Narodowy Fundusz Zdrowia wydał na refundację 14,87 mld zł od stycznia do czerwca 2026 roku, czyli 46,44 proc. całkowitego budżetu zaplanowanego na ten rok na 32,02 mld zł.1 Na leki, środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego i wyroby medyczne dostępne w aptece na receptę przypadło 5,99 mld zł, czyli 48,34 proc. rocznego planu dla tej pozycji.
Fundusz podaje te dane co miesiąc, na podstawie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Tak wygląda wykonanie budżetu po połowie roku, w przeliczeniu z tysięcy złotych podawanych w komunikacie:
| Pozycja | Plan na 2026 r. | Wykonanie I–VI 2026 | Wykonanie planu |
|---|---|---|---|
| Całkowity budżet na refundację | 32,02 mld zł | 14,87 mld zł | 46,44 proc. |
| Programy lekowe | 14,43 mld zł | 6,32 mld zł | 43,81 proc. |
| Leki stosowane w chemioterapii | 991,6 mln zł | 424,8 mln zł | 42,84 proc. |
| Ratunkowy dostęp do technologii lekowej | 366,2 mln zł | 140,3 mln zł | 38,30 proc. |
| Refundacja, w tym: | 12,49 mld zł | 6,01 mld zł | 48,14 proc. |
| leki, środki spożywcze i wyroby medyczne dostępne w aptece na receptę | 12,38 mld zł | 5,99 mld zł | 48,34 proc. |
| import docelowy leków (art. 15 ust. 2 pkt 17) | 64,2 mln zł | 15,7 mln zł | 24,52 proc. |
| import docelowy środków spożywczych (art. 15 ust. 2 pkt 18) | 44,6 mln zł | 11,5 mln zł | 25,69 proc. |
| Rezerwa (art. 118 ust. 2 pkt 2 lit. c) | 12,5 mln zł | 0,00 zł | nie uruchomiono |
| Bezpłatne leki dla pacjentów do 18. i po 65. roku życia, część ceny pokrywana przez Fundusz (art. 43a ust. 3) | 3,68 mld zł | 1,95 mld zł | 52,89 proc. |
| Bezpłatne leki dla kobiet w okresie ciąży i połogu, część ceny pokrywana przez Fundusz (art. 43b ust. 7) | 44,4 mln zł | 23,2 mln zł | 52,17 proc. |
Wydatki na produkty wydawane w aptece są w tym zestawieniu rozpisane na kilka pozycji, a poszczególne wiersze się nie pokrywają, bo pozycje od 1 do 7 sumują się do całkowitego budżetu. Obok właściwej refundacji aptecznej osobno wykazano refundowany import docelowy leków i środków spożywczych sprowadzanych z zagranicy oraz bezpłatne zaopatrzenie dla pacjentów do 18. i po 65. roku życia i dla kobiet w okresie ciąży oraz połogu. Te dwie ostatnie pozycje nie są drugą refundacją tych samych leków, a kosztem przejęcia przez Fundusz tej części ceny, którą zapłaciłby pacjent, czyli kwoty do wysokości limitu finansowania wraz z dopłatą do ceny detalicznej.2
Dwie pozycje przekroczyły po sześciu miesiącach połowę rocznego planu: bezpłatne leki dla dzieci i seniorów (52,89 proc.) oraz bezpłatne leki dla kobiet w ciąży i połogu (52,17 proc.). Najwolniej schodzi refundacja importu docelowego, gdzie wykonano 24,52 proc. planu dla leków i 25,69 proc. dla środków spożywczych. Z rezerwy przewidzianej w ustawie nie wydano w tym okresie ani złotówki.
Tego samego dnia Fundusz opublikował raport refundacyjny za okres od stycznia do maja 2026 roku, z kwotami refundacji i liczbą opakowań w podziale na grupy limitowe, kody EAN i nazwy handlowe.3 Część apteczna raportu liczy 7648 pozycji w arkuszach A1, A2, A3 oraz „Inne”, a dane opisują stan na 13 lipca 2026 roku. Po zsumowaniu tych pozycji według nazwy substancji najwyższe kwoty refundacji przypadają na leki przeciwcukrzycowe i przeciwzakrzepowe.4
| Substancja lub wyrób | Kwota refundacji | Liczba opakowań |
|---|---|---|
| empagliflozyna | 306,0 mln zł | 1 962 235 |
| dapagliflozyna | 242,6 mln zł | 1 811 860 |
| enoksaparyna sodowa | 187,8 mln zł | 1 751 092 |
| semaglutyd | 186,8 mln zł | 533 668 |
| paski do oznaczania glukozy we krwi | 164,6 mln zł | 5 178 224 |
| rywaroksaban | 140,3 mln zł | 2 220 307 |
| metformina | 136,9 mln zł | 7 996 239 |
| rosuwastatyna | 133,3 mln zł | 9 585 167 |
Pierwsze dwa miejsca zajmują flozyny, o których ryzyku nowotworowym pisaliśmy w Flozyny bez zwiększonego ryzyka nowotworów. Zestawienie pokazuje przy okazji, jak bardzo rozchodzą się koszt i skala wydań: na semaglutyd w 533 668 opakowaniach Fundusz wydał niemal tyle samo co na enoksaparynę w 1 751 092 opakowaniach, a metformina i rosuwastatyna przy blisko 8 mln i 9,6 mln opakowań kosztowały refundację mniej niż każda z dwóch flozyn osobno. W podziale na nazwy handlowe największe kwoty przypadły na Jardiance (306,0 mln zł), Forxiga (237,0 mln zł) i Ozempic (186,8 mln zł). O ryzyku złamań przy analogach GLP-1 pisaliśmy w Analogi GLP-1 a ryzyko złamań.
Źródła
- Komunikat DEF Centrali Narodowego Funduszu Zdrowia o kosztach całkowitego budżetu na refundację poniesionych w okresie styczeń – czerwiec 2026 r., 3 sierpnia 2026 r. https://www.nfz.gov.pl/aktualnosci/aktualnosci-centrali/komunikat-def,8991.html ↩
- Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, tekst ujednolicony Kancelarii Sejmu, art. 43a, art. 43b oraz art. 15 ust. 2 pkt 17 i 18. https://api.sejm.gov.pl/eli/acts/DU/2004/2135/text/U/D20042135Lj.pdf ↩
- Raport refundacyjny Centrali Narodowego Funduszu Zdrowia za okres styczeń – maj 2026 r., 3 sierpnia 2026 r. https://www.nfz.gov.pl/aktualnosci/aktualnosci-centrali/raport-refundacyjny,8992.html ↩
- Zestawienie „raport_2026_5_apteka.xlsx”, kwoty refundacji i liczba opakowań w podziale na grupy limitowe, kody EAN i nazwy handlowe, dane narastająco za styczeń – maj 2026 r. według stanu na 13 lipca 2026 r., Centrala Narodowego Funduszu Zdrowia. https://www.nfz.gov.pl/download/gfx/nfz/pl/defaultaktualnosci/370/8992/1/raport_2026_5_apteka.xlsx ↩
