Bisoprolol i pochodne sulfonylomocznika. Nowe ostrzeżenie o ciężkiej hipoglikemii w drukach Concoru i Prestilolu

Do druków informacyjnych leków zawierających bisoprolol trafi ostrzeżenie, że stosowany razem z pochodnymi sulfonylomocznika może zwiększać ryzyko ciężkiej hipoglikemii. Grupa koordynacyjna CMDh przyjęła stanowisko na posiedzeniu w czerwcu 2026 r. w dwóch procedurach oceny okresowych raportów o bezpieczeństwie, osobno dla samego bisoprololu¹ i osobno dla jego połączenia z peryndoprylem.² Polskie wersje aneksów są już dostępne na stronach obu procedur.^3,4

Komitet PRAC oparł wniosek na danych z piśmiennictwa i na prawdopodobnym mechanizmie działania. Uznał, że związek przyczynowy między zwiększonym ryzykiem ciężkiej hipoglikemii a jednoczesnym stosowaniem leków beta-adrenolitycznych i pochodnych sulfonylomocznika jest co najmniej uzasadnioną możliwością. Do nakazania zmiany druków to wystarczyło, natomiast sam stosunek korzyści do ryzyka obu grup produktów pozostaje bez zmian.³

W punkcie 4.4 charakterystyki produktu leczniczego dotychczasowe ostrzeżenie mówiło tylko tyle, że beta-adrenolityki mogą maskować objawy hipoglikemii. Teraz dochodzi do niego zdanie o dodatkowym zwiększeniu ryzyka ciężkiej hipoglikemii przy jednoczesnym stosowaniu pochodnych sulfonylomocznika oraz zalecenie, by pacjentom z cukrzycą polecić uważne kontrolowanie stężenia glukozy we krwi. Bliźniacze zdanie wchodzi do punktu 4.5, opisującego interakcje z lekami przeciwcukrzycowymi.³

Nowe brzmienie ostrzeżenia łączy dwa mechanizmy naraz. Beta-adrenolityk może maskować objawy hipoglikemii, a przy pochodnej sulfonylomocznika może dodatkowo zwiększać ryzyko, że hipoglikemia będzie ciężka. Stąd zalecenie uważnej kontroli glikemii, a nie samo odnotowanie interakcji.

Zmienia się też ulotka dla pacjenta, w której dopisano wyliczenie pochodnych sulfonylomocznika z nazwy. Pacjent ma poinformować lekarza, jeśli przyjmuje którykolwiek z tych leków:³

• glikwidon
• gliklazyd
• glibenklamid
• glipizyd
• glimepiryd
• tolbutamid

W Polsce obie procedury obejmują łącznie 14 pozwoleń. Dziesięć dotyczy leków z samym bisoprololem i wszystkie należą do spółki Merck: Concor 5 mg i 10 mg, Concor Cor w mocach 1,25 mg, 2,5 mg, 3,75 mg, 5 mg, 7,5 mg i 10 mg oraz Bisopromerck 5 mg i 10 mg.⁵ Cztery pozostałe to Prestilol firmy Les Laboratoires Servier w połączeniach 5 mg + 5 mg, 5 mg + 10 mg, 10 mg + 5 mg i 10 mg + 10 mg.⁶ Concor i Concor Cor były w lipcu przedmiotem zupełnie innej sprawy, o czym pisaliśmy w tekście o wycofaniu serii zanieczyszczonych nitrozoaminą.

Wykaz obejmuje pozwolenia, których raporty okresowe weszły do tej konkretnej oceny, a wniosek naukowy PRAC dotyczy substancji czynnej. Z samej listy nie wynika więc, ile preparatów z bisoprololem dostępnych w polskich aptekach ostatecznie zmieni druki. PRAC zaznaczył przy tym, że część produktów dopuszczonych w procedurach narodowych ma już zbliżone sformułowania, więc podmioty odpowiedzialne mogą być zobowiązane do dostosowania tekstu do konkretnego preparatu.³

Terminarz wdrożenia jest w aneksie III stanowiska. Tłumaczenia aneksów trafiają do właściwych organów krajowych 10 sierpnia 2026 r., a podmioty odpowiedzialne mają złożyć zmiany do 9 października 2026 r.³

To nie jest pojedyncza decyzja o jednej cząsteczce. PRAC powołał się na własne wnioski z wcześniejszych ocen okresowych raportów o bezpieczeństwie dla bisoprololu z hydrochlorotiazydem, hydrochlorotiazydu z nebiwololem, samego nebiwololu oraz tymololu, czyli konsekwentnie przenosi to samo ostrzeżenie na kolejne leki beta-adrenolityczne.³