Terbinafina w kremie – Ścieżka rekomendacji

Terbinafina to dostępna bez recepty substancja przeciwgrzybicza, stosowana w postaci kremu i aerozolu, wskazana w leczeniu grzybic skóry (przede wszystkim stóp), paznokci oraz łupieżu pstrego. Terbinafina w tabletkach dostępna jest tylko na receptę.

Terbinafina w kremie – Komu można polecać?

Terbinafinę w kremie możesz polecić pacjentom, którzy:

• skarżą się na objawy grzybicy paznokci stóp (takie jak: przebarwienia płytki, zgrubienia płytki, łamliwość paznokci) ,
• odczuwają świąd stóp, mogący wskazywać na grzybicę,
• skarżą się na świąd w pachwinach, pod biustem, pod pachami, po wewnętrznej stronie ud, mogący wskazywać na grzybicę,
• proszą o preparat na nadmierną potliwość stóp i świąd, które mogą wskazywać na grzybicę.^1,2
• osobom z potwierdzonym przez lekarza łupieżem pstrym,
• dzieciom od 12 r.ż., u których rodzice zauważyli objawy wskazujące na infekcję grzybiczą.^1,3

Mimo że producent nie zaleca stosowania terbinafiny w kremie u dzieci poniżej 12. roku życia, badania potwierdzają, że taka praktyka jest bezpieczna i skuteczna.^4,3 O lekach przeciwgrzybiczych pisaliśmy także w innym opracowaniu.

Terbinafina w kremie – Jak stosować?

Zależnie od umiejscowienia infekcji grzybiczej, 1%-procentowy krem z terbinafiną powinien być stosowany raz lub dwa razy dziennie przez 2-4 tygodnie.^3,5,6 Leczenie grzybicy stóp może trwać do 4 tygodni, w pozostałych przypadkach zalecany czas kuracji to 2 tygodnie. Pamiętaj, aby udzielić informacji praktycznych pacjentom stosującym terbinafinę w kremie. Takie wskazówki to:

• przed nałożeniem preparatu należy umyć i dokładnie wysuszyć powierzchnię skóry,
• krem należy nakładać w postaci cienkiej warstwy na zmieniony chorobowo fragment skóry oraz jego bezpośrednie okolice,
• jeśli infekcja grzybicza znajduje się w obrębie fałdu skórnego (np. pod piersią, w pachwinie lub pośladkach), leczony obszar można osłonić jałową gazą, zwłaszcza na noc.³

Terbinafina stosowana przez 7 dni w kremie o stężeniu 10 mg/g powoduje, że przez kolejny tydzień w warstwie rogowej naskórka utrzymuje się wyższe stężenie, niż minimalne stężenie działające przeciwgrzybicznie.

Terbinafina w kremie – Jak działa?

Terbinafina hamuje aktywność enzymu epoksydazy skwalenowej, co zakłóca syntezę steroli koniecznych do budowy ściany komórkowej grzybów. Prowadzi to do niedoboru ergosterolu i nagromadzenia skwalenu. W konsekwencji dochodzi do zahamowania syntezy ściany komórkowej i śmierci komórek grzyba. Złagodzenie objawów infekcji grzybiczej po zastosowaniu terbinafiny w kremie następuje zwykle po kilku dniach, a całkowite wyleczenie po 2-4 tygodniach terapii. W warunkach pozaszpitalnych terbinafina nie powinna być stosowana profilaktycznie.

Terbinafina w kremie – Na co uważać?

Ryzyko wystąpienia działań niepożądanych w trakcie stosowania terbinafiny w postaci kremu jest niewielkie. Działania niepożądane pojawiają się rzadko i należą do nich: pieczenie, świąd oraz pokrzywka. U pacjentów z łuszczycą może dojść nasilenia jej objawów. Ryzyko wystąpienia działań niepożądanych rośnie u osób obciążonych genetycznie chorobami autoimmunologicznymi. Terbinafina stosowana miejscowo przechodzi do mleka matki karmiącej w minimalnym stopniu, dlatego jej stosowanie w trakcie karmienia piersią jest bezpieczne. Terbinafina stosowana miejscowo jest również bezpieczna w trakcie trwania ciąży.⁷

Terbinafina w kremie – Na jakie interakcje zwracać uwagę?

Nie istnieją dowody naukowe potwierdzające jakiekolwiek istotne klinicznie interakcje terbinafiny stosowanej miejscowo z innymi lekami.³

Terbinafina w kremie – Dodatkowe informacje

Terbinafina posiada potwierdzoną licznymi badaniami skuteczność.⁶ W przeglądzie systematycznym z 2003 oraz przeglądzie Cochrane z 2014 roku wykazano, że terbinafina w długotrwałym leczeniu jest skuteczniejsza niż klotrimazol i cyklopiroks oraz że u pacjentów z grzybicą skóry gładkiej terbinafina podawana miejscowo jest skutecznym środkiem o niewielkim ryzyku wystąpienia działań niepożądanych.⁶ Zachęć pacjenta do noszenia luźnych, nieobcisłych ubrań oraz skarpetek. Poinformuj również pacjenta o konieczności osuszenia miejsc zajętych przez infekcję grzybiczą przed założeniem ubrań. Do częstych przyczyn niepowodzenia terapii należy nieprzestrzeganie schematu podawania środka oraz zaprzestanie stosowania preparatu po początkowej poprawie, dlatego należy pamiętać o konieczności regularnego stosowania preparatu przez okres 2-4 tygodni.⁶ Terbinafina w postaci kremu oraz aerozoli i roztworów na skórę dostępna jest w Polsce bez recepty. Tabletki z terbinafiną są dostępne wyłącznie z przepisu lekarza. Dostępne w Polsce preparaty terbinafiny zestawiono w tabeli 1.

Kategoria	Preparat	Postać	Dawka	Opakowania
OTC	Terbinafina Ziaja	krem	10 mg/g	15 g
OTC	Terbilum	krem	10 mg/g	15 g
OTC	Myconafine 1%	krem	10 mg/g	15 g
OTC	Tersilat	krem	10 mg/g	15 g
OTC	Undofen Max	krem	10 mg/g	15 g
OTC	Lamisilatt 1	roztwór na skórę	10 mg/ml	4 g
OTC	Tersilat	aerozol na skórę	aerozol na skórę	30 ml
OTC	Undofen Max Spray	aerozol na skórę	aerozol na skórę	30 ml
OTC	Terbiderm	krem	10 mg/g	15 g
OTC	Lamisilatt	krem	10 mg/g	15 g