Dlaczego pacjenci obawiają się wziewnych glikokortykosteroidów i czy steroidofobia to realny problem? – Wyjaśniamy!

Sterydy wziewne są podstawowymi lekami w terapii astmy. Stosowanie jednego opakowania sterydów wziewnych w miesiącu zmniejsza ryzyko zgonu z powodu astmy dwunastokrotnie.¹

Skąd zatem taka nieufność pacjentów i tak liczne wątpliwości? Dlaczego pacjenci obawiają się wziewnych glikokortykosteroidów i czy steroidofobia to realny problem?

Czego obawiają się pacjenci stosujący sterydy wziewne?

Pacjenci najczęściej obawiają się leczenia sterydami wziewnymi z powodu błędnego przekonania o ich działaniach niepożądanych. Mylą glikokortykosteroidy ze sterydami anabolicznymi. Boją się: wzrostu wagi, szybszego starzenia się skóry, zmian hormonalnych i zaburzeń psychicznych. Część pacjentów kojarzy sterydy z lekami podawanymi podczas udzielania pierwszej pomocy np. na SOR-ach. Mają przekonanie, że są to silne leki, które powinno stosować się tylko krótkotrwale.

Steroidofobia to realny problem. Strach przed działaniami ubocznymi leku powoduje, że 45% chorych na astmę odstawia lub zmniejsza dawkę wziewnych glikokortykosteroidów bez konsultacji z lekarzem¹

Obawy pacjentów przed leczeniem wziewnymi glikokortykosteroidami wynikają z błędnego przypisywanie im działań ubocznych sterydów anabolicznych. Część osób ma mylne przekonanie, że są to zbyt silne leki, które wywołają u nich więcej szkody niż korzyści. W efekcie dochodzi do zaniechania leczenia lub zaniżania dawki leku.

Jakie działania niepożądane mogą wywołać sterydy wziewne?

Glikokortykosteroidy wziewne mogą wywołać ogólnoustrojowe działania niepożądane. Prawdopodobieństwo ich wystąpienie zwiększa się podczas długotrwałego stosowania wysokich dawek.²

Ogólnoustrojowe działania niepożądane są jednak dużo mniej prawdopodobne przy wziewnym podaniu glikokortykosteroidów niż przy podaniu doustnym. Aby zwiększyć skuteczność wziewnych sterydów i ograniczyć miejscowe działania niepożądane, należy poinstruować pacjenta w jaki sposób powinien przyjmować lek. Niewłaściwe stosowanie inhalatorów zwiększa ryzyko wystąpienia: kandydozy jamy ustnej, chrypki, bólu gardła albo kaszlu.

Jak nowe inhalatory i leki poprawiają bezpieczeństwo?

Rozwój technologii pomaga obecnie zmniejszać ryzyko wystąpienia działań niepożądanych. Nowe mechanizmy w inhalatorach sprawiają, że leki trafiają bezpośrednio do płuc, a nie osadzają się w gardle. Minimalizacja strat sprawiła, że podaje się niższe dawki sterydu zachowując tę samą skuteczność kliniczną.³

Ponadto najnowszy glikokortykosteroidy wziewny (cyklezonid) to lek o miejscowym działaniu. Cyklezonid to prolek. Swoją aktywność biologiczną rozpoczyna dopiero w miejscu działania, czyli w płucach.⁴ Charakteryzuje się on niską biodostępnością. Po wchłonięciu do krwi więcej niż 90% leku wiąże się z białkami. Wszystkie te cechy powodują, że ryzyko działań niepożądanych jest niskie.

Podsumowując, glikokortykosteroidy wziewne to grupa leków o działaniu przeciwzapalnym. Są one podstawowymi lekami stosowanymi w leczeniu astmy w każdej grupie wiekowej. Nowocześniejsze metody aplikacji leku sprawiają, że pacjent stosuje niższe dawki z tym samym efektem terapeutycznym. Nowsze leki typu cyklezonid, cechują się korzystną farmakokinetyką i niską biodostępnością, co przekłada się na dobry profil bezpieczeństwa.