U pacjentów przewlekle przyjmujących kwas acetylosalicylowy inhibitory pompy protonowej istotnie obniżają ryzyko krwawienia z górnego odcinka przewodu pokarmowego. Metaanaliza opublikowana 21 lipca 2026 r. objęła 16 badań randomizowanych i 14 nierandomizowanych, w których inhibitory pompy protonowej porównano z placebo lub brakiem gastroprotekcji, antagonistami receptora H2, lekami osłaniającymi błonę śluzową oraz blokerami pompy potasowo-wodorowej (P-CAB).1
Wobec placebo inhibitory pompy protonowej zmniejszały ryzyko krwawienia z górnego odcinka o 70 proc. (ryzyko względne 0,30, 95-proc. przedział ufności 0,19–0,46), a wobec braku gastroprotekcji o połowę (ryzyko względne 0,50, 0,38–0,66). Były też skuteczniejsze od antagonistów receptora H2 (ryzyko względne 0,21, 0,09–0,53) i od leków osłaniających błonę śluzową (0,24, 0,10–0,58). Jedynie w porównaniu z blokerami pompy potasowo-wodorowej wynik był zbliżony lub na niekorzyść inhibitorów pompy protonowej.
Ten sam przegląd zebrał jednak przeciwny sygnał dla dolnego odcinka przewodu pokarmowego. W badaniach nierandomizowanych ryzyko krwawienia z dolnego odcinka było u przyjmujących inhibitory pompy protonowej blisko trzykrotnie wyższe niż bez nich (3 badania, ryzyko względne 2,85, 95-proc. przedział ufności 1,85–4,38). Autorzy zaznaczają, że ta obserwacja pochodzi wyłącznie z badań nierandomizowanych, więc dowód jest słaby, a różnica względem antagonistów receptora H2 nie osiągnęła istotności statystycznej.
Wniosek autorów jest taki, że korzyść inhibitorów pompy protonowej w zapobieganiu krwawieniu z górnego odcinka u osób stosujących kwas acetylosalicylowy jest dobrze udokumentowana, natomiast ich potencjalny wpływ na krwawienie z dolnego odcinka wymaga potwierdzenia w badaniach randomizowanych.
Źródła
- Jia S, Yin Y, Huo W, Lu H, Gao Y, Qi X. Proton pump inhibitors for prevention of upper and lower gastrointestinal bleeding in patients taking aspirin: a systematic review and meta-analysis. Eur J Clin Pharmacol. 2026 Jul 21;82(8):212. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/42479073/ ↩