Z suplementów, po które rodzice sięgają jesienią najczęściej, przewagę nad placebo wykazała wyłącznie wysoka dawka witaminy D, i to na poziomie tendencji, a nie rozstrzygnięcia. W porównaniach bezpośrednich niska dawka witaminy D, witamina A, witamina A z cynkiem oraz sam cynk nie różniły się od placebo pod względem częstości infekcji dróg oddechowych u dzieci. Tak wypadła metaanaliza sieciowa 19 badań z randomizacją obejmujących 11 576 dzieci do 18. roku życia, opublikowana 16 maja 2026 r. w BMC Infectious Diseases1.
W analizie sieciowej wysoka dawka witaminy D wiązała się z mniejszą szansą infekcji niż placebo (iloraz szans 0,76), a autorzy opisują to jako tendencję, nie jako rozstrzygnięcie. Infekcje dróg oddechowych u dzieci są zdarzeniem częstym, więc ilorazu szans nie wolno czytać jako „o niemal jedną czwartą mniej dzieci zachorowało” – odsetków zachorowań w obu grupach publikacja nie podaje.
Najważniejszy dla rozmowy przy okienku jest sam podział dawek. Autorzy zaliczyli do wysokiej dawki podaż powyżej 5600 IU witaminy D tygodniowo, czyli średnio ponad 800 IU dziennie, a do niskiej dawki podaż do 5600 IU tygodniowo. Sami zastrzegają, że był to podział na potrzeby analizy, a nie próg biologiczny. W jednym z włączonych badań wysoka dawka oznaczała 14 000 IU tygodniowo, a niska 2800 IU tygodniowo. Przy przeliczaniu dawek i jednostek pomaga kalkulator dawki profilaktycznej witaminy D.
Porównywano siedem interwencji:
- witaminę D w wysokiej dawce,
- witaminę D w niskiej dawce,
- witaminę A,
- witaminę A łącznie z cynkiem,
- cynk,
- żelazo,
- probiotyki.
Porównanie bezpośrednie z placebo publikacja raportuje dla niskiej dawki witaminy D, witaminy A, witaminy A z cynkiem, cynku, a także dla żelaza i probiotyków. W żadnym z tych porównań różnicy nie wykazano. Przy żelazie oparto je na jednym badaniu, a przy probiotykach na trzech. Pewność dowodów dla żelaza autorzy ocenili jako bardzo niską. Badacze nie stwierdzili przy tym istotnych rozbieżności między porównaniami bezpośrednimi i pośrednimi w sieci. Punktem końcowym była częstość infekcji dróg oddechowych, a nie ich przebieg ani czas trwania, więc wynik nie mówi nic o tym, czy suplement skraca chorobę albo łagodzi jej objawy. Podobnie niejednoznacznie wypada drugi preparat, o który rodzice pytają jesienią najczęściej, czyli witamina C w profilaktyce infekcji.
Źródła
- Xing Y, Huang D, Niu L, Liu Y. Comparative efficacy of nutritional supplements for the prevention of respiratory tract infections in children: a systematic review and network meta-analysis. BMC Infect Dis. 2026;26(1). PMID 42143317. https://doi.org/10.1186/s12879-026-13567-1 ↩
