Kwas bempediowy a spadek cholesterolu LDL o niemal 29 procent w codziennej praktyce. Największe różnice u osób nietolerujących statyn

Pacjent, który odstawił statynę z powodu bólów mięśni, może liczyć na realne obniżenie cholesterolu LDL po kwasie bempediowym także poza warunkami badania klinicznego. W hiszpańskiej analizie obejmującej 814 pacjentów leczonych w 21 jednostkach ryzyka naczyniowego cholesterol LDL obniżył się po trzech miesiącach ze 121,3 do 86,5 mg/dl, czyli o 28,8 procent, a cholesterol całkowity z 207,4 do 167,8 mg/dl.¹

W kohorcie 814 pacjentów cholesterol LDL spadł średnio o 28,8 procent, a cholesterol całkowity o 19,1 procent. Oba wyniki były istotne. Dla białka C-reaktywnego oznaczanego metodą o wysokiej czułości różnicy nie wykazano.

Dla rozmowy przy okienku najważniejsza jest podgrupa osób z nietolerancją statyn. To u nich bezwzględny spadek cholesterolu LDL był największy i wyniósł 43,2 mg/dl wobec 26,7 mg/dl u pozostałych pacjentów. Autorzy podają, że różnica między podgrupami była istotna, ale przy analizie podgrup w badaniu retrospektywnym traktuj to jako obserwację wymagającą potwierdzenia, a nie ustalony efekt. Kierunek jest jednak spójny z rejestracją leku, bo właśnie nietolerancja statyn jest tu główną niszą terapeutyczną.

Wyniki po trzech miesiącach leczenia:

• cholesterol LDL ze 121,3 do 86,5 mg/dl, spadek o 28,8 procent
• cholesterol całkowity z 207,4 do 167,8 mg/dl, spadek o 19,1 procent
• cholesterol frakcji HDL niżej o 3,9 procent, triglicerydy niżej o 2,4 procent
• białko C-reaktywne o wysokiej czułości niżej o 13,7 procent, różnicy nie wykazano
• kwas moczowy wyżej o 11,4 procent, wynik istotny
• leczenie przerwało 4,18 procent pacjentów, najczęściej z powodu dolegliwości żołądkowo-jelitowych i bólów mięśniowych

Wzrost stężenia kwasu moczowego o 11,4 procent nie jest zaskoczeniem, tylko potwierdzeniem zapisu z ChPL. Kwas bempediowy hamuje transporter OAT2 w kanalikach nerkowych, przez co może nasilać hiperurykemię i wywołać dnę moczanową u osób z dną w wywiadzie lub predysponowanych. W badaniach rejestracyjnych hiperurykemia wystąpiła u 3,8 procent, a dna moczanowa u 1,4 procent leczonych. ChPL nakazuje przerwać leczenie, jeśli do hiperurykemii dołączą objawy dny.² Wydając lek pacjentowi z dną w wywiadzie, warto o tym powiedzieć wprost.

Ograniczenia trzeba nazwać. Badanie było retrospektywne, jednoramienne i bez grupy porównawczej, a obserwacja trwała trzy miesiące. Nie da się z niego wyciągnąć wniosku, że kwas bempediowy jest skuteczniejszy od innego leku, ani powiedzieć czegokolwiek o twardych punktach końcowych, czyli o zawałach i zgonach. Mówi natomiast, jak lek działa na profil lipidowy w rutynowej opiece i jak często pacjenci go odstawiają. Odsetek przerwań na poziomie 4,18 procent jest niski, co przy populacji zniechęconej wcześniejszymi objawami mięśniowymi po statynach jest informacją użyteczną.

W Polsce dostępne są dwa preparaty tej substancji, oba na receptę i oba zarejestrowane centralnie w Unii Europejskiej. Nilemdo zawiera 180 mg kwasu bempediowego, a Nustendi łączy go z 10 mg ezetymibu w jednej tabletce powlekanej. W hiszpańskiej kohorcie równoczesne stosowanie ezetymibu wiązało się z liczbowo większym spadkiem cholesterolu LDL, choć autorzy nie wykazali tu istotnej interakcji.