Komitet do spraw Produktów Leczniczych Stosowanych u Ludzi (CHMP) zakończył przegląd leków zawierających ipidakrynę i zalecił zawężenie ich wskazań do tych, które mają pokrycie w dostępnych danych i w obecnym standardzie postępowania1. Zmiana dotyczy też Polski – EMA wymienia ją wprost wśród państw, w których te leki są dopuszczone do obrotu, obok Austrii, Bułgarii, Chorwacji, Finlandii, Węgier, Łotwy, Litwy, Norwegii, Rumunii, Słowacji i Słowenii2.
Po zmianie ipidakryna zostaje w leczeniu objawowym:
- mononeuropatii i polineuropatii, czyli uszkodzenia jednego lub wielu nerwów,
- choroby Alzheimera,
- atonii jelit, czyli braku skurczów mięśniówki jelita,
- miastenii,
- jako leczenie wspomagające u części pacjentów wracających do zdrowia po udarze mózgu i po urazie czaszkowo-mózgowym.
Ze wskazań wypadają natomiast zapalenie nerwu, zapalenie wielonerwowe, poliradikuloneuropatia, zespół miasteniczny i choroby demielinizacyjne. Komitet uznał, że dotychczasowe wskazania były nieprecyzyjnie zdefiniowane, a badania w tych chorobach obejmowały małe grupy pacjentów, często bez porównania z innym leczeniem ani z placebo. W części wskazań standard postępowania zdążył się zmienić i nie uzasadnia już stosowania ipidakryny. CHMP zalecił dodatkowo, żeby lek ordynowali wyłącznie lekarze doświadczeni w rozpoznawaniu i leczeniu tych chorób.
Nowych zagrożeń przegląd nie wykrył, ale ryzyko działań niepożądanych rośnie przy wyższych dawkach, a działania toksycznego na wątrobę nie da się wykluczyć. CHMP zaleca ostrożność przy dawce dobowej powyżej 80 mg oraz u pacjentów, którzy mają lub mieli nieprawidłową czynność wątroby.
W Polsce zarejestrowany jest Ipidacrine hydrochloride Grindeks podmiotu AS Grindeks w dwóch postaciach: tabletki 20 mg oraz roztwór do wstrzykiwań 5 mg/ml. Obie mają kategorię dostępności Rp i nie są refundowane. Opinia CHMP trafi teraz do Komisji Europejskiej, która wyda wiążącą decyzję dla wszystkich państw członkowskich, a pełny wykaz zmienionych wskazań znajdzie się w drukach informacyjnych.
Źródła
- European Medicines Agency. EMA concludes review of ipidacrine-containing medicines. 18 września 2026. https://www.ema.europa.eu/en/news/ema-concludes-review-ipidacrine-containing-medicines ↩
- European Medicines Agency. Ipidacrine-containing medicinal products – referral. 18 września 2026. https://www.ema.europa.eu/en/medicines/human/referrals/ipidacrine-containing-medicinal-products ↩