Tran i preparaty z kwasami omega-3

Porównanie składów różnych preparatów z kwasami omega-3. Solgar, Naturell, Moller's, Lysi, Hasco i Olimp Labs.

Suplementacja kwasami omega-3 to jeden z powszechnie stosowanych sposobów na wspomaganie odporności i zapobieganie chorobom układu sercowo-naczyniowego. Czy ma to uzasadnienie w najnowszych doniesieniach naukowych? Czy w przypadku niedoboru kwasów omega-3 w diecie lepszym źródłem będzie tran, czy też inne suplementy dostępne w aptece?

Dorsz czy rekin?

Nazwa tran zastrzeżona jest wyłącznie dla ciekłego tłuszczu pozyskiwanego z wątroby dorsza atlantyckiego i innych ryb z rodziny dorszowatych. Często jest on mylony z olejem otrzymywanym z wątroby rekina, który od tranu różni się przede wszystkim składem:

Tłuszcz z wątroby dorsza

Tłuszcz z wątroby rekina
kwasy omega-3 (DHA i EPA)alkiloglicerole
witamina D (cholekalcyferol)skwalen
witamina A (retinol, akseroftol)kwasy omega-3

Olej z wątroby dorsza, obok oleju lnianego i słonecznikowego, należy do jednego z bogatszych źródeł niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych (NNKT) – przede wszystkim kwasów omega-3 (a wśród nich kwasu dokozaheksaenowego – DHA i kwasu eikozapentaenowego – EPA).

Jak działają kwasy omega-3?

W poniższej tabeli wymienione zostały możliwe korzystne działania kwasów omega-3.  

UkładDziałanie
układ sercowo-naczyniowySzereg badań klinicznych wykazał, że suplementacja kwasów omega-3 w dużych dawkach przyczynia się do prewencji chorób układu sercowo-naczyniowych. Powszechnie uważa się, że kwasy omega-3 mają zdolność do hamowania miażdżycy naczyń krwionośnych i stabilizowania już istniejących blaszek miażdżycowych, hamują agregację płytek krwi, redukują poziom triglicerydów i zmniejszają ciśnienie tętnicze krwi. 

Jakkolwiek istnieją badania potwierdzające, że codzienne i długotrwałe stosowanie kwasów omega-3 (zwłaszcza u osób niespożywających ryb) może zmniejszać ryzyko wystąpienia chorób układu krążenia w przyszłości, to w ostatnich latach dowody na zbawienne działanie suplementacji są poddawane w wątpliwość.[1]Bowen KJ, Harris WS, Kris-Etherton PM. Omega-3 Fatty Acids and Cardiovascular Disease: Are There Benefits? Curr Treat Options Cardiovasc Med. 2016 Nov;18(11):69.abstrakt EMA (European Medicines Agency), po analizie dostępnych badań, opublikowała komunikat, że kwasy omega-3 nie są skuteczne w prewencji chorób sercowo-naczyniowych u osób po zawale.[2]EMA: Meeting highlights from the Committee for Medicinal Products for Human Use (CHMP) 10-13 December 2018 [dostęp: 9.01.2019] link 

układ odpornościowy

Istnieją dowody na to, że kwasy omega-3 hamują procesy zapalne. Wynika to z faktu, że produktem przemian EPA w organizmie człowieka są prostaglandyny o działaniu przeciwzapalnym. Dodatkowo niedobór kwasów omega-3 może zaostrzać stany zapalne w chorobach, takich jak reumatoidalne zapalenie stawów. Brak jest natomiast wystarczających badań na ludziach, które określałyby wpływ na wzmacnianie odporności czy skrócenie czasu rekonwalescencji po przebytej chorobie.[3]Mayoclinic.org. Fish oil. [dostęp 14.11.2016] pełny tekst

Więcej informacji na ten temat znajdziesz w kursie pt. Preparaty immunostymulujące w świetle EBM na platformie PierwszyStół.pl

układ nerwowy

Badania sugerują, że zawartość kwasów omega-3 w diecie powyżej 1 grama dziennie może zmniejszać poziom beta-amyloidu we krwi, a co za tym idzie – redukuje ryzyko wystąpienia choroby Alzheimera w przyszłości.[4]Gu Y, Schupf N, Cosentino SA, Luchsinger JA, Scarmeas N. Nutrient intake and plasma β-amyloid. Neurology. 2012 Jun 5;78(23):1832-40. abstrakt Odgrywają one również ważną rolę w rozwoju mózgu, siatkówki oka płodu i są polecane do suplementacji kobietom w ciąży. Niski poziom DHA może wiązać się ze zmianami nastroju, problemami ze wzrokiem, obniżoną koncentracją czy nadpobudliwością.

Wyniki badań wskazują, że kwasy DHA/EPA mogą wykazywać działanie przeciwdepresyjne porównywalne do leków przeciwdepresyjnych.[5]RJT Mocking, I Harmsen, J Assies, MWJ Koeter, HG Ruhé and AH Schene: Meta-analysis and meta-regression of omega-3 polyunsaturated fatty acid supplementation for major depressive disorder. Transl Psychiatry (2016) 6, e756; doi:10.1038/tp.2016.29 pełny tekst .pdf Dyskutowaliśmy o tym TU

Tran posiada również w składzie witaminy rozpuszczalne w tłuszczach (witaminy A i D). Suplementacja witaminą D jest szczególnie wskazana w okresie jesienno-zimowym, gdy brak słońca powoduje, że nie jesteśmy w stanie pokryć dziennego zapotrzebowania. Niestety ilość witaminy D3 w tranie lub w innych preparatach z kwasami omega-3 jest niewystarczająca do zapewnienia rekomendowanego dziennego spożycia.[6]Płudowski P et al: Practical guidelines for the supplementation of vitamin D and the treatment of deficits in Central Europe – recommended vitamin D intakes in the general population and groups at risk of vitamin D deficiency. Endokrynol Pol. 2013;64(4):319-27. abstrakt  Zdecydowanie lepszym rozwiązaniem są osobne suplementy z witaminą D3.

Co wiemy na temat skuteczności suplementacji witaminą D i jej analogami w leczeniu różnych schorzeń? Pisaliśmy o tym artykule pt. Witamina D – co wiemy na pewno?

Czytaj też:
Witamina D - co wiemy na pewno? Reklamy vs. EBM

Na co zwrócić uwagę przy poleceniu preparatów z kwasami omega-3?

Polecając preparat z kwasami omega-3 zwróć uwagę na:

  • zawartość i dawki kwasów DHA i EPA,
  • zawartość witamin (zwłaszcza D3),
  • postać (kapsułki, tran butelkowany),
  • pochodzenie i świeżość produktu.

Preparaty płynne z kwasami omega-3

W poniższej tabeli znajdziesz porównanie przykładowych preparatów zawierających kwasy omega-3 w postaci płynnej dostępnych w aptekach (zawartości w przeliczeniu na 5 mL).

PreparatDHA (mg)EPA (mg)Wit. D (µg)Wit. A (µg)Wit. E (mg)
Moller's Tran Norweski5504001025010
Tran islandzki LYSI4603454,62304,6
Tran Sanostol400300102502
Tran skandynawski Aflofarm4003507,5599-
Omacor (dostępny na receptę)380460
Vibovit Tran Norweski o smaku cytrynowym600400101407,4
Tran Tradycyjny z Islandii Domowa Apteczka5508251080012
EYE Q płyn dla dzieci58186---
Czytaj też:
Aktualne zalecenia suplementacji witaminy D

Lenvitol – producent nie udostępnia informacji na temat zawartości kwasów DHA i EPA. W przeliczeniu na 5 ml preparatu: kwas linolenowy  2,7 g, kwas linolowy 0,7 g.

Preparaty z kwasami omega-3 w kapsułkach

 W tabeli poniżej umieszczono przykładowe preparaty z kwasami omega-3 w postaci kapsułek (zawartości podano w przeliczeniu na jedną kapsułkę).

PreparatOp.StatusDHA (mg)EPA (mg)Wit. D3 (µg)Wit. A (µg)Wit. E (mg)ALA (mg)OA (mg)LA (mg)
Tran HASCO60 kaps.lek OTC30 - 9035 - 800,75 - 3,190 - 375----
Möller’s Forte z tranem30/60/112 kaps.suplement diety108119.55-5---
Gold Omega 3 OLIMP60 kaps.suplement diety220330--12---
Omega 3-6-9 SOLGAR60 kaps.suplement diety74115---195108200
Omega 3 SOLGAR60 kaps.suplement diety100160------
Pełne Spektrum Omega SOLGAR120 kaps.suplement diety901012.5---19224
Omega-3 Naturell120 kaps.suplement diety6090------
Centrum Special Tran120 kaps.suplement diety40320.9587.5----
Omacor28 kaps.lek Rp380460
Omecardin60 kaps.suplement diety270380
Naturell Omega-3120 kaps.suplement diety6090
Naturell Omega-3 100060 kaps.suplement diety220330
EYE Q400 kaps.suplement diety2993---10

mgr farm. Jakub Dereń

Absolwent Wydziału Farmaceutycznego UJ CM. Wiceprzewodniczący Polskiego Towarzystwa Studentów Farmacji (PTSF). Odbywał staż w Aptece u Farmaceutów (AuF) w roku 2016/17 pracując m.in. przy cyklu Notatki stażysty.

[artykuły]

Cytuj ten artykuł jako:
Jakub Dereń, i in.: Tran i preparaty z kwasami omega-3, Portal opieka.farm (https://opieka.farm/opracowania/tran-i-preparaty-z-kwasami-omega-3/) [dostęp: 19 czerwca 2019]

Źródła:   [ + ]

Podziel się:
Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on whatsapp
Share on email

Powiązane opracowania:

Ten temat zawiera 3 odpowiedzi, ma 4 głosy, i został ostatnio zaktualizowany przez  Jakub Lenard 5 miesiące temu.

  • Autor
    Wpisy
  • #7329 Punkty: 0

    Jakub Dereń mgr farm.
    49 pkt.

    Suplementacja kwasami omega 3 to jeden z popularnych sposobów na wspomaganie odporności i prewencję chorób układu sercowo-naczyniowego. Czy w przypadk (…)

    [Czytaj cały artykuł tu: Tran i preparaty z kwasami omega 3]

    Zapraszam do dyskusji.

  • #8203 Punkty: 1

    Tomasz Cholewa mgr farm.
    16 pkt.

    Spożywanie tranu jest nieekonomiczne. Jedna łyżka oleju lnianego zawiera 5-10x więcej kwasów omega-3.

    1 użytkownik uznał wpis za pomocny.
  • #8257 Punkty: 1

    Konrad Tuszyński mgr farm.
    1.2K pkt.

    Tomek słusznie zwróciłeś uwagę na olej lniany, trzeba dopisać do tabel (do autora). Jednak olej lniany jest źródłem kwasu alfa-linolenowego (ALA), który ulega konwersji do DHA tylko w 1-4 % (u mężczyzn) lub 9% (u kobiet, za sprawą estrogenów).

    Co innego estry etylowe ALA, których konwersja (badania na zwierzętach) zachodzi z dużą większą wydajnością. Stąd takie wynalazki jak LeenLife i Omegaregen (o tym rozmawialiśmy też TU).

    1 użytkownik uznał wpis za pomocny.
  • #47817 Punkty: 3

    Jakub Lenard mgr farm.
    290 pkt.

    ALA nie jest źródłem syntezy DHA. Roślinne źródła omega-3 w żaden sposób nie są wystarczające.

    “Our results demonstrate that a high-ALA diet of 14.0±0.45 g per day – which is 8-12-times
    higher than common intake recommendation for this essential fatty acid – results in a
    significant increase in ALA, EPA and DPAn3 concentrations in RBCs and a significant
    decline in DHA concentrations”

    3 użytkowników uznało wpis za pomocny.

Musisz być zalogowany aby odpowiedzieć na ten temat.

Nasze projekty
Partnerzy Pilotażu Opieki Farmaceutycznej
Partner Usługi Przegląd Lekowy Pilotaż opieki farmaceutycznej
Partner Usługi Przegląd Domowej Apteczki Pilotaż opieki farmaceutycznej
Partner Usług Pilotaż opieki farmaceutycznej
Partner Usług Pilotaż opieki farmaceutycznej