Amerykańska FDA dopuściła 24 września 2026 r. Onswik (insulina efsitora alfa) firmy Eli Lilly – insulinę bazową podawaną raz w tygodniu, przeznaczoną dla dorosłych z cukrzycą typu 2.1 W Unii Europejskiej lek ma już pozwolenie na dopuszczenie do obrotu: Komisja Europejska wydała je 20 sierpnia 2026 r., po pozytywnej opinii CHMP z 25 czerwca2, więc obowiązuje ono także w Polsce.3 Sama decyzja nie przesądza jednak, kiedy lek pojawi się w polskich hurtowniach ani czy będzie refundowany.
Onswik to druga w UE insulina bazowa stosowana raz w tygodniu. Pierwszą jest Awiqli (insulina ikodek) firmy Novo Nordisk, dopuszczona w maju 2024 r.4 Oba leki różnią się w kilku punktach istotnych przy wydawaniu:
| Onswik (insulina efsitora alfa) | Awiqli (insulina ikodek) | |
|---|---|---|
| Wskazanie | wyłącznie cukrzyca typu 2 u dorosłych | cukrzyca u dorosłych, typu 1 i typu 2 |
| Cukrzyca typu 1 | stosowanie niezalecane | tylko razem z insuliną szybkodziałającą |
| Co przedłuża działanie | duża cząsteczka, która wiąże się z noworodkowym receptorem Fc | wiązanie z albuminą we krwi |
| Rozpoczęcie przy zamianie z insuliny podawanej codziennie | jednorazowa dawka początkowa (trzykrotność dawki tygodniowej) albo start bez niej5 | pierwsza dawka może być większa o 50 procent |
Na portalu opisujemy też insulinę degludec, z którą efsitorę porównywano w części badań rejestracyjnych.
Jak się ją dawkuje. Lek wstrzykuje się podskórnie raz w tygodniu, zawsze tego samego dnia. Dzień można zmienić, jeśli od ostatniej dawki minęły co najmniej 4 dni. Pacjent, który dotąd nie przyjmował insuliny, zaczyna zwykle od stałego schematu: 100 jednostek na tydzień, zwiększanych co najmniej co 4 tygodnie do 150, 250 i 400 jednostek, jeśli cel glikemii nie jest osiągnięty. Dawkę pominiętą podaje się jak najszybciej, gdy od planowanego dnia minęły najwyżej 4 dni, a po dłuższym czasie się ją opuszcza.5
- Lek ma dwie moce: 500 jednostek/ml i 1000 jednostek/ml, obie we wstrzykiwaczu KwikPen z 3 ml roztworu. Jedno wstrzyknięcie dostarcza do 400 jednostek (moc 500) albo do 800 jednostek (moc 1000).
- Okienko wstrzykiwacza pokazuje liczbę jednostek niezależnie od mocy, więc przy zmianie mocy dawki się nie przelicza.
- Leku nie podaje się dożylnie ani w pompie insulinowej.
- Działanie obniżające glikemię utrzymuje się około 4–6 tygodni po ostatnim wstrzyknięciu.5
Charakterystyka wymienia trzy sytuacje szczególnego ryzyka. Pierwsza to błędy dawkowania: powtórzenie jednorazowej dawki początkowej albo podanie dawki tygodniowej dwa razy w tygodniu może wywołać hipoglikemię, a długie działanie leku opóźnia jej ustąpienie. Druga to cukrzyca typu 1 – w badaniu u takich pacjentów ciężka hipoglikemia wystąpiła u 10,2% osób na efsitorze wobec 3,15% na insulinie degludec. Trzecia to ciąża: lek jest przeciwwskazany w drugim i trzecim trymestrze, nie należy go stosować w pierwszym, a kobieta planująca ciążę powinna przerwać leczenie 12 tygodni wcześniej.5
Wyniki badań. W czterech badaniach rejestracyjnych z udziałem ponad 3400 dorosłych z cukrzycą typu 2 efsitora podawana raz w tygodniu obniżała HbA1c tak samo skutecznie jak insulina glargine albo degludec podawana codziennie – różnice wobec leków porównawczych wynosiły od 0,01 do 0,09 punktu procentowego.2 U pacjentów rozpoczynających insulinoterapię HbA1c spadło średnio o około 1,2 punktu procentowego w ciągu roku. Częstość hipoglikemii (poziom glukozy poniżej 3,0 mmol/l albo epizod wymagający pomocy innej osoby) zależała od grupy pacjentów:5
| Grupa pacjentów | Epizody na pacjenta w roku: efsitora | Epizody na pacjenta w roku: insulina codzienna |
|---|---|---|
| Bez wcześniejszej insuliny, stały schemat dawek (porównanie z glargine) | 0,50 | 0,88 |
| Bez wcześniejszej insuliny, schemat elastyczny (porównanie z degludec) | 0,58 | 0,45 |
| Po zamianie z insuliny bazowej (porównanie z degludec) | 0,84 | 0,74 |
| Po zamianie z insuliny bazowej, razem z insuliną do posiłków (porównanie z glargine) | 6,58 | 5,94 |
Mniej hipoglikemii niż przy codziennej insulinie odnotowano więc tylko w jednej grupie – u pacjentów rozpoczynających leczenie stałym schematem dawek (współczynnik częstości 0,57). W pozostałych grupach epizody zdarzały się podobnie często albo nieco częściej.5 Lek jest objęty dodatkowym monitorowaniem, a kod ATC nie został mu jeszcze przydzielony.
Źródła
- Eli Lilly and Company. U.S. Food and Drug Administration (FDA) approves Lilly’s Onswik™ (insulin efsitora alfa-gobe), a once-weekly basal insulin injection treatment for adults living with type 2 diabetes. Komunikat prasowy, 24 września 2026 r. https://investor.lilly.com/news-releases/news-release-details/us-food-and-drug-administration-fda-approves-lillys-onswiktm ↩
- European Medicines Agency. Onswik (insulin efsitora alfa) – CHMP summary of positive opinion, 25 czerwca 2026 r. https://www.ema.europa.eu/en/medicines/human/EPAR/onswik ↩↩
- Komisja Europejska. Union Register of medicinal products for human use – Onswik, EU/1/26/2049, decyzja C(2026) 5964 z 20 sierpnia 2026 r. https://ec.europa.eu/health/documents/community-register/html/h2049.htm ↩
- European Medicines Agency. Awiqli (insulin icodec) – EPAR, medicine overview. https://www.ema.europa.eu/en/medicines/human/EPAR/awiqli ↩
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Onswik 500 jednostek/ml i 1000 jednostek/ml roztwór do wstrzykiwań we wstrzykiwaczu. Aneks I do decyzji Komisji C(2026) 5964 z 20 sierpnia 2026 r. https://ec.europa.eu/health/documents/community-register/2026/20260820170449/anx_170449_pl.pdf ↩↩↩↩↩↩
