Leczenie bólu krzyża w świetle EBM

Cześć tu Maria Możdżeń, witam w Pogadankach Farmaceutycznych. Wiosna zachęca do aktywności fizycznej, a nadmierny wysiłek to jedna z przyczyn bólu krzyża. Dzisiaj chciałabym Wam opowiedzieć co warto polecać w tego typu dolegliwościach. Zapraszam. Partnerem odcinka jest Wydawnictwo Farmaceutyczne – wydawca praktycznych podręczników dostępnych na www.wydawnictwo.farm Ból krzyża to uczucie bólu lub dyskomfortu w dolnej części pleców, w pośladkach lub biodrach. Często towarzyszy mu wrażenie ograniczonej ruchomości w tych okolicach. Może on towarzyszyć zarówno schorzeniom podstawowym, jednak najczęstszą przyczyną bólu krzyża są dyskopatie, czyli zwyrodnienia krążków międzykręgowych, tzw. dysków. Co więc polecić na ból krzyża? Ulgę pacjentowi przynieść może wygrzewanie bolących obszarów, najlepszy efekt przynosi kilkugodzinne ciągle wygrzewanie pleców. W pierwszej kolejności zalecić więc można zastosowanie plastra rozgrzewającego czy też użycie termoforu dwa razy dziennie przez 20 minut. Jakie leki są skuteczne w terapii bólu krzyża? W pierwszej kolejności zalecić można NLPZ-y. Nie zaobserwowano znacznej różnicy skuteczności różnych substancji aktywnych z grupy NLPZ, dlatego nie można jednoznacznie określić, który lek będzie najskuteczniejszy. Przy wyborze leku przeciwbólowego warto więc zdać się na preferencje pacjenta, zwrócić uwagę na początek działania leku, czy też jego formę. NLPZ-y stosowane miejscowo w formie plastrów czy maści mogą być alternatywą dla pacjentów z grupy zwiększonego ryzyka czyli pacjentów z wrzodami żołądka czy nadciśnieniem tętniczym. Paracetamol mimo, że jest jednym z bezpieczniejszych leków przeciwbólowych, według przeglądu systematycznego Cochrane oraz wytycznych NICE jest nieskuteczny w przypadku bólu krzyża. W przypadku przeciwwskazań do stosowania NLPZ, można polecić paracetamol w połączeniu z kodeiną, jednak ze względu na działania niepożądane nie jest to najlepszy wybór. Jako uzupełnienie leczenia NLPZ-ami lekarz zalecić może pacjentowi z bólem krzyża leki miorelaksacyjne takie jak baklofen, metokarbamol, tolperyzon, tiokolchikozyd czy tyzanidyna. Oczywiście decyzja o ich włączeniu należy do lekarza, warto jednak zwrócić uwagę, że tyzanidyna może wchodzić w interakcje z cyprofloksacyną czy doustną antykoncepcją, która może zwiększać nawet czterokrotnie biodostępność tyzanidyny. Baklofen z kolei powinien być odstawiany stopniowo przez 1 do 2 tygodni, zwłaszcza po długim okresie stosowania. Co ciekawe według EMA tolperyzon czyli Mydocalm ze względu na niekorzystny stosunek korzyści do ryzyka nie powinien być obecnie stosowany w leczeniu bólu krzyża. Leki przeciwdepresyjne również mogą być stosowane w terapii bólu krzyża. Duloksetyna uznawana jest za terapię drugiego rzutu. Zmniejsza ona natężenie bólu oraz poprawia funkcjonowanie. Nie należy zapominać jak istotne jest podtrzymanie normalnej aktywności fizycznej, ponieważ przedłużające się leżenie chorego może prowadzić do spadku mobilności stawów i siły mięśniowej czy też zmniejszenia wydolności krążeniowo-oddechowej. Dlatego warto w miarę możliwości zachęcać pacjenta do ruchu, ponieważ ból krzyża ustępuje samoistnie w ciągu 6-8 tygodni. Na dzisiaj to już wszystko, do zobaczenia w kolejnych Pogadankach Farmaceutycznych