Leki i suplementy diety zawierające w swoim składzie połączenie soli magnezu i potasu są dedykowane i reklamowane jako produkty zmniejszające kurcze mięśni. Czy ich stosowanie w takim wskazaniu pomoże pacjentowi?
Zarówno metaanaliza Cochrane z 2020 roku, jak i przegląd z 2016 roku wskazują na brak skuteczności stosowania soli magnezu i potasu w leczeniu i zapobieganiu skurczom mięśni (Murray i in., 2016; Garrison i in., 2020). W przypadku silnych nocnych kurczy nóg, przyczyny zwykle wynikają z zaburzeń układu krążenia lub neurologicznych, a niedobór magnezu ma niewielki wpływ na ich występowanie.
Czy badania potwierdzają skuteczność magnezu i potasu?
Metaanaliza Cochrane z 2020 roku, która obejmowała 11 badań klinicznych, nie wykazała skuteczności magnezu w profilaktyce i leczeniu kurczy mięśni u osób starszych, u ciężarnych, kurczów idiopatycznych i u pacjentów z marskością wątroby.1 Co więcej, przegląd z 2016 roku wskazał na brak klinicznej skuteczności stosowania potasu i innych elektrolitów w terapii powysiłkowych skurczów mięśni, a autorzy uznali badania dotyczące związku między bolesnymi kurczami a poziomem elektrolitów w surowicy są niewiarygodne.2
Skąd biorą się nocne kurcze nóg?
Według przeglądu z 2012 roku, nocne kurcze mięśni nóg są powszechne i mogą mieć różne przyczyny, takie jak zmęczenie mięśni, dysfunkcje nerwów, choroby naczyniowe, zwężenie kanału lędźwiowego, marskość wątroby, hemodializy i ciąża. Ograniczone dowody sugerują, że skuteczne metody leczenia skurczów mięśni nóg mogą obejmować ćwiczenia, rozciąganie oraz stosowanie leków, takich jak magnez, blokery kanału wapniowego lub witamina B12.3
Nie ma przekonujących dowodów uzasadniających rutynowe stosowanie magnezu i potasu u pacjentów cierpiących na kurcze (bolesne mimowolne skurcze) mięśni szkieletowych, ale biorąc pod uwagę fakt, że suplementacja magnezu jest bezpieczna, a niedobory magnezu w populacji częste, nie trzeba odradzać pacjentom jego przyjmowania, jeśli deklarują, że odczuwają korzyści.
Źródła
- Garrison, S. R., Korownyk, C. S., Kolber, M. R., Allan, G. M., Musini, V. M., Sekhon, R. K., & Dugré, N. (2020). Magnesium for skeletal muscle cramps. The Cochrane database of systematic reviews, 9(9), CD009402. https://doi.org/10.1002/14651858.CD009402.pub3 ↩
- Murray, D., Miller, K. C., & Edwards, J. E. (2016). Does a Reduction in Serum Sodium Concentration or Serum Potassium Concentration Increase the Prevalence of Exercise-Associated Muscle Cramps?. Journal of sport rehabilitation, 25(3), 301–304. https://doi.org/10.1123/jsr.2014-0293 ↩
- Allen, R. E., & Kirby, K. A. (2012). Nocturnal leg cramps. American family physician, 86(4), 350–355. ↩