Godzina podania szczepionki przeciw grypie nie miała klinicznie istotnego znaczenia. Analiza 23 mln szczepień

Godzina, w której podano szczepionkę przeciw grypie, nie wiązała się z klinicznie istotną różnicą w skuteczności szczepienia. Tak wynika z przekrojowej analizy 23 057 174 szczepień wykonanych u 15 896 073 dorosłych w Stanach Zjednoczonych w trzech sezonach grypowych, opublikowanej 24 lipca 2026 r.¹

Dane pochodziły z Cosmos, wspólnego zbioru zanonimizowanych danych z elektronicznej dokumentacji medycznej ponad 300 organizacji ochrony zdrowia. Uwzględniono osoby w wieku 18 lat i starsze, które otrzymały jedną dawkę szczepionki przeciw grypie między 7:00 a 17:00 w sezonie 2023/2024, 2024/2025 albo 2025/2026. Zachorowanie liczono jako rozpoznanie grypy postawione w placówce ochrony zdrowia co najmniej dwa tygodnie po szczepieniu, w tym samym sezonie.

Aby ograniczyć wpływ różnic między pacjentami wybierającymi wczesne i późne godziny, autorzy zastosowali analizę wewnątrzosobową, czyli porównali te same osoby szczepione o różnych godzinach w różnych sezonach. Do tej części weszło 5 461 825 osób i 12 622 926 szczepień. Wyniki:

• rozpoznanie grypy – łączny test dla godziny szczepienia wypadł istotnie statystycznie (F = 22,8, P = 0,01), ale różnice między godzinami nie układały się systematycznie w podział na przedpołudnie i popołudnie i nie były klinicznie istotne pod względem wielkości,
• hospitalizacja z powodu grypy – bez istotnej statystycznie zależności (F = 7,9, P = 0,60),
• najwięcej szczepień wykonywano między 8:00 a 10:00, z drugim szczytem między 12:00 a 14:00.

Hipoteza o znaczeniu pory dnia wywodzi się z zależności między rytmem okołodobowym a humoralną odpowiedzią na szczepienie. Wcześniejsze małe badania obserwowały silniejszą odpowiedź w postaci przeciwciał po szczepieniu przedpołudniowym, a analiza post hoc danych z badania klinicznego sugerowała, że szczepienie wcześniej w ciągu dnia może zmniejszać liczbę hospitalizacji z przyczyn oddechowych. Autorzy piszą, że dużych danych empirycznych wiążących porę dnia z wynikami klinicznymi dotąd brakowało, i zastrzegają, że mimo podejścia wewnątrzosobowego nie da się wykluczyć resztkowego zakłócenia. O skuteczności szczepienia przeciw grypie w ostatnim sezonie pisaliśmy w doniesieniu o ochronie seniorów przed hospitalizacją.