Alweryna

Lek przeciwskurczowy (spazmolityk) stosowany w czynnościowych zaburzeniach jelit, działający bezpośrednio na mięśnie gładkie przewodu pokarmowego, dróg moczowych i macicy. Dostępny wyłącznie na receptę, w preparatach jednoskładnikowych, w postaci kapsułek twardych o mocy 60 mg i 120 mg (cytrynian alweryny).

Działanie alweryny

Alweryna jest lekiem rozkurczającym mięśnie gładkie, który znosi bolesne skurcze w obrębie przewodu pokarmowego, dróg żółciowych i moczowych oraz macicy. W odróżnieniu od klasycznych leków antycholinergicznych nie wywołuje typowego działania atropinowego, dlatego może być stosowana także u chorych na jaskrę lub z przerostem (rozrostem) gruczołu krokowego¹.

Silne działanie spazmolityczne alweryny przewyższa rozkurczowe działanie papaweryny.

Farmakologia

Alweryna jest substancją o działaniu przeciwskurczowym, zaliczaną do leków stosowanych w czynnościowych zaburzeniach jelit (kod ATC A03AX08). Silne działanie spazmolityczne, przewyższające rozkurczowe działanie papaweryny, jest skutkiem bezpośredniego oddziaływania alweryny na mięśnie gładkie (efekt miotyczny podobny do papaweryny) oraz wpływu pośredniego, poprzez hamowanie układu współczulnego (efekt parasympatykolityczny, atropinopodobny)².

W dawkach leczniczych cytrynian alweryny działa rozkurczająco specyficznie na mięśniówkę gładką przewodu pokarmowego, układu moczowego i macicy, bez wpływu na serce, naczynia krwionośne i mięśniówkę tchawicy¹.

Farmakokinetyka

Po podaniu doustnym alweryna ulega szybkiemu metabolizmowi do głównego czynnego metabolitu, który przekształca się w dwa kolejne metabolity¹. Metabolity wykazują duży klirens nerkowy, co świadczy o ich aktywnej sekrecji nerkowej².

Stężenie maksymalne (C_max) najbardziej aktywnego metabolitu w osoczu występuje po 1–1,5 godziny od podania doustnego. Okres półtrwania (t_½) wynosi dla alweryny średnio 0,8 godziny, a dla głównego czynnego metabolitu 5,7 godziny¹.

Wydalanie metabolitów alweryny odbywa się z moczem².

Wskazania leków z alweryną

Wskazania są wspólne dla obu mocy kapsułek dostępnych na receptę. Alwerynę stosuje się w objawowym leczeniu stanów skurczowych mięśni gładkich przewodu pokarmowego, dróg żółciowych, moczowych i macicy¹.

Lek stosuje się także przeciwskurczowo w zespole jelita drażliwego, w bolesnej uchyłkowatości jelita grubego oraz w bolesnym miesiączkowaniu².

Ze względu na brak działania atropinowego alweryna może być stosowana u chorych na jaskrę lub z przerostem gruczołu krokowego².

Dawkowanie alweryny

Grupa	Dawka jednorazowa	Maksymalnie na dobę
Dorośli (kapsułki 60 mg)	60–120 mg (1–2 kapsułki) 3 razy na dobę	360 mg
Dorośli, w tym osoby w podeszłym wieku (kapsułki 120 mg)	120 mg (1 kapsułka) do 3 razy na dobę	360 mg
Dzieci i młodzież powyżej 12 lat (kapsułki 60 mg)	60 mg (1 kapsułka) 3 razy na dobę	180 mg
Dzieci i młodzież powyżej 12 lat (kapsułki 120 mg)	120 mg (1 kapsułka) raz na dobę	120 mg
Dzieci poniżej 12 lat	nie stosować	–

Lek podaje się doustnie. Kapsułki 120 mg należy połykać w całości¹.

Istotne przeciwwskazania do stosowania alweryny

Niedrożność jelit

Alweryna w postaci kapsułek 120 mg jest przeciwwskazana u pacjentów z niedrożnością jelit oraz z porażenną niedrożnością jelit¹.

Niedociśnienie

Kapsułek 60 mg nie należy stosować u pacjentów z niedociśnieniem².

Dziedziczna nietolerancja fruktozy

Kapsułki 60 mg zawierają sorbitol, dlatego są przeciwwskazane u pacjentów z dziedziczną nietolerancją fruktozy².

Dzieci poniżej 12 lat

Alweryny nie stosuje się u dzieci w wieku poniżej 12 lat^1,2.

Środki ostrożności przy wydawaniu alweryny

Ciężka niewydolność krążenia, wątroby i nerek

Alwerynę należy stosować ostrożnie u pacjentów z ciężką niewydolnością krążenia, wątroby i nerek^2,1.

Objawy alarmowe wymagające kontaktu z lekarzem

W charakterystyce kapsułek 120 mg wskazano sytuacje, w których pacjent powinien jak najszybciej skontaktować się z lekarzem przed zażyciem leku – wiek 40 lat lub więcej, krwawienie z jelita, nudności lub wymioty, utrata apetytu lub masy ciała, bladość i uczucie zmęczenia, nasilone zaparcie, gorączka, niedawna podróż za granicę, ciąża lub jej podejrzenie, nieprawidłowe krwawienie lub wydzielina z pochwy oraz trudności i ból podczas oddawania moczu. Z lekarzem należy się skonsultować również przy pojawieniu się nowych objawów, ich nasileniu lub braku poprawy po dwóch tygodniach leczenia¹.

Substancje pomocnicze kapsułek 60 mg

Kapsułki 60 mg zawierają 35 mg sorbitolu, którego działanie może się sumować z fruktozą lub sorbitolem z innych produktów i pokarmu, a sorbitol może wpływać na biodostępność jednocześnie przyjmowanych doustnie leków. Preparat zawiera także żółcień chinolinową (E 104) i żółcień pomarańczową (E 110), które mogą powodować reakcje alergiczne².

Wpływ na prowadzenie pojazdów

Kapsułki 60 mg nie mają wpływu lub wywierają nieistotny wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn². W charakterystyce kapsułek 120 mg zaznaczono, że w razie wystąpienia zawrotów głowy nie wolno prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn¹.

Interakcje alweryny

Zgodnie z charakterystykami produktów leczniczych dotychczas nie stwierdzono interakcji alweryny z innymi produktami leczniczymi^2,1. Należy jednak pamiętać, że sorbitol zawarty w kapsułkach 60 mg może wpływać na biodostępność innych leków podawanych równocześnie drogą doustną².

Działania niepożądane alweryny

⚠ Reakcje anafilaktyczne i alergiczne

Anafilaksja i reakcje alergiczne są działaniami o nieznanej częstości (), opisanymi w charakterystyce kapsułek 120 mg¹.

⚠ Żółtaczka i zaburzenia wątroby

Żółtaczka spowodowana zapaleniem wątroby, zwykle ustępująca po odstawieniu alweryny, oraz nieprawidłowe wyniki badań czynności wątroby są działaniami o nieznanej częstości (), wymienionymi w charakterystyce kapsułek 120 mg¹.

Obniżenie ciśnienia tętniczego

Obniżenie ciśnienia tętniczego krwi jest działaniem o nieznanej częstości (), zgodnie z charakterystykami obu mocy kapsułek^2,1.

Suchość w jamie ustnej

Uczucie suchości w jamie ustnej jest działaniem o nieznanej częstości (), zgodnie z charakterystykami obu mocy kapsułek^2,1.

Zaburzenia układu nerwowego

Zawroty głowy i bóle głowy są działaniami o nieznanej częstości (), opisanymi w charakterystyce kapsułek 120 mg¹.

Duszność i skurcz oskrzeli

Duszność i (lub) świszczący oddech są działaniami o nieznanej częstości (), wymienionymi w charakterystyce kapsułek 120 mg¹.

Nudności

Nudności są działaniem o nieznanej częstości (), opisanym w charakterystyce kapsułek 120 mg¹.

Zmiany skórne

Wysypka i świąd skóry są działaniami o nieznanej częstości (), wymienionymi w charakterystyce kapsułek 120 mg¹.

Pełną listę działań niepożądanych zawiera ChPL każdego preparatu, punkt 4.8.

Ciąża a alweryna

Zgodnie z charakterystykami produktów leczniczych nie zaleca się stosowania cytrynianu alweryny w okresie ciąży. Produkt leczniczy może być stosowany w ciąży jedynie wtedy, gdy w opinii lekarza korzyść dla matki przeważa nad potencjalnym zagrożeniem dla płodu^2,1.

Karmienie piersią a alweryna

Zgodnie z charakterystykami produktów leczniczych nie zaleca się stosowania alweryny podczas karmienia piersią^2,1.

Produkty handlowe z alweryną

Preparat	Postać	Kategoria dostępności
Spasmolina	kapsułki twarde 60 mg	Rp
Spasmolina	kapsułki twarde 120 mg	Rp