagodzenie objawów, ale przede wszystkim działanie przyczynowe. Dlatego kluczowe jest, aby wybierać leki o udokumentowanej skuteczności, a nie suplementy diety, które nie są przeznaczone do leczenia.
Klasyfikacja ostrych zapaleń zatok przynosowych wyróżnia trzy ich fenotypy (Ryc. 1):[1]
- przeziębienie/ostre wirusowe zapalenie zatok przynosowych,
- powirusowe ostre zapalenie zatok przynosowych,
- ostre bakteryjne zapalenie zatok przynosowych.
Pierwsze dwa fenotypy (przeziębienie/ostre wirusowe zapalenie zatok przynosowychi ostre powirusowe zapalenie zatok przynosowych) nie wymagają zawsze konsultacji lekarskiej. Rekomendowane preparaty dla tych przypadków omówiono w tabeli poniżej.
BNO 1016 w świetle badań i wytycznych
Sinupret® extract (BNO 1016) powoduje ustąpienie blokady nosa poprzez zmniejszenie obrzęku błony śluzowej nosa i zatok, redukcję zatokowego bólu głowy. Przywraca efektywny transport śluzowo-rzęskowy, a tym samym wspomaga mechanizm samooczyszczania zatok oraz redukuje stan zapalny w obrębie błony śluzowej nosa i zatok przynosowych.[2]
BNO 1016 (Sinupret® extract) wymieniono z nazwy w wytycznych EPOS 2020, które stanowią międzynarodowy standard postępowania w leczeniu ostrego zapalenia zatok przynosowych. Włączenie ekstraktów do zaleceń potwierdza jego udokumentowaną skuteczność i bezpieczeństwo, a także podkreśla rolę fitoterapii jako opcji terapeutycznej.[3]
Badania potwierdzają skuteczność terapeutyczną leku Sinupret® extract w ostrym zapaleniu zatok przynosowych z uwagi na jego działanie: przeciwwirusowe, przeciwzapalne, sekretolityczne, przeciwobrzękowe i antybakteryjne.[4][5][6]
W randomizowanym badaniu klinicznym z udziałem 380 osób wykazano, że lek Sinupret® extract jest skuteczny i dobrze tolerowany u pacjentów z ostrym wirusowym zapaleniem zatok przynosowych (OZZP). Terapia prowadzona przez 15 dni u chorych z objawami trwającymi ≤ 3 dni i umiarkowanym nasileniem dolegliwości przyniosła szybszą poprawę w porównaniu z placebo – złagodzenie objawów następowało średnio dwa dni wcześniej. Dodatkowo grupa otrzymująca BNO 1016 charakteryzowała się wyższym odsetkiem odpowiedzi na leczenie oraz większym odsetkiem pacjentów bez cech zapalenia. Lek nie powodował poważnych działań niepożądanych, co potwierdza jego korzystny profil bezpieczeństwa.[4]
Lek vs. suplement
Istotne różnice między produktem leczniczym (potocznie nazywanym lekiem) a suplementem diety wynikają z ich całkowicie odmiennego przeznaczenia lub wskazania oraz sposobu stosowania. Najważniejsze z nich zebrano w tabeli poniżej.[7]
| Cecha | Lek | Suplement diety |
| Wskazanie/przeznaczenie | Leczy choroby lub im zapobiega. Jest wskazany dla osób chorych lub narażonych na zachorowanie. | Uzupełnia dietę. Jest przeznaczony dla osób zdrowych |
| Badania i kontrola | Ściśle przebadany skład, dopuszczalne minimalne odchylenia. | Skład zgodny z normami żywności, dopuszczalne wahania -20% do +50%. |
| Potwierdzenie skuteczności | Działanie i bezpieczeństwo potwierdzone badaniami klinicznymi. | Deklarowane działanie oparte na danych o składnikach, niekoniecznie o produkcie. |
| Ustawodawstwo | Podlega prawu farmaceutycznemu. | Podlega prawu żywnościowemu. |
| Dopuszczenie | Zatwierdza URPLWMiPB, każdy lek ma numer pozwolenia. | Nie wymaga pozwolenia – decyzja producenta, jedynie zgłoszenie etykiety do GIS. |
| Rejestracja/nadzór | Urzędowy Wykaz Produktów Leczniczych (URPL), kontrola m.in. GIF. | Rejestr Produktów (GIS), nadzór GIS, kwalifikacja wg zgłoszenia producenta. |
Pamiętaj, że lek i suplement diety to dwa różne produkty. Lek ma potwierdzone badaniami działanie lecznicze i podlega ścisłej kontroli. Suplement diety jedynie uzupełnia dietę osób zdrowych.
Rekomendacja preparatu i przekazanie zaleceń
Dla osoby dorosłej zgłaszającej dolegliwości ze strony zatok można polecić:
- Sinupret® extract (BNO 1016) – lek roślinny stosowany w ostrych stanach zapalnych zatok przynosowych:
- zalecane dawkowanie to 1 tabletka powlekana 3 razy dziennie przez 7-14 dni (do ustąpienia objawów)
- jeżeli objawy utrzymują się dłużej niż 7-14 dni, pogarszają się lub okresowo nawracają zaleć pacjentowi skonsultowanie się z lekarzem.
- płukanie nosa roztworem soli fizjologicznej lub solą morską – 2–4 razy dziennie w celu udrożnienia przewodów nosowych, nawilżenia i zmniejszenia obrzęku błony śluzowej nosa.
Sinupret® extract działa zarówno objawowo, jak i przyczynowo, co oznacza, że:[8]
- działa sekretolitycznie
- wspomaga mechanizm samooczyszczania
- działa wirusostatycznie
- zmniejsza stan zapalny i redukuje obrzęk
- działa sekretomotorycznie oraz przeciwbakteryjnie
Płukanie nosa wspomaga działanie preparatu Sinupret® extract i poprawia komfort pacjenta.
Poza farmakoterapią pacjent powinien stosować ogólne zalecenia, takie jak odpoczynek, odpowiednie nawodnienie oraz unikanie dymu tytoniowego i zanieczyszczonego powietrza. Jeśli u pacjenta wystąpi gorączka, nasilony ból twarzy lub jeśli objawy nie ustąpią w ciągu 14 dni, konieczna jest konsultacja lekarska.
Piśmiennictwo
- Arcimowicz M. (2021). Ostre zapalenie zatok przynosowych w codziennej praktyce. Otolaryngologia Polska ⬏
- Markowski J. (2023). Znaczenie leków roślinnych w leczeniu zapalenia błony śluzowej nosa i zatok przynosowych u dorosłych i dzieci na przykładzie 5-składnikowego leku roślinnego. Otolaryngologia Polska ⬏
- Fokkens, W. J, i in. (2020). Executive summary of EPOS 2020 including integrated care pathways. Rhinology, 58(2), 82–111. https://doi.org/10.4193/RHIN20.601 ⬏
- Jund R, Mondigler M, Steindl H, Stammer H, Stierna P, Bachert C; ARhiSi II study group. Clinical efficacy of a dry extract of five herbal drugs in acute viral rhinosinusitis. Rhinology. 2012 Dec;50(4):417-26. doi: 10.4193/Rhino.12.015. PMID: 23193534 ⬏⬏
- Glatthaar-Saalmuller B., Rauchhaus U., Rode S., Haunschild J., Saalmuller A.: Antiviral activity in vitro of two preparations of the herbal medicinal product Sinupret against viruses causing respiratory infections. Phytomedicine., 2011; 19: 1–7 ⬏
- Seifert S., Wosikowski K., Haunschild J.: Dry extract BNO 1011 inhibits human influenza a replication and neuraminidase activity in oseltamivir-resistant and sensitive viral strains. Clin. Transl. Allerg., 2013; 3(Suppl 2): P20–P24 ⬏
- GIS, (2019) Leczenie czy żywienie? Link Dostęp 09.10.2025 ⬏
- Dokumentacja rejestracyjna leku Sinupret extract ⬏
