REKLAMA
REKLAMA

Mometazon donosowy (steryd do nosa bez recepty) – Ścieżka rekomendacji

dr n. med.

dr n. med. Ewelina Russjan Redaktor w 3PG. Absolwentka Wydziału Farmaceutycznego Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego, asystent w Instytucie Medycyny Doświadczalnej i Klinicznej PAN, praktykująca farmaceutka.

Mometazon donosowy - komu polecać, jak stosować, jak działa, na jakie interakcje i efekty uboczne zwrócić uwagę?

Furoinian mometazonu (Mometasoni furoas) to syntetyczny glikokortykosteroid (steryd), od niedawna dostępny również bez recepty, który w postaci aerozolu donosowego (50 µg/dawkę) wskazany jest w leczeniu alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa.

Mometazon donosowy (steryd do nosa bez recepty) – Komu można polecać?

Furoinian mometazonu w aerozolu do nosa możesz polecić dorosłym pacjentom powyżej 18. r.ż.,[1] u których zdiagnozowano sezonowy alergiczny nieżyt nosa i skarżą się na objawy takie jak:

REKLAMA
  • wodnisty katar,
  • wielokrotne kichanie tzw. salwy kichania,
  • swędzenie i uczucie zatkanego nosa.[2]

Lek może być również wydany choremu, który stosuje mometazon z przepisu lekarza w leczeniu polipów nosa[3] lub w całorocznym alergicznym zapaleniu błony śluzowej nosa,[4] ale zgubił lub ukończył opakowanie preparatu przed przewidywanym zakończeniem terapii (jest to zastosowanie off-label).

O wytycznych leczenia ANN pisaliśmy w osobnym artykule. (Patrz: Wytyczne leczenia alergicznego nieżytu nosa (ANN)”.)

Mometazon donosowy (steryd do nosa bez recepty) - Ścieżka rekomendacji

Mometazon donosowy (steryd do nosa bez recepty) – Jak stosować?

W celu opanowania objawów choroby mometazon w postaci donosowej należy stosować raz dziennie, podając dwie dawki aerozolu do każdego otworu nosowego (łącznie 200 µg leku na dobę). Po uzyskaniu poprawy i w trakcie leczenia podtrzymującego ilość można zredukować do jednej dawki do każdego otworu nosowego raz dziennie (łączne 100 µg leku na dobę).

Wydając furoinian mometazonu jako lek OTC poinformuj pacjenta, aby:

  • skontaktował się z lekarzem, jeżeli w ciągu 14 dni nie zaobserwuje poprawy,
  • nie stosował preparatu dłużej niż 1 miesiąc bez konsultacji lekarskiej,
  • przyjmował lek regularnie – u części chorych początek działania leku występuje po 12 h od podania pierwszej dawki, u niektórych jednak efekt leczniczy widoczny jest dopiero po upływie 48 h od rozpoczęcia leczenia.[1]

Zwróć również uwagę na prawidłową technikę podawania aerozolu do nosa. Przed każdym podaniem leku chory powinien oczyścić nos, delikatnie go wydmuchując, a w razie potrzeby zastosować roztwór soli fizjologicznej lub wody morskiej.

Podczas aplikacji istotne jest, aby kierować strumień leku na boczną ścianę nosa, a nie przegrodę nosową, gdyż może to doprowadzić do jej uszkodzenia.[5] Butelkę z preparatem należy trzymać w pozycji pionowej, tak jak przedstawiono na poniższym rysunku.[6]

Mometazon donosowy (steryd do nosa bez recepty) - Ścieżka rekomendacji Mometazon donosowy (steryd do nosa bez recepty) - Ścieżka rekomendacji

Mometazon donosowy (steryd do nosa bez recepty) - Ścieżka rekomendacji

Mometazon donosowy (steryd do nosa bez recepty) – Jak działa?

Furoinian mometazonu wykazuje działanie przeciwzapalne i przeciwświądowe, a także działa obkurczająco na naczynia krwionośne. Efekt leczniczy związku wynika z hamowania napływu komórek odpowiedzi zapalnej do błony śluzowej nosa oraz blokowania syntezy mediatorów reakcji alergicznej (histaminy, leukotrienów i cytokin prozapalnych).[7]

Mometazon donosowy (steryd do nosa bez recepty) - Ścieżka rekomendacji

Mometazon donosowy (steryd do nosa bez recepty) – Na co uważać?

Należy uprzedzić pacjenta, aby nie stosował mometazonu donosowego w przypadku:

  • zakażeń błony śluzowej nosa np. wirusem opryszczki pospolitej, gdyż glikokortykosteroid podany miejscowo może osłabić odpowiedź immunologiczną, co w konsekwencji nasili objawy zakażenia,
  • niedawno przebytego zabiegu chirurgicznego lub urazu nosa, ponieważ glikokortykosteroidy mogą spowalniać proces gojenia ran.[8]

Ponadto odradzimy stosowanie mometazonu w aerozolu, jeśli pacjent:

  • choruje lub chorował na gruźlicę,
  • ma zdiagnozowane jakiekolwiek inne zakażenie bakteryjne, wirusowe lub grzybicze,
  • cierpi na mukowiscydozę,
  • przyjmuje inne glikokortykosteroidy w formie zastrzyków lub postaci doustnej.[1]

Częste działania niepożądane w czasie terapii mometazonem donosowym to: krwawienie z nosa, uczucie pieczenia lub podrażnienia nosa, ból głowy i zapalenie gardła.

Działania ogólnoustrojowe glikokortykosteroidów stosowanych miejscowo występują jedynie podczas stosowania dużych dawek przez długi czas. W przypadku pojedynczego donosowego podania leku w dawce 400 µg jego biodostępność wynosi poniżej 0,1%.[4]

W rzadkich przypadkach może jednak dojść do poważnych zaburzeń ze strony narządu wzroku takich jak centralna chorioretinopatia surowicza,[9] którą obserwowano po systemowym i miejscowym stosowaniu glikokortykosteroidów. Jeżeli pacjent zauważy u siebie niepokojące objawy, np. nieostre widzenie, należy skierować go do lekarza.

Producenci nie zalecają stosowania mometazonu donosowego u kobiet w ciąży i karmiących piersią, ze względu na brak danych lub ograniczone doniesienia na temat bezpieczeństwa stosowania preparatu w tej grupie pacjentów. Jednak mając na uwadze niewielki stopień przenikania substancji leczniczej do mleka matki, przyjmuje się, że mometazon donosowy można stosować w okresie karmienia piersią.[10]

Mometazon donosowy (steryd do nosa bez recepty) - Ścieżka rekomendacji

Mometazon donosowy (steryd do nosa bez recepty) – Dodatkowe informacje

Preparaty z donosowym mometazonem (50 µg/dawkę) to:

  • lek bez recepty: Momester NasalNasometin Control, Aleric Spray, Pronasal Control,
  • leki na receptę: Eztom, Metmin, Momester, Nasometin, Nasonex, Pronasal.

Warto zauważyć, że preparat z furoinianem mometazonu o kategorii dostępności OTC ma ograniczone wskazania do stosowania w porównaniu z preparatami na receptę. W przypadku leków wydawanych z przepisu lekarza mometazon donosowy jest ordynowany w leczeniu:

  • objawów sezonowego lub całorocznego alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa u dorosłych i dzieci powyżej 3 r.ż.,
  • polipów nosa u osób dorosłych powyżej 18. r.ż.[11][12]

Sprawdź też nasz podręcznik na temat chorób alergicznych:

Alergia z perspektywy farmaceuty

Piśmiennictwo:

  1. ChPL Momester Nasal    
  2. Allergic Rhinitis and its Impact of Asthma (ARIA) – 2016 revision. pełny tekst
  3. Stjärne P, Mösges R, Jorissen M, Passàli D, Bellussi L, Staudinger H, Danzig M.: A randomized controlled trial of mometasone furoate nasal spray for the treatment of nasal polyposis. Arch Otolaryngol Head Neck Surg 2006; 132(2): 179–85. abstrakt
  4. Onrust SV, Lamb HM.: Mometasone furoate: a review of its intranasal use in allergic rhinitis. Drugs. 1998; 56(4): 725–45. abstrakt  
  5. Cervin A, Andersson M.: Intranasal steroids and septum perforation–an overlooked complication? A description of the course of events and a discussion of the causes. Rhinology. 1998; 36(3):128-32. abstrakt
  6. Ulotka dołączona do opakowania: Informacja dla pacjenta Momester Nasal
  7. Onrust SV, Lamb HM.: Mometasone furoate: a review of its intranasal use in allergic rhinitis. Drugs. 1998; 56(4): 725–45. abstrakt
  8. Slominski AT, Zmijewski MA.: Glucocorticoids Inhibit Wound Healing: Novel Mechanism of Action. J Invest Dermatol. 2017; 137(5):1012-1014. abstrakt
  9. Haimovici R, Gragoudas ES, Duker JS, Sjaarda RN, Eliott D.: Central serous chorioretinopathy associated with inhaled or intranasal corticosteroids. Ophthalmology. 1997; 104(10):1653-60. abstrakt
  10. Drugs and Lactation Database LactMed. dostęp: 18.08.2019. pełny tekst
  11. ChPL Eztom
  12. ChPL Nasometin
Cytuj ten artykuł jako:
Ewelina Russjan, Mometazon donosowy (steryd do nosa bez recepty) – Ścieżka rekomendacji, Portal opieka.farm (https://opieka.farm/rekomendacja/mometazon-donosowy-sciezka-rekomendacji/) [dostęp: 11 maja 2021]
Podziel się:
Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on whatsapp
Share on email
Komentarze
Subskrybuj
Powiadom o
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments
REKLAMA
0
Wyraź swoje zdanie i dodaj komentarz :)x
()
x