Zapalenie zatok i pacjent proszący o ibuprofen z pseudoefedryną – Case study

Autor: mgr farm. Karolina Sulowska
Publikacja: 04/11/2025
Aktualizacja: 04/11/2025
Partner: Bionorica
Co doradzić pacjentowi, który prosi w aptece o objawowy lek na zapalenie zatok? Jakie objawy pozwalają rozpoznać ostre zapalenie zatok przynosowych? Dlaczego samo leczenie objawowe jest niewystarczające i który preparat warto polecić, aby jednocześnie złagodzić dolegliwości i zadziałać przyczynowo?

Spis treści

Czego się nauczysz z tego przypadku?

Po zapoznaniu się z tym przypadkiem:

  • rozpoznasz objawy ostrego zapalenia zatok przynosowych,
  • przeprowadzisz wywiad farmaceutyczny,
  • dobierzesz odpowiedni preparat na zapalenie zatok.

Opis przypadku

Do apteki zgłasza się mężczyzna w wieku około 60 lat, który prosi o preparat z ibuprofenem i pseudoefedryną.

Wywiad i rozpoznanie

Sam preparat z ibuprofenem i pseudoefedryną działa jedynie objawowo, dlatego zalecane jest dołączenie leku o działaniu przyczynowym, który wspomaga oczyszczanie zatok i zmniejsza stan zapalny błony śluzowej.

Pozwoli Pan, że zadam kilka pytań, bo lek, o który pan prosi może powodować działania niepożądane i chcę upewnić się, że będzie dla pana odpowiedni.
To, że pacjent prosi o preparat, to nie znaczy, że to najlepszy wybór oraz nie znaczy, że jest świadomy działań niepożądanych.

Już go kiedyś stosowałem. Pomagał mi.
Lek jest znany pacjentowi, łagodził objawy.

Czy ma pan chorobę wrzodową lub nadciśnienie tętnicze?
Ibuprofen jest przeciwwskazany w chorobie wrzodowej a pseudoefedryna może podnosić ciśnienie.

Nie, nic z tych rzeczy.
Brak jest przeciwwskazań do wydania leku.

Jakie ma Pan obecnie objawy? Pytam, bo są leki, które działają nie tylko objawowo, ale też przyczynowo.
Dobór preparatu zależy od charakteru objawów.

Boli mnie głowa i mam uczucie rozpierania twarzy
To typowe objawy zapalenia zatok przynosowych.

W takim razie mogę dodatkowo polecić ten lek, który zadziała u przyczyny problemu i złagodzi objawy takie jak zatokowy ból głowy, uczucie rozpierania twarzy i zatkany nos. Ułatwi też odpływ wydzieliny, co zredukuje katar. Dwa preparaty zadziałają razem, co da lepszy efekt.
Rekomendacja preparatu zawsze powinna być uzasadniona.

Dobór preparatu

W leczeniu dolegliwości ze strony zatok istotne jest nie tylko łagodzenie objawów, ale przede wszystkim działanie przyczynowe. Dlatego kluczowe jest, aby wybierać preparaty, które będą się wzajemnie uzupełniać.

Do grup leków zalecanych należą między innymi NLPZ, leki obkurczające naczynia błony śluzowej nosa oraz preparaty roślinne. NLPZ i leki obkurczające działają jedynie objawowo, natomiast leki roślinne takie jak np. Sinupret® extract (BNO 1016) posiadają zarówno działanie objawowe i przyczynowe.[1]

Pseudoefedryna a zapalenie zatok przynosowych

Pseudoefedryna może być stosowana jedynie w objawowym leczeniu niedrożności jamy nosowej, zatok przynosowych i trąbki Eustachiusza.[2]

Należy jednak pamiętać, że stosowanie pseudoefedryny wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych, takich jak pobudzenie, bezsenność, uczucie niepokoju, kołatanie serca czy wzrost ciśnienia tętniczego. Z tego względu lek ten nie jest zalecany jako pierwszy wybór, zwłaszcza u pacjentów z niekontrolowanym nadciśnieniem tętniczym, chorobą wieńcową, zaburzeniami rytmu serca czy z łagodnym rozrostem gruczołu krokowego.[2]

Zalecenia EPOS 2020 dotyczące fitoterapii

BNO 1016 (Sinupret® extract) został ujęty w wytycznych EPOS 2020, które stanowią międzynarodowy standard postępowania w leczeniu ostrego zapalenia zatok przynosowych. Włączenie ekstraktów do zaleceń potwierdza jego udokumentowaną skuteczność i bezpieczeństwo, a także podkreśla rolę fitoterapii jako opcji terapeutycznej.[3]

Lek Sinupret® extract działa objawowo i przyczynowo w ostrym zapaleniu zatok przynosowych. Powoduje ustąpienie blokady nosa poprzez zmniejszenie obrzęku błony śluzowej nosa i zatok oraz łagodzi zatokowy ból głowy. Przywraca efektywny transport śluzowo-rzęskowy, a tym samym wspomaga mechanizm samooczyszczania zatok oraz redukuje stan zapalny w obrębie błony śluzowej nosa i zatok przynosowych.[4]

Korzyści z łączenia leków

Połączenie pseudoefedryny i leku Sinupret® extract może przynosić szczególne korzyści w leczeniu ostrego zapalenia zatok przynosowych. Pseudoefedryna, dzięki mechanizmowi sympatykomimetycznemu, redukuje obrzęk i przekrwienie błony śluzowej nosa oraz zatok, co przyczynia się do lepszego przepływu powietrza w przewodach nosowych i ujściach zatok. Z kolei 5-składnikowy lek BNO 1016, działając wielokierunkowo – przeciwzapalnie, przeciwwirusowo, sekretolitycznie wspiera procesy samooczyszczania zatok, ogranicza rozwój infekcji i przyspiesza powrót do zdrowia.[4][5][6][7][8][9] Takie skojarzenie pozwala nie tylko na szybsze złagodzenie objawów, ale także na wpływa na przyczynę choroby, co może zmniejszać ryzyko przewlekłego utrzymywania się dolegliwości i konieczności stosowania antybiotykoterapii.

Rekomendacja preparatu i przekazanie zaleceń

W tym przypadku można zalecić lek roślinny Sinupret® extract, którego skuteczność został potwierdzona badaniami klinicznymi.[5]

Należy przekazać pacjentowi szczegółowe informacje dotyczące prawidłowego dawkowania oraz czasu stosowania obu preparatów:

  • Sinupret® extract (BNO 1016)
    • zalecane dawkowanie to 1 tabletka powlekana 3 razy dziennie przez 7-14 dni (do ustąpienia objawów)[8]

Przekaż pacjentowi, że Sinupret® extract ma korzystniejszy profil działania i mniejsze ryzyko wystąpienia działań niepożądanych w porównaniu z innymi preparatami. Podkreśl, że może być stosowany jako skuteczna monoterapia w leczeniu oraz łagodzeniu objawów ostrego zapalenia zatok przynosowych.

Sinupret® extract działa zarówno objawowo, jak i przyczynowo, co oznacza, że:[6][7][9]

  • działa sekretolitycznie
  • wspomaga mechanizm samooczyszczania
  • działa wirusostatycznie
  • zmniejsza stan zapalny i redukuje obrzęk
  • działa sekretomotorycznie oraz przeciwbakteryjnie.

Dodatkowe zalecenia

W przypadku, gdy pacjent deklaruje, że preparat łączony jest u niego skuteczny i masz pewność że nie ma choroby wrzodowej, nadciśnienia, bezsenności lub rozrostu gruczołu krokowego, możesz polecić:

  • Preparat łączący ibuprofen i pseudoefedrynę
    • 1-2 tabletki doustnie co 4 godziny po posiłkach, nie przekraczając 6 tabletek dziennie[10][11]
    • nie stosować dłużej niż 3 dni[10][11]

Należy również przekazać pacjentowi, że łączenie różnych grup leków może przynosić dodatkowe korzyści. Choć działają one na różne mechanizmy, wzajemnie się uzupełniają i działając synergistycznie, oferują kompleksowy efekt terapeutyczny. W tym przypadku Sinupret® extract łagodzi objawy takie jak ból twarzy i zatkany nos, ułatwia odpływ wydzieliny i redukuje katar a dodatek leku z ibuprofenem i pseudoefedryną pomaga złagodzić stan zapalny i obkurczyć błonę śluzową nosa. Dzięki tej synergii dochodzi do udrożnienia nosa na wielu poziomach – zarówno poprzez zmniejszenie obrzęku, jak i poprawę samooczyszczania zatok. W efekcie pacjent szybciej odczuwa ulgę.

  • Karolina Sulowska
    mgr farm. Karolina Sulowska

    Absolwentka Wydziału Farmaceutycznego Uniwersytetu Jagiellońskiego Collegium Medicum w Krakowie. Junior Pharmaceutical Advisor w 3PG.

Piśmiennictwo

  1. Arcimowicz M. (2021). Ostre zapalenie zatok przynosowych w codziennej praktyce. Otolaryngologia Polska
  2. Głowacka, K., & Wiela-Hojeńska, A. (2021). Pseudoephedrine-Benefits and Risks. International journal of molecular sciences22(10), 5146. https://doi.org/10.3390/ijms22105146
  3. Fokkens, W. J, i in. (2020). Executive summary of EPOS 2020 including integrated care pathways. Rhinology, 58(2), 82–111. https://doi.org/10.4193/RHIN20.601
  4. Markowski J. (2023). Znaczenie leków roślinnych w leczeniu zapalenia błony śluzowej nosa i zatok przynosowych u dorosłych i dzieci na przykładzie 5-składnikowego leku roślinnego. Otolaryngologia Polska
  5. Jund R, Mondigler M, Steindl H, Stammer H, Stierna P, Bachert C; ARhiSi II study group. Clinical efficacy of a dry extract of five herbal drugs in acute viral rhinosinusitis. Rhinology. 2012 Dec;50(4):417-26. doi: 10.4193/Rhino.12.015. PMID: 23193534.
  6. Glatthaar-Saalmuller B., Rauchhaus U., Rode S., Haunschild J., Saalmuller A.: Antiviral activity in vitro of two preparations of the herbal medicinal product Sinupret against viruses causing respiratory infections. Phytomedicine., 2011; 19: 1–7
  7. Seifert S., Wosikowski K., Haunschild J.: Dry extract BNO 1011 inhibits human influenza a replication and neuraminidase activity in oseltamivir-resistant and sensitive viral strains. Clin. Transl. Allerg., 2013; 3(Suppl 2): P20–P24
  8. Bionorica. (2020). ChPL Sinupret extract.
  9. Dokumentacja rejestracyjna leku Sinupret extract.
  10. HASCO-LEK. (2019). ChPL Ibum Zatoki.
  11. Reckitt Benckiser. (2013). ChPL Nurofen Zatoki.
Karolina Sulowska. Zapalenie zatok i pacjent proszący o ibuprofen z pseudoefedryną – Case study. Portal opieka.farm. 22.01.2026. Link: https://opieka.farm/zapalenie-zatok-i-pacjent-proszacy-o-ibuprofen-z-pseudoefedryna-case-study/

Nazwa produktu leczniczego: Sinupret extract. Skład: 1 tabletka drażowana zawiera: 160 mg wyciągu suchego (DER pierwotny 3-6:1) złożonego z: korzenia goryczki (Gentiana lutea L., radix), kwiatu pierwiosnka (Primula veris L., flos), ziela szczawiu (Rumex crispus L., herba), kwiatu bzu czarnego (Sambucus nigra L., flos), ziela werbeny (Verbena officinalis L., herba) (1:3:3:3:3); rozpuszczalnik ekstrakcyjny: etanol 51% (m/m). Substancje pomocnicze o znanym działaniu: Glukoza 3,141 mg Sacharoza 133,736 mg Postać farmaceutyczna: Tabletka drażowana. Wskazanie do stosowania: Roślinny produkt leczniczy wskazany do stosowania u dorosłych w leczeniu ostrych niepowikłanych stanów zapalnych zatok przynosowych (ostrego niepowikłanego zapalenia błony śluzowej nosa i zatok przynosowych) z objawami takimi jak katar, niedrożność nosa, ból głowy, ból lub uczucie rozpierania twarzy. Dawkowanie i sposób podawania: Dorośli przyjmują 1 tabletkę drażowaną 3 razy na dobę (maksymalnie do 3 tabletek drażowanych na dobę). Brak wystarczających danych dotyczących specjalnego dawkowania w przypadku zaburzeń czynności nerek/wątroby. Nie należy stosować tego leku u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat. Tabletki drażowane należy połykać bez rozgryzania i żucia. Lek należy przyjmować, popijając go pewną ilością płynu, np. szklanką wody. O ile nie zostało określone inaczej, lek należy przyjmować przez okres 7-14 dni. Przeciwwskazania: Nadwrażliwość na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą. Choroba wrzodowa. Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania: Jeżeli u pacjenta występuje krwotok z nosa, gorączka, silny ból, ropna wydzielina z nosa, zaburzenia widzenia, asymetria twarzy lub oczu lub drętwienie twarzy, wymagana jest diagnostyka różnicowa i leczenie. Jeżeli objawy utrzymują się dłużej niż 7-14 dni, pogarszają się lub okresowo nawracają należy zalecić pacjentowi skonsultowanie się z lekarzem. W przypadku znanego zapalenia żołądka i u pacjentów z wrażliwym żołądkiem należy zachować szczególną ostrożność podczas przyjmowania tego leku. Produkt leczniczy Sinupret extract należy przyjmować najlepiej po posiłku, popijając szklanką wody. Pacjenci z rzadkimi dziedzicznymi zaburzeniami związanymi z nietolerancją fruktozy, zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy lub niedoborem sacharazy-izomaltazy nie powinni przyjmować tego leku. Uwaga dla diabetyków: Jedna tabletka drażowana zawiera średnio 0,3 g łatwo przyswajalnych węglowodanów. Nie zaleca się stosowania tego leku u dzieci i młodzieży w wieku poniżej 18 lat ze względu na brak wystarczających danych. Działania niepożądane: Zaburzenia przewodu pokarmowego Często (≥ 1/100 do < 1/10): zaburzenia przewodu pokarmowego, np. nudności, wzdęcia, biegunka, suchość w ustach, ból brzucha Zaburzenia układu immunologicznego Niezbyt często(≥ 1/1 000 do < 1/100): Miejscowe reakcje nadwrażliwości (osutka, rumień, świąd skóry lub oczu). Układowe reakcje alergiczne (obrzęk naczynioruchowy, duszność, obrzęk twarzy). Zaburzenia układu nerwowego Niezbyt często(≥ 1/1 000 do < 1/100): Zawroty głowy Podmiot odpowiedzialny: Bionorica SE, 92308 Neumarkt, Niemcy. Informacji o leku udziela: Bionorica Polska Sp. z o.o., ul. Hrubieszowska 6B, 01-209 Warszawa. Numer pozwolenia na dopuszczenie do obrotu: Pozwolenie nr 22231 wydane przez Prezesa URPL, WMiPB. OTC – produkt leczniczy wydawany bez recepty.

FB
Twitter/X
LinkedIn
WhatsApp
Email
Wydrukuj
Powiązane opracowania

Zaloguj się