Dyżury aptek bez głębokiej reformy. MZ rozważa zmianę art. 94 Prawa farmaceutycznego

Ministerstwo Zdrowia rozważa zmianę przepisów o dyżurach aptek ogólnodostępnych, ale nie zapowiada przebudowy systemu. W ocenie resortu obowiązujące rozwiązania nie wymagają głębokiej reformy, lecz dopracowania, a zmiana miałaby iść w kierunku optymalizacji art. 94 ustawy Prawo farmaceutyczne. Tak wynika z odpowiedzi podsekretarz stanu Katarzyny Kacperczyk z 9 września 2026 r. (znak PLPR.050.45.2026.PR).¹

Posłanka Karolina Pawliczak (KO) w interpelacji z 11 sierpnia 2026 r. powołała się na sygnały od samorządów. Wskazywała, że obecny model – oparty, jak ujęła to w interpelacji, na dobrowolności pełnienia dyżurów i ograniczonych możliwościach egzekwowania obowiązków przez organy powiatu – utrudnia mieszkańcom dostęp do leków poza standardowymi godzinami pracy aptek. Pytała między innymi o nowelizację przepisów, o obowiązek dyżurowania dla aptek wyznaczonych przez zarząd powiatu wraz z mechanizmem finansowania oraz o narzędzia pozwalające samorządom egzekwować wyznaczone dyżury.²

Stanowisko resortu w czterech punktach:

• Kierunek zmian – Minister Zdrowia rozważa zmianę art. 94 Prawa farmaceutycznego „w kierunku optymalizacji” przepisów dotyczących dyżurów aptecznych.
• Obowiązek dyżurowania już obowiązuje – zdaniem MZ art. 94 ustanawia co do zasady obligatoryjność dyżurów w powiatach mających siedzibę w miastach liczących do 40 tys. mieszkańców i przewiduje finansowanie tych dyżurów ze środków publicznych.
• Narzędzia dla samorządów – resort uznaje, że nie jest rzeczowo właściwy do regulowania zasad funkcjonowania jednostek samorządu terytorialnego, ale przyszłe przepisy o dyżurach będą wymagały uzgodnienia z ministrem właściwym w tym zakresie.
• Prace w toku – MZ deklaruje bieżącą korespondencję z zainteresowanymi stronami, także za pośrednictwem parlamentarzystów, oraz pracę nad ograniczeniem problemów z apteczną ekspedycją nocną i świąteczną.

Na jedno z pięciu pytań posłanki resort nie odpowiedział: o to, czy dokonał oceny skutków obowiązujących przepisów dla dostępności leków i usług farmaceutycznych w porze nocnej oraz w dni wolne od pracy. W lipcu MZ przyznawało, że nie prowadziło szczegółowych analiz poziomu zaspokojenia potrzeb w poszczególnych województwach.

Sam art. 94 Prawa farmaceutycznego wiąże rozkład godzin pracy aptek z potrzebami ludności powiatu, a podmiot prowadzący aptekę przekazuje ten rozkład zarządowi powiatu najpóźniej do 30 września roku poprzedzającego rok, w którym ma zapaść uchwała powiatu o dyżurach. W lipcu resort odpowiadał w tej samej sprawie inaczej: nie planował dedykowanych rozwiązań ani stałego finansowania dyżurów w regionach turystycznych i o rozproszonej sieci osadniczej, a obecnego systemu nie uznawał za niestabilny.