Dwie na trzy kobiety z astmą odstawiają wziewny steryd w ciąży. Kontynuacja nie wiązała się ze wzrostem ryzyka powikłań

Kontynuowanie wziewnego glikokortykosteroidu w pierwszym trymestrze nie wiązało się ze wzrostem ryzyka powikłań ani u matki, ani u noworodka. Ta sama praca pokazuje jednak, że dwie na trzy kobiety leczone wziewnym sterydem przed ciążą przerwały leczenie po jej rozpoznaniu.

Analizę oparto na ogólnokrajowej koreańskiej bazie łączącej dane matek i dzieci. Spośród 3 909 084 ciąż zakończonych żywym urodzeniem wyodrębniono 6105, w których kobieta wykupiła co najmniej dwie recepty na wziewny glikokortykosteroid w pół roku przed ostatnią miesiączką. Leczenie w pierwszym trymestrze kontynuowało 2108 z nich (34,5 proc.), a 3997 (65,5 proc.) nie wykupiło w tym czasie żadnej recepty.¹

Obie grupy zestawiono po zważeniu różnic w charakterystyce pacjentek. Dla żadnego z ocenianych punktów końcowych nie wykazano wyższego ryzyka przy kontynuacji leczenia:

• Cukrzyca ciążowa – 145,6 wobec 131,9 przypadku na 1000 ciąż, różnicy nie wykazano.
• Poród przedwczesny – 131,4 wobec 128,6 na 1000 ciąż, różnicy nie wykazano.
• Mała masa urodzeniowa – 77,5 wobec 58,3 na 1000 ciąż, po zważeniu grup różnicy nie wykazano.
• Wady wrodzone – 57,6 wobec 42,2 na 1000 ciąż. Po zważeniu grup ryzyko wypadło wyżej o jedną piątą (ryzyko względne 1,22), ale różnicy nie wykazano, a oszacowanie dopuszcza zarówno brak różnicy, jak i ryzyko wyższe o połowę.

W pozostałych ocenianych punktach końcowych, w tym w stanie przedrzucawkowym i niedotlenieniu noworodka, wynik był taki sam.

Wynik nie dowodzi, że wziewny glikokortykosteroid w ciąży jest obojętny, tylko że w kohorcie tej wielkości nie widać sygnału szkody. Przy wadach wrodzonych zdarzeń jest na tyle mało, że górna granica oszacowania nadal dopuszcza wzrost ryzyka o połowę. Autorzy formułują wniosek ostrożnie i traktują dane jako potwierdzenie wytycznych, które zalecają utrzymanie leczenia astmy w ciąży.

Dla apteki mocniejszą informacją jest sama skala odstawień. Wziewny glikokortykosteroid to leczenie podtrzymujące, a jego przerwanie oznacza utratę kontroli astmy w okresie, w którym zaostrzenie obciąża i matkę, i płód. Niechęć do tej grupy leków nie zaczyna się dopiero w ciąży, a o jej źródłach pisaliśmy w opracowaniu o steroidofobii.

Pacjentka pytająca przy okienku, czy „to jest bezpieczne”, nie dostanie odpowiedzi w postaci litery, bo klasyfikacja FDA ABCDX przestała obowiązywać. Zostają duże kohorty obserwacyjne, czyli ten sam rodzaj danych, na którym opierała się ocena metamizolu opisana w tekście Pyralgina (metamizol) w ciąży bez związku z wadami wrodzonymi.