fbpx

Serwis:

Zastosowania leków poza wskazaniami, o których nie wiedziałeś

Autor:
mgr farm.
Dodano: 08/02/2022
Aktualizacja: 05/11/2022
Zastosowanie leków off-label.
Zastosowanie leków off-label.
Czkawka, kleptomania, bezsenność czy słabe nasienie...

O tym, czym jest stosowanie leku poza wskazaniami, pisaliśmy w osobnym artykule. (Patrz: Off label, czyli pozarejestracyjne stosowanie leku”.) Przyjrzyjmy się teraz ciekawym przykładom pozarejestracyjnego stosowania leku tą samą drogą podania, lecz w innych wskazaniach, o których nie przeczytasz w ulotce.

Witamina na zatrzymanie laktacji

Suplementacja witaminą B6 stosowana jest m.in. w zespołach złego wchłaniania, neuropatiach i zaburzeniach metabolicznych. Zażywana w wysokich dawkach, witamina B6 stosowana jest off-label do hamowania laktacji (>200mg/dobę przez 5 dni).[1]

Poprawianie jakości nasienia

Klomifen (Clostibegyt) stosowany w leczeniu niepłodności kobiet spowodowanej brakiem owulacji ma również pozarejestracyjne wskazanie: niepłodność męską. Zażywanie klomifenu przez mężczyzn ma poprawiać jakość nasienia. W tym samym celu stosuje się również off-label pentoksyfilinę (Polfilin prolongatum, Agapurin)) i letrozol (Etruzil, Aromek, Lametta). Skuteczność tych terapii jest jednak dyskusyjna.[2][3]

Uporczywa czkawka

Gabapentyna (Neurontin, Gabapentin) stosowana w leczeniu padaczki i bólu neuropatycznego znajduje też zastosowanie w łagodzeniu czkawki,[4] neuropatii cukrzycowej i profilaktyce migren.[5]

Zamykanie przewodu Botalla

Niesteroidowe leki przeciwzapalne takie jak indometacyna (Metindol) i ibuprofen (Ibum, Nurofen) są z powodzeniem stosowane w neonatologii do farmakologicznego zamknięcia przewodu tętniczego Botalla.[6] Między innymi dlatego nie zaleca się stosowania ibuprofenu w III trymestrze ciąży.

Zobacz też: Ibuprofen w ciąży – Wyjaśniamy!

Zespół niespokojnych nóg

Lek obniżający ciśnienie krwi – klonidyna (Iporel) – stosowany jest off label w ADHD, bólach nowotworowych, uderzeniach gorąca, nikotynizmie, odstawianiu opioidów i zespole niespokojnych nóg.[7]

Leczenie bezsenności atypowymi neuroleptykami

Kwetiapina (Kwetaplex, Ketrel, Ketilept) stosowana w leczeniu schizofrenii i choroby afektywnej dwubiegunowej, jest często zalecana off-label jako lek na przewlekłą bezsenność, zwłaszcza u osób starszych. Ze względu na ryzyko wystąpienia działań niepożądanych towarzystwa naukowe odradzają stosowania kwetiapiny w takim wskazaniu. Działania niepożądane atypowych leków przeciwpsychotycznych przewyższają ewentualną korzyść, jaką jest niewielka poprawa jakości snu.[8] Wyjątkiem mogą być pacjenci geriatryczni z objawami psychotycznymi.

Zobacz też: Zapalenie zatok i interakcja z lekiem psychotropowym- [Case study

Choroba wysokościowa

Stosowany w zaburzeniach erekcji u mężczyzn sildenafil (Viagra, Maxigra) znajduje też następujące pozarejestracyjne zastosowania: nadciśnienie płucne u dzieci, zespół Raynauda, choroba wysokościowa. Sildenafil może obniżyć ciśnienie w tętnicy płucnej na dużych wysokościach i poprawić zdolność do ćwiczeń w warunkach niskiego poziomu tlenu.[9]

Hazard, kleptomania i zachowania autodestrukcyjne

Naltrekson (Adepend) wskazany do stosowania u dorosłych pacjentów uzależnionych od alkoholu jako środek wspomagający abstynencję, używany jest również we wskazaniach pozarejestracyjnych takich, jak: zachowania autodestrukcyjne, trichotillomania (niepohamowane wyrywanie włosów), kleptomania czy nałogowy hazard.[7]

Prawdziwa pigułka poronna

Mizoprostol (Cytotec), syntetyczny analog prostaglandyny E1 wskazany w chorobie wrzodowej żołądka, stosowany jest w ginekologii do farmakologicznego wywoływania porodu. Stosowany doustnie lub miejscowo przyspiesza dojrzewanie szyjki macicy.[10]

Zobacz też: Czym różni się tabletka wczesnoporonna od antykoncepcji po stosunku? – Wyjaśniamy!

Szczelina odbytu

Nitrogliceryna (Nitrocard maść) zarejestrowana do uśmierzania bólów w dusznicy piersiowej, stosowana jest również w leczeniu szczelin odbytu. Aplikowana doodbytniczo zmniejsza napięcie zwieracza wewnętrznego odbytu, poprawia ukrwienie i przyspiesza gojenie.[11] Dużo bezpieczniejszy jest jednak diltiazem (Oxycardil) który stosuje się w recepturze do sporządzania doodbytniczej maści.

Piśmiennictwo:

  1. Hello Motherhood: The Safest Amount of B-6 to Take When Drying Up Breast Milk. 18.12.2018. pełny tekst
  2. On-label and off-label drugs used in the treatment of male infertility.Fertil Steril. 2015 Mar;103(3):595-604 abstrakt
  3. A controlled comparison of the efficacy of clomiphene citrate in male infertility. http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0015028216598987
  4. Gabapentin in the Treatment of Persistent Hiccups in Advanced Malignancy. Indian J Palliat Care. 2012 May-Aug; 18(2): 138–140. pełny tekst
  5. Examination of the evidence for off-label use of gabapentin. J Manag Care Pharm. 2003 Nov-Dec;9(6):559-68. abstrakt
  6. Briggs, G. G., Freeman, R. K., Towers, C. V., Forinash, A. B. (2017). Drugs in pregnancy and lactation: a reference guide to fetal and neonatal risk. Eleventh edition. Lippincott Williams & Wilkins.
  7. Pharmacy Times: 10 Surprising Off-Label Uses for Prescription Medications. 05.01.2016. pełny tekst
  8. Park SH. Off-label use of atypical antipsychotics: lack of evidence for their use in primary insomnia. Modern Medicine Network. November 8, 2013. pełny tekst
  9. Viagra’s Other Uses, July 30, 2007. pełny tekst
  10. Induction of labour Guideline pełny tekst .PDF
  11. dr n. med. Jerzy Lubikowski: Szczelina odbytu [dostęp 20.09.2016] pełny tekst
Czy przedstawiony materiał był dla Ciebie interesujący?
TAKNIE

Podziel się:
Subskrybuj
Powiadom o
4 komentarzy
Najwyżej oceniane
Nowsze Najstarsze
Inline Feedbacks
View all comments
Katarzyna Woźniczka

Bardzo ciekawy temat:) Ze swojej strony dodam, że dopochwowe zastosowanie mizoprostolu w oczyszczaniu macicy jest równie skuteczne jak zastosowanie doustne. Dodatkowo taki sposób podania leku jest lepiej tolerowany przez pacjentki.

Konrad Tuszyński

Jeden z tych nieśmiertelnych artykułów z początków istnienia portalu, o dziwo nawet tak bardzo się nie zdezaktualizował. Pozdrawiam! 🙂

4
0
Wyraź swoje zdanie i dodaj komentarz :)x

Poradnik Pigularza już dostępny!

Przewiń do góry

Zaloguj się

Zgłoś problem/błąd

Przepraszam. Musisz być zalogowany, aby zobaczyć ten formularz.